NO IORG
Authors Posts by ئه‌یاد به‌رواری

ئه‌یاد به‌رواری

ئه‌یاد به‌رواری
37 POSTS 0 COMMENTS

39

عه‌زیز سانجار د به‌رسڤا پرسیاره‌كا كه‌نالێ (بی بی سی) دا دبێژیت “ئه‌ز توركم و بۆ من یا گرنگ نینه‌ ل مێردێنی ژدایكبوویم”

زانایێ تورك (عه‌زیز سانجار) یێ ل ڤێ دووماهیێ خه‌لاتێ نوبل ب كیمیایێ وه‌رگرتی، 69 سالیێ یه‌ و ژ بنه‌ره‌ت دا خه‌لكێ باژێركێ (سافور) ێ یه‌ كو باژێركه‌كه‌ ب سه‌ر مێردینێ ڤه‌یه‌ و كورێ مامێ وی (مه‌دحه‌ت سانجار) ئه‌ندامێ په‌رله‌مانێ توركیایه‌ ژ پارتا دیموكراتیا گه‌لان (هه‌ده‌پێ) ژ باژێرێ مێردینێ.
سانجار ده‌رچوویێ كولیژا نوژداری یه‌ ل ستانبولێ و ژ سالا 1974 وه‌ره‌ ل ئه‌مریكا دژیت و نوكه‌ پروفیسۆرێ كیمیایێ یه‌ ل زانكۆیا باكوورێ كارولاینا یا ئه‌مریكی، ئه‌گه‌رێ وه‌رگرتنا وی بۆ خه‌لاتێ نوبل دزڤریت بۆ رۆلێ وی د دانانا نه‌خشه‌كی دا بۆ چاوانیا رابوونا (خه‌لایا) ب كارێ چاره‌كرنێ د (دێ ئێن دی) دا و چاوانیا پاراستنا پێزانینێن (ویراسی).
پشتی ڤی زانایێ توركی خه‌لاتێ نوبل ب كیمیایێ وه‌رگرتی، تۆرێن جڤاكی یێن جوار و جۆر و ده‌زگه‌هێن راگه‌هاندنێ ل جیهانێ ل هوورده‌كاریێن زێده‌تر ل سه‌ر ڤی زانای گه‌ریان و سه‌ده‌مێن وه‌رگرتنا وی بۆ خه‌لاتێ نوبلێ ب هه‌ڤپشكی ل گه‌ل هه‌ردو زانایێن دی (لیندال توماس) ژ سوید و (بۆل موردیش) ژ ئه‌مریكا، كا ژیێ وی چه‌نده‌ و خواندنا وی چ بوو و خه‌لكێ كیش باژێری یه‌؟. ئه‌ڤ هه‌موو پرسیاره‌ بۆ وی زانایێ توركی د چه‌ندین دیدارێن رۆژنامه‌ڤانی دا هاتنه‌ ئاراسته‌كرن.. لێ دیاره‌ ژ به‌رسڤا وی كو نه‌خوه‌شترین پرسیار بۆ وی هاتیه‌ ئاراسته‌كرن ژلایێ كه‌نالێ (بی بی سی) یێ بریتانی بوو، بێگومان كه‌نالێ ناڤبری پشتی زانی كو سانجار ژ بنه‌ره‌ت دا خه‌لكێ مێردینێ یه‌ و پتریا خه‌لكێ وێ كورد و عه‌ره‌بن، له‌وما پرسیارا وی كه‌نالی ژی بۆ (عه‌زیز سانجاری) ئه‌ڤه‌ بوو ( تو كوردی یان عه‌ره‌بی)؟ وی زانایێ توركی یێ هه‌لگرێ خه‌لاتێ نوبلێ ب تۆره‌یی ڤه‌ به‌رسڤا وێ پرسیارێ دا و گوت ” ئه‌ز نه‌ ب عه‌ره‌بی د ئاخڤم و نه‌ژی ب كوردی، ئه‌ز توركم و ئه‌ڤه‌ بۆ من به‌سه‌ و نه‌یا گرنگه‌ ئه‌ز ل مێردینێ ژ دایكبوویم”.

71

په‌ترۆلێ مفایه‌كێ مه‌زن ژ وێ چه‌ندێ دیت و عیراق ئێك ژ وان وه‌لاتان بوو، به‌لێ ل دووماهیێ ئه‌و په‌ترۆل بۆ ئه‌گه‌رێ ده‌رده‌سه‌ریێ بۆ گه‌لێ عیراقێ پشتى سه‌ركردێن حزبا به‌عس و سه‌رۆكێ وان سه‌دام حسێن دفن بلند بووین و شه‌ره‌كێ مالوێرانی ل گه‌ل ئیرانێ هه‌لكری و به‌رده‌وامبوونا وی ب ته‌په‌سه‌ركرنا عیراقیان كو پشكه‌كا مه‌زن ژ وێ ته‌به‌سه‌ریێ ب به‌ر كوردان كه‌فتی و پاشی ژ ڤه‌رێژا وی شه‌ری كوێت ژی داگیركر و هه‌تا گه‌هشتیه‌ قۆناغا ئه‌ڤرۆ كو عیراق د ڤی بارودۆخێ خراب دا و ئه‌ڤه‌ هه‌موو ژ ئه‌گه‌رێ ره‌فتارا نه‌دروست بوو د داهاتێ په‌ترۆلێ دا ژلایێ ده‌ستهه‌لاتا عیراقێ ڤه‌، به‌رۆڤاژی ل وه‌لاتێن كه‌نداڤی مفایه‌كێ مه‌زن ژ په‌ترۆلێ دیت ژ سالێن هه‌فتیان هه‌تا نوكه‌ و ئه‌م هه‌موو دزانین كه‌سێ كه‌نداڤی نوكه‌ چاوان دژیت، هه‌تا كو وه‌لاتێ برونای ل كێشوه‌رێ ئاسیا نوكه‌ دهێته‌ هژمارتن ئێك ژ زه‌نگینترین وه‌لاتێن جیهانێ ژبه‌ر هه‌بوونا په‌ترۆلێ كو بوویه‌ نعمه‌ت بۆ وان.
ل هه‌رێما كوردستانێ، قۆناغا زێرین دناڤبه‌را سالێن 2005 – 2014 بوو ئه‌وژی ژ ئه‌گه‌رێ هاتنا پشكه‌كا جهگیر ژ بودجا عیراقێ بۆ هه‌رێمێ كو 17% بوو و گوژمه‌كێ دراڤی یێ مه‌زن بوو و د وان 9 سالان دا پتر ژ 100 ملیار دۆلاران بۆ هه‌رێما كوردستانێ هاتن و یا ڤه‌شارتى نینه‌ كو ئه‌گه‌ری باشبوونا بارێ ئابووریێ هه‌رێمێ د وێ قۆناغێ دا بۆ وێ 17% ژ بودجا عیراقێ دزڤریت كو ئه‌و بودجه‌ ژ په‌ترۆلا كه‌ركووكێ و به‌سرا و مه‌یسان و ده‌ڤه‌رێن دی یێن عیراقێ دهات.
پشتى هه‌رێما كوردستانێ ده‌ست ب لێگه‌ریان و به‌رهه‌مئینانا په‌ترۆلێ كری، هه‌موو هیڤی و ئومێد ئه‌و بوون كو ئه‌ڤ چه‌نده‌ ده‌رگه‌هه‌كێ باش بۆ هه‌رێمێ ڤه‌كه‌ت ژ روویێ وه‌رگرتنا سه‌ربه‌خۆییێ و باشكرنا بارێ ئابووری یێ هه‌رێمێ و وه‌لاتیێن هه‌رێمێ، شه‌ره‌نیخ و هه‌ڤڕكیێ ل گه‌ل به‌غدا ده‌ستپێكر ل سه‌ر مافێ فرۆتنا په‌ترۆلا هه‌رێمێ و چاوانیا به‌لاڤكرنا داهاتێ وێ، مه‌ هه‌موویان پشته‌ڤانی ل حوكمه‌تا خوه‌ دكر كو یا شه‌ری بۆ مه‌ دكه‌ت و بۆ باشكرنا ژیارا مه‌، حوكمه‌تا مالكی ل ده‌ستپێكا 2014 ده‌ست ب شه‌رێ ئابووری كر و مووچێن فه‌رمانبه‌رێن هه‌رێمێ گیرۆكرن هه‌تا كو ل دووماهیێ هاتینه‌ بڕین، و پشتى هه‌تا راده‌كێ حوكمه‌تا مه‌ شیای په‌ترۆلێ بێ به‌غدا بفرۆشیت، به‌رپرسێن حوكمه‌تا مه‌ ده‌ست ب رێزكرنا ژڤانان كر كو تێدا هه‌رێم په‌ترۆلا خوه‌ بفرۆشیت و داهاتێ وێ تێرا مووچان بكه‌ت ( تنێ مووچان، نه‌كو پرۆژێن ئاڤه‌دانكرنێ و پێشڤه‌برنێ) .. پاشی ئه‌ندامێن په‌رله‌مانێ كوردستانێ ژی د هه‌وارا به‌رپرسێن حوكمه‌تێ هاتن و ده‌ست ب داخویانیێن ئاگرین كرن … ژڤانێ ئێكێ یێ نه‌ دروست وه‌زیرێ سامانێن سروشتی دابوو ده‌مێ گوتی ل ده‌ستپێكا سالا 2015 ێ دێ ژ گیروبوونا مووچان قورتال بین، پاشی لێڤه‌بوو و گوت ل شوباتێ و به‌ری شوبات بهێت لێڤه‌بوو ڤه‌ و گوت دووماهیا خزیرانێ و پاشی بێ ده‌نگ بوو، ئه‌ندامه‌كێ لیژنا سامانێن سروشتی ل په‌رله‌مانی ژی گوتبوو ل مه‌ها شه‌ش دێ ئاریشا گیروبوونا مووچان ب دووماهی هێت، به‌رى چه‌ند رۆژان ژی گوتبوو كۆمپانیه‌ك دێ هه‌یڤانه‌ 850 ملیۆن دۆلاران ده‌ته‌ هه‌رێما كوردستانێ ژپێش كڕینا په‌ترۆلێ ڤه‌، ئانكو ئاریشا مووچان نامینیت كو هه‌یڤانه‌ 750 ملیۆن دۆلارن، لێ ئه‌ڤه‌ بۆ هه‌یڤا چریا ئێكێ ژی و ئاریشا گیروبوونا مووچان یا مه‌زنتر لێهاتی و هه‌تا نوكه‌ یا دیار نینه‌ دێ كه‌نگی مووچێ هه‌یڤا ته‌مووزێ هێته‌ دان و ئایا ئه‌و 850 ملیۆن دۆلاره‌ چ لێهاتن؟!!.
من پێشنیاره‌ك بۆ حوكمه‌تا هه‌رێمێ و وه‌زاره‌تا پلاندانانێ و وه‌زاره‌تا دارایی یا هه‌ى، ئه‌وژی پشتى من ئه‌ڤ وێنه‌ دیتی (چ راست بیت یان نه‌) و تێدا دهێته‌ دیاركرن كو بهایێ په‌ترۆلێ ژ بهایێ شیری و كۆلایێ یێ ئه‌رزانتر لێهاتی یه‌ كو به‌رمیلا په‌ترۆلێ ب 45دۆلارانه‌ و یا كولایێ ب 126 دۆلارایه‌ و به‌رمیلا شیری ب 159 دۆلارایه‌، نوكه‌ حوكمه‌تا هه‌رێمێ ب 3 مووچان یا قه‌رداری فه‌رمانبه‌رێن خوه‌یه‌ كو هه‌یڤانه‌ دبنه‌ 750 ملیۆن دۆلار، ئانكو دو ملیار و 250 دۆلار، بلا یێ هه‌یڤه‌كێ بده‌نه‌ فه‌رمانبه‌ران كو دبیته‌ 750 ملیۆن و نوكه‌ فه‌رمانبه‌ر د پێدڤیه‌كا مه‌زن دانه‌ بۆ موچێ هه‌یڤه‌كێ (هه‌یڤا ته‌مووزێ) ب تایبه‌تی ده‌رگه‌هێن قوتابخانان یێن ڤه‌بووین، مووچێن هه‌ردو هه‌یڤێن دی (ته‌باخ و ئیلۆن) هه‌ر یێن گیرو بووین، گوژمێ وان ژی دبیته‌ ملیاره‌ك و 500 ملیۆن دۆلار، باشتره‌ حوكمه‌ت چێلان ب گوژمێ ملیار دۆلاران بكڕیت و 500 ملیۆن دۆلارێن ماین ژی ل سه‌خبێری و ب خوه‌دانكرنا وان بهێنه‌ ته‌رخانكرن و ل وه‌زاره‌تا سامانێن سروشتی بهێته‌ هه‌لوه‌شاندن و ل شوینا وێ وه‌زاره‌تا شیرێ چێلان بهێته‌ دامه‌زراندن… هه‌كه‌ به‌رمیلا شیرێ چێلان ل بازارێن جیهانێ ب 159 دۆلاران بیت و هه‌رێما كوردستانێ تنێ 300 هزار به‌رمیلان بفرۆشیت، دێ داهاتێ رۆژانه‌ بیته‌ 47 ملیۆن و 700 هزار دۆلار ئانكو داهاتێ هه‌یڤانه‌ بیته‌ ئێك ملیار و 431 ملیۆن دۆلار كو هه‌یڤانه‌ دێ مووچێن فه‌رمانبه‌ران ژی پێ هێنه‌ دان و گوژمێ 681 ملیۆن دۆلار ژی دێ بۆ هه‌رێمێ مینن و د ده‌مێ سێ هه‌یڤان دا دێ مووچێن فه‌رمانبه‌ران بنه‌ هه‌یڤانه‌… لێ هیڤیدارین بۆمه‌ نه‌هێته‌ گوتن تنێ 100 هزار به‌رمیلێن شیری هه‌یڤانه‌ یێن دهێنه‌ فروتن و داهاتێ هه‌یڤانه‌ دبیته‌ 477 ملیۆن دۆلار و تێرا مووچان ناكه‌ت و ل شوینا گیروبوونا مووچه‌ی بۆ سێ هه‌یڤان ، ببیته‌ پێنج هه‌یڤ و شه‌ش هه‌یڤ …!!.

60

ئه‌ڤه‌ ساله‌ك و هه‌یڤه‌كه‌ ئه‌مریكا و هه‌ڤپه‌یمانیا نێڤده‌وله‌تی شه‌رێ داعشێ دكه‌ت و ب هزاره‌ها هێرشێن ئه‌سمانی ل سه‌ر باره‌گا و چه‌كدارێن داعشێ ل عیراقێ و سووریێ ئه‌نجامداینه‌، ل شوونا ژناڤبرنا وێ رێخستیا تیرۆرستی، پشتی ده‌ستپێكرنا هێرشێن ئه‌سمانی، داعشێ دو باژێرێن مه‌زن ل عیراقێ و سووریێ داگیركرینه‌ ئه‌و ژی (رومادی و ته‌دمور). .
نوكه‌ به‌حس ل هه‌بوونا هه‌ڤپه‌یمانیه‌كا نوو دهێته‌ كرن د ناڤبه‌را (رۆسیا و ئیرانێ و عیراقێ و سووریێ) كو ژۆره‌كا هه‌ڤپشك دێ ل به‌غدا دانن و ل ده‌مه‌كێ نێزیك رۆسیا دێ ده‌ست ب هێرشێن ئه‌سمانی و شه‌ڕی دژی داعشێ كه‌ت پشتی بنگه‌هه‌كێ ئه‌سمانی ل ده‌ڤه‌را لازقیه‌ ل سووریێ دانای و هێزێن خوه‌ هنارتینه‌ سووریێ.
به‌رپرسێن عیراقی ژی پێشوازی ل ڤێ هه‌ڤپه‌یمانیا چار قۆلی كریه‌ و حه‌یده‌ر عه‌بادی سه‌رۆك وه‌زیرێن عیراقێ به‌ری ده‌ستپێكرنا گه‌شتا خوه‌ بۆ نیۆیۆرك بۆ پشكداریێ د كۆمبوونێن كۆمه‌لا گشتی یا نه‌ته‌وێن ئێكگرتی دا، گۆت ئه‌م یێ به‌ر ب شكاندنا داعشێ ژ روویێ له‌شكری ڤه‌ دچین.
هه‌رچه‌نده‌ سه‌ركرده‌كێ میلیشیا حه‌شد شه‌عبی خوه‌شحالیا خوه‌ ب دروستبوونا ڤێ هه‌ڤپه‌یمانیێ دیاركر كو دێ د به‌رژه‌وه‌ندیا عیراقێ دابیت، لێ هوشداری ژی ل ئه‌گه‌رێن پێكدادانه‌كا ئه‌مریكی ـ رۆسی، جه‌واد تلێباوی ئه‌ڤ سه‌ركردێ حه‌شد شه‌عبی دبێژیت ئه‌مریكا ب ساناهی داگیرانێ بۆ رۆسیا ناكه‌ت.
لێ داخۆیانیا هه‌ره‌ دژوار وه‌كو كارڤه‌دان ل سه‌ر پێكئینانا وێ هه‌ڤپه‌یمانیا نوو، ژلایێ حاكم زاملی سه‌رۆكێ لیژنا ئاسایش و به‌ره‌ڤانیێ ل په‌رله‌مانێ عیراقێ كو ل سه‌ر لیستا سه‌دری یه‌، هاته‌ دان ده‌مێ گۆتی هه‌ڤپه‌یمانیا ئیرانی ـ عیراقی ـ سووری ب سه‌ركێشیا رۆسیا، دێ پلانا ئه‌مریكی یا پارچه‌كرنا عیراقێ ژناڤبه‌ت.
زاملی د وێ داخۆیانیا خوه‌ دا خۆیادكه‌ت ژی ئه‌ڤ هه‌ڤپه‌یمانیا نوو دێ هاریكاریا عیراقێ كه‌ت بۆ ژناڤبرنا داعشێ د ده‌مه‌كێ كورت دا پشتی كو هه‌ڤپه‌یمانیا ئه‌مریكی شكاندن د ڤێ چه‌ندێ دا ئینای و ئه‌م د پشتراستین كو رۆسیا هه‌ڤپشك و یاریكه‌ره‌كێ سه‌ره‌كی یه‌ بۆ هاریكاریا عیراقێ د شه‌رێ دژی داعشێ دا و ئه‌ڤ هه‌ڤپه‌یمانیا نوو ژی دێ پلانا ئه‌مریكی یا پارچه‌كرنا عیراقێ ژناڤبه‌ت.
ل دووڤ ژیده‌رێن فه‌رمی یێن ئه‌مریكی، فرۆكێن هه‌ڤپه‌یمانیا نێڤده‌وله‌تی، كو 60 وه‌لات د وێ هه‌ڤپه‌یمانیێ دا د پشكدارن كو پێنج ژ وان وه‌لاتێن عه‌ره‌بینه‌، ب سه‌ركێشیا ئه‌مریكا، هه‌تا نوكه‌ 20 هزار هێرشێن ئه‌سمانی و پشته‌ڤانی ئه‌نجامداینه‌ و ل دووڤ داخۆیانیه‌كا تۆنی بلینكین جێگرێ وه‌زیرێ ده‌رڤه‌یێ ئه‌مریكا ل خزیرانا بۆری 10 هزار چه‌كدارێن داعشێ د هێرشێن ئه‌سمانی دا یێن هاتینه‌ كوشتن، ئانكو هه‌یڤانه‌ هزار چه‌كدارێن داعشێ دهێنه‌ كوشتن د وان هێرشان دا، لێ بلینكینی ئاشكراكر ژی كو داعش قه‌ره‌بوویا زیانێن خوه‌ یێن گیانی دكه‌ت و هه‌یڤانه‌ هزار كه‌سان دئینیته‌ د ناڤ رێزێن خوه‌ دا. !!.
ب ڤێ چه‌ندێ ئه‌ڤ پرسیاره‌ دهێته‌ پێش، هه‌تا نوكه‌ هێرشێن ئه‌سمانی یێن ئه‌مریكا و هه‌ڤپه‌یمانیا نێڤده‌وله‌تی دژی داعشێ ل عیراقێ و سووریێ چ ئه‌نجامێن دی بۆ هه‌بوون؟ ل دووڤ ئامارێن ئه‌مریكا راگه‌هاندین به‌حس ل ژناڤبرنا 10 هزار و 684 ئارمانجێن داعشێ ل عیراقێ و سووریێ دكه‌ت ژوان 3262 ئاڤاهی و 119 تانك و 1202 ترۆمبێل و زریبۆش و 2577 جهێن شه‌ڕی.
سه‌ره‌رای وێ چه‌ندێ كو ئه‌مریكا و هه‌ڤپه‌یمانێن وێ هه‌تا نوكه‌ نه‌شیاینه‌ پێنگاڤێن رژد بۆ ژناڤبرنا داعشێ ب هاڤێژن، لێ هه‌تا نوكه‌ باوه‌ریا ئۆبامای ب سه‌ركه‌فتنێ یا مای و پشتی كه‌فتنا باژێرێ رومادی د ده‌ستێ داعشێ دا ل گولانا 2015ێ ، سه‌رۆكێ ئه‌مریكی راگه‌هاندبوو كو وه‌لاتێ وی د شه‌ڕی دا ل عیراقێ و سووریێ ناشكێت و كه‌فتنا رومادی ژی ب شكه‌ستنه‌كا ته‌كتیكی هژمارت بوو، لێ وێ داخۆیانیا ئۆبامای كارڤه‌دانه‌كا توند یا سیناتۆری حزبا كۆماری جۆن ماكین د ددوڤ خوه‌دا ئینابوو ده‌مێ راگه‌هاندی ب هزاره‌هان كه‌س یێن دهێنه‌ كوشتن و ته‌رمین سۆتی ل جادان د به‌لاڤكرینه‌ و حاله‌تێن سه‌رژیكرنێ د به‌رده‌وامن، د هه‌مان ده‌م دا ژی ماكینی هنارتنا هێزێن له‌شكرێ ئه‌مریكی بۆ شه‌ڕێ داعشێ ب چاره‌ دا زانین و ئاماژه‌ دا ژی كو 75% ژ هێرشێن ئه‌سمانی ئه‌وێن تێدا فرۆكه‌ دزڤرنه‌ بنگه‌هێن خوه‌ چو بۆمب و موشه‌كێن خوه‌ ناهاڤێژن ژ ئه‌گه‌رێ نه‌ ده‌ستنیشانكرنا ئارمانجان.

79

گیرانا هه‌‌ر چالاكیه‌‌كا ره‌‌وشه‌‌نبیری یان هونه‌‌ری د ڤی بارودۆخی نه‌‌ جهگیر دا و سه‌‌ره‌‌رای هه‌‌بوونا قه‌‌یرانا دارایی، جهێ ده‌‌ستخوه‌‌شیێ یه‌‌ و هیڤیا به‌‌رده‌‌وامبوونا ڤان جۆره‌‌ چالاكیان دخوازین، ژ به‌‌ر كو پێدڤیه‌‌ دابرانه‌‌ك په‌‌یدا نه‌‌بیت د ڤی بیاڤی دا و نابیت هه‌‌ر و هه‌‌ر ل به‌‌هانه‌‌یان بگه‌‌رهین بۆ نه‌‌ ئه‌‌نجه‌‌مدانا ڤان جۆره‌‌ چالاكیان مینا نه‌‌بوونا پشته‌‌ڤانیا دارایی یان هه‌‌بوونا شه‌‌ڕێ داعش، له‌‌وما فه‌‌ره‌‌ ده‌‌ستخوه‌‌شیێ ل ئه‌نجامدانا ڤان جۆره‌‌ چالاكیان بكه‌‌ین.
ده‌‌مێ رێڤه‌‌به‌‌ریا گشتی یا ره‌‌وشه‌‌نبیری و هونه‌‌ری ل پارێزگه‌ها دهۆكێ ژڤانێ ئه‌‌نجامدانا فیسته‌‌ڤالا كلتووری یا سیێ ل ئامێدیێ راگه‌‌هاندی، من هزركر دێ به‌‌رده‌‌وامیه‌‌ك بیت بۆ وان هه‌‌ردو فیسته‌‌ڤالێن كلتووری یێن بۆری ئه‌‌وێن به‌‌ری چه‌‌ند سالان ل ئامیدیێ هاتینه‌‌ گێران، لێ مخابن د ڤێ فیسته‌‌ڤالێ دا من گه‌‌له‌‌ك تشت نه‌‌دیتن ئه‌‌وێن د هه‌‌ردو فیسته‌‌ڤالێن بۆری دا هه‌‌ین كو هه‌‌كه‌‌ یێ شاش نه‌‌بم ئه‌‌و هه‌‌ردو فیسته‌‌ڤال ژلایێ قایمقامیا ئامێدیێ، یان لقێ 18 یێ پارتی هاتبوونه‌‌ ئه‌‌نجامدان.
چه‌‌ندین سترانێن فلكلوری د فیسته‌ڤالا كلتووری دا هاتنه‌‌ پێشكێشكرن كو ئێك ژ وان ژلایێ ژنه‌‌كا ده‌‌ڤه‌‌رێ ڤه‌‌ بوو و ئه‌‌ڤه‌‌ جهێ ده‌‌ستخوه‌‌شیێ یه‌‌، لێ مه‌‌ نه‌‌زانی ئه‌‌و ژن كی بوو و ناڤێ وێ چیه‌‌ و ژ كیژ ده‌‌ڤه‌‌را ئامێدیێ یه‌‌ و پێشكه‌‌شكه‌‌رێ فیسته‌‌ڤالێ ئه‌‌م بێ به‌‌هر كرین ژ وێ چه‌‌ندێ، هه‌‌روه‌‌سا ئه‌‌م بێ به‌‌هركرین ژ پێزانینێن ل سه‌‌ر هه‌‌ردو كه‌‌سێن دی ژی ئه‌‌وێن سترانێن فلكلۆری گۆتین كو ئێك ژ وان مه‌‌سیحی بوو.
ئه‌‌و تشتێ من هه‌‌ست پێكری كو ده‌‌ربرینێ ژ كلتوورێ ده‌‌ڤه‌‌را ئامێدیێ دكه‌‌ت، ئه‌‌و تیپا هونه‌‌ری بوو ئه‌‌وا ده‌‌هوه‌‌ته‌‌كا فلكلۆری یا كوردی پێشكه‌‌شكری و ب راستی ژی و ل دووڤ بۆچوونا من وێ تیپێ فیسته‌‌ڤال خه‌‌ملاند ب ده‌هوه‌‌تا خوه‌‌ یا جوان و قه‌‌شه‌‌نك و وان سترانێن فلكلۆری ئه‌‌وێن د گه‌‌ل دا دهاتنه‌‌ گۆتن ب شێوه‌‌كێ جوان و ب دیتنا من ئه‌‌و باشترین برگێن وێ فیسته‌‌ڤالێ بوو، هه‌‌رچه‌‌نده‌‌ پێشكه‌‌شكه‌‌رێ فیسته‌‌ڤالێ ئه‌‌و تیپه‌‌ ژی نه‌‌دا نیاسین بۆ مێهڤانان.
د وێ فیسته‌‌ڤالێ دا، كلتۆرێ گه‌‌له‌‌ك ده‌‌ڤه‌‌رێن دی ژی هاته‌‌ پێشكه‌‌شكرن وه‌‌كو (شنگال، شاریا، به‌‌رده‌‌ره‌‌ش) ب دیتنا من ئه‌‌و بڕگه‌‌ یا زێده‌بوو، ژ به‌‌ر كو نه‌‌ فیسته‌‌ڤاله‌‌كا سه‌‌رتاسه‌‌ری پارێزگه‌‌ها دهۆكێ بوو، به‌‌لكو ب تنێ یا ده‌‌ڤه‌‌ره‌‌كێ بوو ئه‌‌وژی قه‌‌زا ئامێدیێ ب ناحیێن خوه‌‌ڤه‌‌، لێ نزانم بۆچی تنێ ئه‌‌و سێ ده‌‌ڤه‌‌ر ل گه‌‌ل پشكداركرن، زێده‌‌باری تیپه‌‌كا رۆژئاڤا كوردستانێ. بۆ نموونه‌‌ مه‌‌ تیبا هونه‌‌رێ مللی یا به‌‌رواری بالا نه‌‌دیت كو ده‌‌ڤه‌‌ره‌‌كه‌‌ ب سه‌‌ر قه‌‌زا ئامێدیێ ڤه‌‌ و چه‌‌ند شاهی و ده‌‌هوه‌‌تێن فلكلۆری یێن جوان پێشكه‌‌ش دكه‌‌ت، دیسا چ چالاكیێن ناحیێن سه‌رسنكێ و بامه‌رنێ و چه‌مانكێ ل به‌ر چاڤێن من نه‌كه‌فتن، یان دبیت هه‌بن و من نه‌ دیتبن.
كاره‌‌كێ باش بوو فیسته‌‌ڤال ب هه‌ڤكاریا رێكخراوه‌كا بیانی ئه‌وژی (رێكخراوا یونیسێف) بوو كو یا تایبه‌تمه‌نده‌ ب وارێ زارۆیان ڤه‌، لێ ب راستی ژی سه‌ره‌رای هه‌بوونا برگه‌گا تایبه‌ت ب زارۆیان ڤه‌ د فیسته‌ڤالێ دا، لێ من هژماره‌كا باش یا زارۆیێن وێ ده‌ڤه‌رێ نه‌دیتن، به‌لكو هژمارا وان گه‌له‌ك یا كێم بوو و نزانم ئه‌گه‌ر چ بوو؟ دیسا فیسته‌‌ڤالێ به‌‌لاڤو‌كه‌‌كا تایبه‌‌ت ل دۆر قه‌زا ئامێدیێ چاپ كربوو و د به‌‌رپه‌‌رێ ده‌‌هێ دا بابه‌‌ته‌‌ك هاتبوو‌ به‌‌لاڤكرن ب ناڤێ (كورتیه‌‌ك ل سه‌‌ر ئامێدیێ و ناحیێن وێ). .. لێ بۆ من جهێ حێبه‌‌تیێ بوو كو تێدا هاتیه‌‌ دیاركرن قه‌‌زا ئامێدیێ ژ پێنج ناحیان پێك دهێت ئه‌‌وژی ( سه‌‌رسنكێ، كانی ماسێ، دێره‌‌لوكێ، بامه‌‌رنێ، چه‌‌مانكێ) و كورتیه‌‌ك ل سه‌‌ر هه‌‌ر ناحیه‌‌كێ ژوان به‌‌لاڤكربوو، لێ نه‌‌ ژ دوور و نه‌‌ ژ نێزیك چو به‌‌حسێ (ناحیا شێلادزێ) كو ل 7/7/2013 ێ ب شێوه‌كێ فه‌رمی بوویه‌ ناحیا تێدا نه‌‌بوو.. !!.

163

رۆژناما (فایننشال تایمز) یا بریتانی د راپۆرته‌كا خوه‌ دا دیاردكه‌ت كو ل ده‌مێ چه‌ند مه‌هێن بۆری دا 75% پێدڤیا ئیسرائیلێ یا په‌ترۆلێ ژ هه‌رێما كوردستانێ هاتیه‌ دابینكرنو ئه‌و كوژمێن پاره‌ی یێن كورد ل به‌رامبه‌ری هنارتنا وی په‌ترۆلێ وه‌ردگرن د شه‌ڕێ دژی رێكخستیا ده‌وله‌تا ئیسلامی دهێته‌ مه‌زاختن.
مالپه‌رێ (ئیسرائیل 24 نیۆز) یێ ئیسرائیلی، ناڤه‌رۆكا راپۆرتا رۆژناما بریتانی به‌لاڤكریه‌ كو تێدا هاتیه‌” پالاوگه‌هێن په‌ترۆلێ و كۆمپانیێن ئیسرائیلی زێده‌تر ژ 19 ملیۆن به‌رمیلێن په‌ترۆلا كوردی د ناڤبه‌را ده‌ستپێكا مه‌ها گۆلانی و هه‌تا 11 ته‌باخێ هاورده‌كریه‌ و ل دووڤ بهایێن جیهانی یێن په‌ترۆلێ، بهایێ وێ ریژا په‌ترۆلێ دگه‌هیته‌ ملیار دۆلاران كو ئیسرائلێ بۆ كوردان هنارتیه‌”.
رۆژناما بریتانی د راپۆرتا خوه‌ دا دبێژیت” ئه‌و رێژه‌یا په‌ترۆلی دبیته‌ پتری سێكا رێژا په‌ترۆلا كورد هنارده‌ دكه‌ن كو دهێته‌ ڤه‌گوهاستن بۆ توركیا و ژ وێرێ بۆ ئیسرائیلێ ” ئاماژه‌ دده‌ته‌ وێ چه‌ندێ ژی كو ” ئیسرائیل رۆژانه‌ پێدڤی ب 240 هزار به‌رمیلێن په‌ترۆلێ یه‌ و 75% ژ وێ رێژێ ژ كوردستانێ هاورده‌ دكه‌ت”.
فایننشال تایمز دوێ راپۆرتێ دا به‌لاڤكریه‌ ژی كو هنده‌ك شاره‌زایێن په‌ترۆلی پێشبینیا وێ چه‌ندێ دكه‌ن كو ئیسرائیل په‌ترۆلا كوردی ب بهایێن نزم دكڕیت، به‌لێ ژێده‌رێن ئیسرائیلی ڤێ چه‌ندێ ره‌ت دكه‌ن، هنده‌ك ژێده‌رێن دی ژی بۆ رۆژناما بریتانی دیاركریه‌ كو ئه‌ڤه‌ رێیه‌كه‌ ئیسرائیل بكاردئینیت بۆ ڤه‌گوهاستنا پاران بۆ كوردان ب ئارمانجا پشته‌ڤانیكرنا وان د شه‌ڕێ دژی ده‌وله‌تا ئیسلامی دا.
رۆژناما بریتانی ئاماژێ دده‌ته‌ داخۆیانیه‌كا شیره‌تكاره‌كێ كورد (بێ كو ناڤێ وی بینیت) كو ب وان راگه‌هاندیه‌” پشتی په‌ترۆل دگه‌هیته‌ بكڕی، بۆمه‌ یا گرنك نینه‌ دگه‌هیته‌ كیرێ و گرنگترین تشت بۆمه‌ وه‌رگرتنا پارانه‌ ژ بۆ مه‌زاختنا وان ل سه‌ر هێزێن پێشمه‌رگه‌ی ئه‌وێن شه‌ڕێ داعشێ دكه‌ن و بۆ مه‌زاختنا مووچێن فه‌رمانبه‌رێن ده‌وله‌تێ”.
ل دووڤ وێ راپۆرتێ “هه‌بوونا ناڤێ ئیسرائیلێ د لیستا بكڕێن په‌ترۆلێ ژ (باكوورێ عیراقێ) ده‌رزا د ناڤبه‌را كوردان و حوكمه‌تا عیراقێ دا دیار دكه‌ت” رۆژناما ناڤبری ئه‌گه‌رێ ڤێ چه‌ندێ ژی دزڤرینیت بۆ ره‌تكرنا گه‌له‌ك وه‌لاتێن رۆژهه‌لاتا ناڤین ب دانپێدانێ ب ئیسرائیلێ و نه‌بوونا په‌یوه‌ندیێن فه‌رمی دگه‌لدا.
رۆژناما بریتانی خویا دكه‌ت ژی كو ژێده‌رێن ئیسرائیلی ره‌ت دكه‌ن به‌رسڤا وان راپۆرتان بده‌ن یێن به‌حسێ كڕینا په‌ترۆلا كوردی دكه‌ن ب هێجه‌تا وێ چه‌ندێ كو پرسا ژێده‌رێن وزێ ل ئیسرائیلێ گرێدای ئاسایشا نه‌ته‌وی یا ئیسرائیلێ یه‌، لێ سه‌ره‌رای وێ چه‌ندێ هنده‌ك ژێده‌رێن په‌یوه‌ندی ب بابه‌تی ڤه‌ هه‌ی ئاماژه‌ دا كو ئیسرائیل یا به‌رده‌وامه‌ ل سه‌ر كڕینا په‌ترۆلێ ژ ئازربیجان، كازاخستان و روسیا كو دهێنه‌ هژمارتن وه‌لاتێن سه‌ره‌كی یێن په‌ترۆلێ هنارده‌ی ئیسرائیلێ دكه‌ن د 10 سالێن بۆری دا.

34

ئافه‌تا تیرۆرێ به‌رسینگا پرانیا وه‌ڵاتێن رۆژهه‌ڵاتا ناڤین گرتیه‌ و زیانه‌كا ئێكجار مه‌زن گه‌هاندیه‌ ره‌وشا پێشڤه‌چوون و ناڤو بانگێن ڤێ ده‌ڤه‌رێ و وه‌رارا جڤاكی و هه‌روه‌سا پرسا پێكڤه‌ژیانێ د ڤان وه‌ڵاتان دا كو ئێدی ژیان ل خه‌لكی كریه‌ دۆزه‌خ و نه‌چاركرنه‌ رێكا ئاوه‌ره‌بوونێ ب هه‌لبژێرن ب تایبه‌ت پێكهاته‌یێن مه‌سیحی و ئێزدی و سابئه‌. ل سه‌ر ڤێ ره‌وشا نه‌خازراوا ده‌ڤه‌را رۆژهه‌ڵاتا ناڤین توشبووی ب مخابنی ڤه‌ ئه‌ڤ پێلا ره‌شا تیرۆرێ ل بن په‌ردا ئایینێ ئیسلامێ دهێته‌ ئه‌نجامدان و كو ئه‌ڤه‌ ژی دووره‌ ژ گیانێ ئایینێ ئیسلامێ و په‌یاما وێ یا مرۆڤانه‌. رۆژهه‌ڵات د ڤی شه‌ری دا یا دكه‌لیت و رۆژانه‌ خه‌لكێ بێ گونه‌ه د ئاگرێ توندڕه‌وێن ئیسلامی دا دكه‌لیت و ئه‌ڤ ڕه‌وتێ توندڕه‌و چ رێك نه‌ماینه‌ ب كار نه‌ئیاینه‌ بۆ گه‌هاندنا هزرا خوه‌ و گه‌له‌ك سه‌كۆیێن مزگه‌فت و كه‌ناڵێن تیله‌ڤزیۆنی و رادیۆ و رۆژنامه‌ و مالپه‌رێن ئنته‌رنێتێ بكار دئینن و خه‌لكێ ساویلكه‌ رادكێشنه‌ ناڤ ره‌فێن خوه‌ و شیانه‌ هه‌تا ڕاده‌كی باش د ڤی بیاڤی سه‌ر بكه‌ڤن. په‌چداركرنا هزرێن توندڕه‌و و هشككرنا سه‌كۆ و راگه‌هاندنا وان پێدڤیه‌كا كۆمكیه‌ و ل سه‌ر ته‌ڤ چینێن جڤاكی و ناڤده‌وله‌تی دراوه‌ستیت. ل سه‌ر ڤێ بیرۆكێ هونه‌رمه‌ندێ سعودی ( ناصر القصبی) كو ئه‌ڤ هونه‌رمه‌نده‌ یێ به‌رنیاسه‌ ب ره‌خنه‌گرتنێ ل جڤاكا سعودی لێ ب ئاوایه‌كێ كۆمیدیانه‌ و ڤێ جارێ ب ئاوایێ خوه‌ یێ كۆمیدیانه‌ هێرشی هزرێن توندڕه‌وێن ئیسلامی یێن ئه‌ڤرۆ ده‌ڤه‌ر و سعودی و ده‌ڤه‌را رۆژهه‌ڵاتا ناڤین ڤه‌گرتی، دكه‌ت. ب زنجیره‌ خه‌له‌كێن ( سیلفی) ل كه‌نالێ MBC كو یا تایبه‌ت بوو ب ره‌خنه‌ لێگرتنا هزرا تیرۆرستێن داعشێ و ته‌ڤ توندڕه‌وێن ئیسلامی، ب دیتنا من گه‌له‌ك یا كاریگه‌رتربوو ژ توَپبارانكرنا فرۆكان و ب ملیۆنه‌ها گه‌نجان ب تایبه‌تی ل وه‌لاتێن عه‌ره‌بی ئه‌ڤ خه‌له‌كه‌ دیتن و كارتێكرنا وان خه‌له‌كا ل سه‌ر وان گه‌نجان بێگومان دێ یا كاریگه‌رتر بیت ژ هزار خوتبان، د ده‌مه‌كی دا زانایێن ئایینی ل وان وه‌لاتان نه‌شیان هزرا كوژه‌كا داعشێ ریسوا بكه‌ن، لێ ئه‌ڤێ كومێدیا (ناصر القصبی) یا خودان بنگه‌هه‌كێ جه‌ماوه‌ریی یا مه‌زن شیا ڤێ چه‌ندێ بكه‌ت. !!!.
خوازی مه‌ ژی ل هه‌رێما كوردستانێ هونه‌ره‌كێ ب ڤی شێوه‌ی هه‌بیت و ب رێیا وی شه‌رێ هزرا داعشێ بكه‌ین. .. ب دیتنا من دێ گه‌له‌ك باشتر بیت ژ هنده‌ك تشتێن دی یێن هونه‌ری ئه‌وێن دهێنه‌ كرن ل بن ناڤێن زه‌به‌لاح و د بنه‌ره‌تدا چوو ژێرخانه‌ مه‌ بۆ نه‌ی و چ كاریگه‌ریا خوه‌ ژی ناكه‌ن. . لێ هه‌تا نوكه‌ مه‌ چ به‌رهه‌مێن هونه‌ری یێن دژی هزرا داعشێ نه‌دیتینه‌. !!!

39

فه‌رماندێ فرقا زێرین یا له‌شكرێ عیراقێ د دو داخۆیانیێن جودا دا بۆ دو ده‌زگه‌هێن راگه‌هاندنێ ل هه‌رێما كوردستانێ د ئێك رۆژ دا به‌حسێ بارودۆخێ شه‌رێ ره‌مادی دكه‌ت، لێ ئه‌و هه‌ردو داخۆیانی وه‌كو ئێك نینن و بارودۆخێ وی باژێری یێ ل به‌ر مه‌ شێلی بووی كا ب دروستی چاره‌نڤیسێ وی گه‌هشتیه‌ كیرێ و كێ كونترۆل ل سه‌ر كریه‌، له‌شكرێ عیراقێ؟ یان تیرۆرستێن داعشێ؟.
د مالپه‌رێ فه‌رمیێ پارتی دیموكراتی كوردستان دا ل 20 نیسانێ، فه‌رماندێ فرقا زێرین دبێژیت ( بارودۆخێ باژێرێ ره‌مادی گه‌له‌ك یێ خرابه‌ و پتریا وی یێ كه‌فتیه‌ د ده‌ستێ تیرۆرستێن داعشێ دا و هێزێن عیراقێ گه‌له‌ك ده‌ڤه‌ر بێ شه‌ر یێن چۆلكرین و خه‌لكێ ره‌مادی هه‌موو ئاواره‌بوون).
لێ د هه‌مان رۆژدا د داخۆیانیه‌كا دی دا بۆ رۆژناما وار یا هژمار1310 (به‌رپه‌رێ 3) دبێژیت( هێزێن فرقا زێرین یا له‌شكرێ عیراقێ دۆرپێچا سه‌ر ره‌مادی شكاند و گه‌هشتنه‌ ناڤا وی باژێری ).
دیسا بۆ مالپه‌رێ فه‌رمیێ پارتی دبێژیت (هه‌موو هێزێن عیراقی یا خوه‌ ڤه‌كێشای و جهێن خوه‌ یێن چۆلكرین و شه‌ر نه‌كریه‌، له‌وما داعشێ پێشڤه‌چوونه‌كا مه‌زن یا كری و هه‌تاكو نه‌خوه‌شخانا ره‌مادی هه‌موو یا كونترۆلكری و هه‌موو ده‌ڤه‌رێن ستراتیژی ل ره‌مادی یێن كه‌فتینه‌ د ده‌ستێ تیرۆرستێن داعشێ دا و ئه‌م د شه‌ری دا د به‌رده‌وامین و فرۆكێن عیراقی و هه‌ڤپه‌یمانیا نێڤده‌وله‌تی به‌رده‌وام مولگێن تیرۆرستان توبباران دكه‌ن و ب سه‌دان تیرۆرست یێن كوشتین).
لێ بۆ وار دبێژیت(داعش ل هه‌موو ده‌ڤه‌رێن پارێزگه‌ها ئه‌نبار د شكه‌ستنێ دایه‌ و دۆرپێچ ل سه‌ر ره‌مادی نه‌مایه‌).
ئه‌ڤ هه‌ردو داخۆیانیێن ژێكجودا گه‌له‌ك پرسیاران ل ده‌ف خوانده‌ڤانان په‌یدا دكه‌ن، ئه‌رێ فه‌رماندێ فرقا زێرین د ناڤ شه‌رێ ره‌مادی دایه‌ و د جه‌رگێ وی باژێری دایه‌ و پێزانینێن دروست ل سه‌ر وی شه‌ری هه‌نه‌، یان به‌رۆڤاژی ڤێ چه‌ندێ یه‌؟ ، یان ئه‌وی مه‌به‌سته‌ك پێ هه‌یه‌ و ڤیایه‌ راستیا ژێوارێ شه‌رێ ره‌مادی ڤه‌شێریت؟ یان ژی هه‌ردو داخۆیانیێن فه‌رماندێ ناڤبری وه‌كو هه‌ڤن، لێ ئێك ژ وان هه‌ردو ده‌زگه‌هێن راگه‌هاندنێ (مالپه‌رێ فه‌رمی یێ پارتی) یان ( رۆژناما وار) ب دروستی داخۆیانیا وی فه‌رمانده‌ی ڤه‌نه‌گوهاستیه‌.. !.

website security