ژناڤچوونا ده‌وله‌ت و رێسایێن گه‌ردوونى

ژناڤچوونا ده‌وله‌ت و رێسایێن گه‌ردوونى

14

رێسایێن گه‌ردوونى یان قانوونێن سروشتی: ئه‌و بنه‌مانه‌ ئه‌وێن ژیان و بۆنه‌وه‌ر ل دووڤ سیسته‌مه‌كێ گونجاى، هه‌میشه‌ى، هشیارى، گونجاى د گه‌ل زكماكیا (فگرى) مرۆڤى و ژ به‌رچاڤترین ڤان قانوون و رێسایا:
1ـ كاركرنا عه‌قلى.
2ـ دادى و (الانصاف).
3ـ شۆرا و یه‌كسانی.
4ـ بها و ره‌وشت.
5ـ نووكرن و چاكسازى.
بۆ زانین ئه‌گه‌رى ده‌سپێكى و سه‌ره‌كى بۆ ژناڤچوون و دناڤئێكداچوونا ده‌وله‌ت ونه‌ته‌وه‌یان (الامم) و گه‌ل و شارستانیه‌تێن كه‌ڤن و نوو. نه‌چه‌سپاندنا ڤان یاسایایه‌ د سیسته‌مێن خوه‌ یێن سیاسی وجڤاكى و ئابوورى و ئاسایشێ دا، به‌لكو به‌روڤاژى ئه‌ڤ رێسایه‌ هاتینه‌ گوهۆرین ب هنده‌ك رێسایێن زیاندار، مینا گوهۆرینا رێسایا كاركرنا عه‌قلی ب سڕكرن و ئێخستن ژ هزركرنێ. و رێسا داد و (الانصاف) ب سته‌مكاری و به‌رزه‌كرنا مافان و رێسایا شۆرا و یه‌كسانیێ ب دكتاتۆریه‌ت و نكۆمى. رێسایا بها و ره‌وشتان ب به‌ره‌لایی و د ناڤئێكداچوونا ره‌وشتى و رێسا نووكرن و چاكسازیێ ب ڤه‌مان (ركود) و گه‌نده‌لیێ.
جهێ ئاماژه‌كرنێ یه‌ كو په‌یامداربوون ب ڤان پره‌نسیپ و رێسایان ل سه‌ر هه‌ردو ئاستێن فه‌رمى و جڤاكى وه‌كر كو هنده‌ك ده‌وله‌ت وه‌كو سۆپرمانى ژبن كاڤلا ده‌ركه‌ڤتن و چ گه‌هشتن ب كاروانێ ده‌وله‌تێن هه‌ڤچه‌رخ مینا: یابان، سنگافۆرا، مالیزیا، كۆریا باشۆرى.
له‌ورا ل سه‌ر لایه‌نێن په‌یوه‌ندار ئه‌وێن دخوازن جێگیربوون و پێشكه‌فتن و خوه‌شی و گه‌شه‌كرن و ئاڤاكرن بكه‌ڤیت د ناڤ وه‌لات و هه‌ڤوه‌لاتیان دڤێت ڤان رێسایا بكه‌نه‌ ژێده‌رێ سه‌ره‌كى بۆ ئاڤاكرنا سسته‌مێ ده‌وله‌تێ یێن ژێرخان و سه‌رخانه‌. دووڤ دا چاڤه‌ریی به‌رهه‌مى ماندیبوونا خوه‌ بكه‌ن ئه‌وا دێ شینبیت وه‌كو داره‌كا به‌رهه‌مدار كو ره وریشالێن دكویربن و تایێن وێ ل به‌ر ئاسمانابن
ل دووماهیێ ب كورتى: هه‌ر كه‌س و لایه‌نێ به‌رامبه‌ر یان فێككه‌فتنێ د گه‌ل ڤان ریسایێن گه‌ردوونى و یاسایێن سروشتى بكه‌ت دێ چاره‌نڤیسێ وێ به‌ر ب نه‌مانی و ئاڤابوونێ چیت خوه‌ ئه‌گه‌ر جیهان هه‌مى ب دل و گیان دگه‌ل دا بیت.

کۆمێنتا تە