NO IORG
Authors Posts by محه‌مه‌د چه‌لكي

محه‌مه‌د چه‌لكي

محه‌مه‌د چه‌لكي
192 POSTS 0 COMMENTS

50

محمه‌د چه‌لكى/ به‌رلین
مامێ عه‌لۆ دبێژت: ئه‌گه‌ر ته‌ بڤێت سه‌رێ ته‌ یێ ته‌نابت و دوژمن و نه‌حه‌زا ل خوه‌ زێده‌ نه‌كه‌ى، فه‌ره‌ تۆ خوه‌ ژ ڤان تشتان بده‌ى دوور و هندى ژته‌ بهێت ل جه‌م وان كه‌سان لێڤا ژوورى ل یا ژێرى نه‌ده‌.
ـ ل ده‌ف به‌رپرسێن بلند پرسیار نه‌كه‌ و بێژى: بۆچى مۆچه‌، هه‌ر مایه‌ نۆچه‌!
ـ وه‌زیر، رێڤه‌به‌ر و رێڤه‌به‌رێن گشتى دێ كه‌نگى خانه‌نشین بى!
ـ ل جه‌م به‌رپرسێن گۆمركا.: ئه‌رێ رۆژانه‌ داهاتێ هه‌وه‌ چه‌نده‌ و …!
ـ ل با به‌رپرسێن ئاساییش و پاراستنێ به‌حسێ كریارێن تیرۆرێ ئه‌وێن ل كوردستانێ دهێنه‌ ئه‌نجامدان، دیتنا ته‌رمێن ژنان .. و فره‌حزبایه‌تیێ بكه‌ى!
ـ ل جه‌م به‌رپرسه‌كى بێژى: ئه‌رێ هه‌وه‌ چه‌ند خزمه‌ت هه‌یه‌ هه‌تا هوون بووینه‌ به‌رپرس، یان كه‌سكى هوون ل پشت په‌ردان بۆ ڤى پۆستى دیاركرنه‌ و چ په‌یوه‌ندى بشیان و باوه‌رنامانڤه‌ نینه‌! یان هه‌ما پرسیارێ ژێ بكه‌ى: ئه‌رێ مۆچێ ته‌ چه‌نده‌؟
ـ ل ده‌ف ئۆپۆزیسۆنێ قالا هه‌لبژارتنان بكه‌ى و بێژى: ئه‌نجام ددروستن!
ـ ل ده‌ف نۆژداران به‌حسێ چوونا ژ ده‌رڤه‌ یا نه‌خۆشان بكه‌ى!
ـ ل ده‌ف به‌رپرسێن دائیرا كه‌هره‌بێ پرسیار بكه‌ى: دێ كه‌نگى كه‌هره‌با مه‌ وه‌كو یا وه‌لاته‌كێ ئه‌فریقا لێهێت و ژ نڕه‌ نڕا ده‌نگێ موه‌لیدان رزگار بین!
ـ ل حزوورا دوكانداره‌كى بێژى: ئه‌ڤ دوكانا بره‌خ ته‌ ڤه‌ یا ئه‌رزانتره‌!
ـ پۆلیسێ هاتنووچوونێ: بۆچى هوین خودانێن ترۆمبێلێن جامڕه‌ش و بلند ل كۆنترۆڵا ناراوه‌ستین!
ـ ل حزوورا په‌رله‌مانته‌رێن كوردستانێ یێن ڤێ خۆلێ پرسیار بكه‌ى: ئه‌رێ ووژدانا هه‌وه‌ قه‌بوول دكه‌ت دڤێ قه‌یرانێ دا و هه‌ژارییا وه‌كو په‌ژیكه‌كێ ل ناڤ ملله‌تى به‌ڵاڤ هوین 48 ملیۆن دینارا وه‌ربگرن! هه‌رچه‌نده‌ باپراترا ڤێ خۆلێ هوون ل مال بوون، یان ل ده‌رڤه‌ى وه‌ڵاتى بوون!
ـ ل حزوورا به‌رپرسه‌كێ وه‌زاره‌تا ته‌ندروستیێ: ئه‌رێ ئه‌ڤه‌ چ ده‌رمانێن ئێكسپایه‌رن هنده‌ ده‌ست بسه‌ردا دهێته‌گرتن! دێ كه‌نگى ئه‌م بێ ترس ده‌رمانان ژ ده‌رمانخانان وه‌رگرین!
ـ ل حزوورا پارێزگه‌رێ دهۆكێ پرسیاربكه‌ى: ئه‌رێ فرۆكخانا دهۆكێ یا نیڤده‌وله‌تى چ لێهات!
ـ ل حزوورا به‌رپرسه‌كێ وه‌زاره‌تا گه‌شتوگۆزارێ: ئه‌رێ پرۆژێ چیایێ زاوا و … یێن مایین چ لێهاتن!
ـ ل حزوورا به‌رپرسه‌كێ وه‌زاره‌تا پێشمه‌رگه‌ى: ئه‌رێ چیرۆكا بندیوار و ئێكگرتنا هێزێن پێشمه‌رگه‌ى گه‌هشته‌ كیده‌رێ!
ـ ل حزوورا به‌رپرسه‌كێ وه‌زاره‌تا په‌روه‌ردێ: دێ كه‌نگى سیسته‌مه‌كێ جێگیرێ ئێكگرتى یێ خواندنێ ل ڤى وه‌ڵاتى هێته‌ په‌یڕه‌وكرن!
ـ ل حزوورا ئه‌ندامه‌كێ حزبه‌كا ئیسلامى بێژى: داعش نموونه‌یا حكۆمڕانیا ئیسلاما دروسته‌ و ژ فه‌رموودێن پێغمبه‌رى و قۆرئانا (مه‌دینێ) ده‌رنه‌كه‌فتیه‌!
ـ ژ خوه‌ ئه‌گه‌ر ته‌بڤێت ل ڤى وه‌ڵاتى نانه‌كێ ته‌نا بخۆى و سه‌رێ ته‌ چ جارا نه‌ئێشت، گوهبده‌ ڤێ گۆتنا مه‌زانان:” ئه‌زمانۆى بڕیبه‌، سه‌رۆى ڤه‌هوسى به‌”! و ئه‌گه‌ر نه‌ْ به‌رپێكێن خوه‌ په‌یت بكه‌ و به‌رپرسیارایا هه‌ر روودانه‌كێ تو بخوه‌یى و گازندا ژ تالع و به‌ختان نه‌كه‌! ئه‌ڤه‌ من یا خوه‌ گۆت و تۆ یێ ب كه‌یفا خوه‌یى.

60

محه‌مه‌د چه‌لكى
“گه‌نده‌لچى و دز ژ مۆڕال و ره‌وشتى دشویشتینه‌”
مامێ عه‌لۆ ژ گوهدانا نۆچه‌یێن تیڤییان بێزار بوو، پشتى ریمۆنكۆنترۆل حێچكرى، ب هێرس ژ مال ده‌ركه‌فت. تیڤیێن كوردستانێ باراپتر ده‌هۆلقۆتنێن حزبێن خوه‌نه‌ و
قیما مرۆڤى ناشكێنن. پرانیا جاران ل دژى هه‌ڤ چیرۆكێن سه‌یر هه‌لدبه‌ستن و به‌رامبه‌رى كریارێن داگیركه‌رێن كوردستانێ “لێڤا ژێرى ل یا ژوورى ناده‌ن”. ژبه‌رهندێ مامێ عه‌لۆ زوو ب زوو ل تیڤیان نامه‌یزنت. به‌لێ ژبه‌ر به‌لاڤكرنا نۆچه‌یێن مۆچه‌ى نه‌چار دبت ل تیڤییان بمه‌یزینت، هه‌رچه‌نده‌ حكومه‌تێ گه‌له‌ك سۆز داینه‌ كو مۆچه‌ نه‌مینت نۆچه‌، به‌س هه‌ر مایه‌ نۆچه‌ و بڤێ زهنییه‌تا هه‌ى ناهێته‌ چاڤه‌رێكرن ل ده‌مه‌ك نێزیك بهێته‌، چاره‌سه‌ركرن.
هێش مامێ عه‌لۆ نه‌گه‌هه‌شتى ناڤه‌ندا بازارى راستى هه‌ڤاله‌كێ خوه‌ یێ خانه‌نشینكرى هات.
+ هه‌چكو تۆ ژ “ساڤارێى مشه‌ترى” ل بازارى!
– تۆ ژى خوه‌ دكه‌ى خوێیا هه‌مى گرارا!
+ ما نابێژن: یێ پرسیار كه‌ر به‌، داى زانا بى؟
– باوه‌ر ناكه‌م چونكو كه‌سه‌ك هندى حكومه‌تا مه‌ پرسیارا ناكه‌ت و هێشتا قۆناغا سنێله‌تیێ ده‌باز نه‌كریه‌!
+ تۆ دبێژى حكومه‌تا مه‌ یا بێ عاقله‌!
– ما مه‌رجه‌ سنێله‌ى بێ عاقل بت؟
+ باشه‌، به‌س بێژه‌ من تۆ بۆ هندى عاجزى!
– ئه‌ز ژ گه‌له‌ك تشتاى عاجزم و هند نه‌مایه‌ بپه‌قه‌م!
+ هه‌چكو شول مه‌زن بوو! پاشى دێ عاجزییا ته‌ چ پێڤه‌هێت، مانابێژن: “ئێشا ل هه‌ڤالى، تیرا ل كه‌ندالى”؟
– یه‌عنى بۆ ته‌ نه‌خه‌مه‌!
+ ده‌ردێ من تێرا من هه‌یه‌، زكێ من نه‌عمبارا كه‌سێیه‌!
– مه‌ بهندێ كر له‌و د ناڤ كۆما ملله‌تان دا لێبۆك و گۆشه‌قین!
+ ته‌ چ دڤێت و ده‌ردێ ته‌ چییه‌؟
– مانێ هه‌ر چ بته‌ چێنا بت، ئه‌ڤجا بێژم یان نه‌بێژم چ ژ سوحبه‌تێ ناگوهۆرت!
+ ئانكو ئه‌ز فلسه‌كێ سۆر نائینم!
– هه‌ر كه‌س بهایێ خوه‌ دزانت، ژبه‌رهندێ ب رژدى ل دژى هه‌ڤ ده‌ردكه‌ڤن!
+ تۆ دبێژى سه‌ده‌مێن هه‌ر شه‌ره‌كى حه‌سویدییه‌.
– ئه‌ز وه‌سا دبینم!
+ ته‌ بڤێ دیتنا خوه‌ ئه‌م شه‌رمه‌زاركرین.
– ژبه‌ر چ؟
+ به‌هرا پترا ڤى ملله‌تى ب نه‌كامى به‌حسێ گه‌نده‌لان دكه‌ن و دخازن ئه‌ڤرۆ به‌رى سوبه‌هى بهێنه‌ دادگه‌ه كرن.
– هه‌ى ماڵاته‌، گه‌نده‌لچیێن مه‌ ل جاى گه‌نده‌لچیێن ده‌وره‌به‌را ب وژدانن.
+ ئانكو ژ گه‌نده‌لچیێن مه‌ بێ ره‌وشتتر هه‌نه‌!
– به‌لێ … یێن مه‌ به‌س پاره‌ و هه‌ل دزن، لێ یێن خه‌لكى چاڤ و ئۆرگانێن مریان ژى دقۆقلینن و دفرۆشن!*
+ خوه‌زى یێن مه‌ ژى به‌س زیان گه‌ندبایه‌ مرییان نه‌كو ساخان.
– ئه‌ز وه‌سا نابینم.
+ تۆ دخازى بێژم ره‌حمه‌ت ل گه‌نده‌لچى و دزێن مه‌، گوهبده‌ من: دونیا یا ساخانه‌، ئێشاندنا ساخان لبن هه‌ر ناڤه‌كى بت، دووربوونه‌ ژ ره‌وشتى و سه‌رداربوونا جه‌وور و بێدادیێ یه‌.
– گه‌نده‌لیێ چ په‌یوه‌ندى ب بێدایێ ڤه‌ هه‌یه‌؟
+ روویێن دراڤه‌كینه‌.
* ل مسرێ نوژدارا قه‌ره‌نیا چاڤێ مریه‌كى ژێ ئینا ده‌ر و فرۆتن. ل مالپه‌رێ ئیلاف ئه‌ڤ نۆ چه‌ به‌ڵاڤ بوویه‌.
2018.08.04
به‌رلین

30

محه‌مه‌د چه‌لكى
” رازیكرن، ڕه‌ڤینه‌ ژ روو ب روو بوونا كێشه‌یان”.
ـ ئه‌رێ ته‌ لیسته‌ دیت.
+ تۆ به‌حسێ لیستا چ دكه‌ى؟
ـ دیسا خوه‌ خشیم نه‌كه‌ و گویزێن خوه‌ ل سه‌ر دلێ من نه‌شكێنه‌!
+ ڤێجا ما ته‌، ژ رێنگزیا ڤان كاودانێن ژ ڤه‌ڕێژا به‌رپرسێن تنێ خه‌ما وان به‌ریك و ناڤ …، مایه‌؟
ـ تۆ بخێرا مرى و مایێن خوه‌ نه‌ چه‌پده‌ بۆ لایێ ته‌ مه‌ره‌م پێ هه‌ی و بهێجه‌تا من ب ده‌هۆلا هنده‌كان دادى.
+ مامۆ ده‌هۆلا چ و حالێ چ … ما یێن مینا من شیانا هندێ هه‌یه‌ بێژیته‌ كه‌سكى بریه‌كا ته‌ یا خاره‌، ئه‌م مار گه‌زتینه‌ و ژبیر نه‌كه‌ دبێژن:” گاریته‌ ژ كڤڕا ڕانابن”!
ـ ئانكو ئه‌م كڤڕین و بكێرى هه‌ڵاشێن كه‌پره‌كێ ژى ناهێین!
+ هه‌ما ل پرێزا ڤى وه‌ڵاتى مێزه‌كه‌ دێ بۆ ته‌ دیار بت كانێ چ كاره‌ساته‌!
ـ تو نه‌یێ تێكڤه‌دانێیى و هه‌ر و هه‌ر ژ پرسیارا دڕه‌ڤى، ئه‌ز یێ پرسیارا لیستێ دكه‌م و ته‌ بادا بۆ …
+ مامێ عه‌زیز تۆ پرسیارێن خاجۆكینى دكه‌ى ما دێ چ زانم كا ته‌ به‌حسێ كیش لیستێیه‌، ئه‌رێ مه‌ره‌ما ته‌ لیستا: ئاگربه‌ربوونا كوردستانێیه‌، مۆچایه‌، پارتێن تازه‌ ژ كه‌ڤلۆژانكى ده‌ركه‌فتینه‌ و ب زانه‌بوون یا بێ زانه‌بوون ده‌ستدرێژیێ لسه‌ر هه‌ر پیرۆزیه‌كێ دكه‌ن، مایه‌ پووچبوونا قۆنته‌راتچیێن كوردستانێ، بێكاران، دامه‌زراندنێ، گه‌نده‌لچیان، یێن ب فیتكه‌كێ(پله‌كێ) چووینه‌ سه‌رێ مللێ، به‌رپرسێن گر و جهێن دلڤه‌كه‌رێن كوردستانێ داگیركرین، ڤێجا مه‌رامه‌ ته‌ كیش لیسته‌یه‌، ما ئه‌زێ به‌له‌نگاز خۆ نه‌ خێڤزانكم!
ـ مانێ دبێژم تۆ نه‌ نه‌یێ تێكڤه‌دانێیى ….
+ ئه‌ز كابرایه‌كێ گۆندیمه‌ و نه‌خێڤزانكم.
ـ مه‌ره‌ما من لیستا كاندیدایه‌.
+ دێ وه‌ بێژه‌ ماڵا ته‌.
ـ ئێێێێێێێێێێێێێێێ مانێ ته‌دیت!
+ گێلما گاڤنییه‌ و هه‌و …
ـ ئانكو ….
+ دا دلێ كه‌سێ ژ من نه‌مینت نه‌شێم بێژم.
ـ ب ئاوایه‌كێ گشتى تۆ چه‌وا لیستێ دبینى؟
+ ما هه‌ژارا چبكه‌ن تنێ بۆ ده‌ست بلندكرنێنه‌ و تۆتینه‌!
ـ ئێكجار ژى نه‌وه‌سا!
+ ما یێن به‌رى وان تشته‌ك لپرێزا مه‌ زێده‌كره‌ یان ره‌وش به‌ر ب باشتربوونێ بریه‌، هه‌تا ئه‌ڤ جامێرێن دخوازن ببنه‌ ئه‌ندام په‌رله‌مان تشته‌كى بكه‌ن!
ـ ئه‌ڤه‌ زێده‌گاڤیه‌ تۆ دكه‌ى؟
+ ل سه‌ر چ …
ـ ل سه‌ر مافێ په‌رله‌مانى و په‌رله‌مانته‌ران.
+ ئها ئه‌ڤه‌یه‌ یا مه‌ ژ كاروانێ شارستانیێ دویر دئێخت، هه‌ما ته‌ ره‌خنه‌ك ل كریاره‌كێ گرت ئه‌ڤجا چ یا ئۆلى یان یا سیاسى بت، تۆمه‌ت دبه‌رهه‌ڤن، ژ خوه‌ ئه‌گه‌ر ته‌ به‌حسێ سه‌رۆكه‌كى كر و گۆت: ئه‌ڤ مرۆڤه‌ نه‌یى هه‌ژیه‌ ببته‌ موختارێ گۆنده‌كێ سێ مال خودێ ژته‌ ستاند، له‌و د ناڤ كاروانێ شارستانیه‌تێدا ببهایێ فلسه‌كێ سۆر ژى ناهێینه‌ هه‌ژمارتن، وه‌ى عه‌مفه‌رم ملله‌ت!
به‌رلین.

29

محه‌مه‌د چه‌لكى

ـ دیسا ته‌ خێره‌ هۆساى شه‌پڵى؟
+ ماى شه‌پڵیبم ئان نه‌ى شه‌پڵیبم، دێ چ گه‌هته‌ ته‌؟ ـ ڤێجا بۆچى پندڤى، یێ نه‌ى شاره‌زا ببت دێ هزركه‌ت من نانه‌كا خارى و ته‌ گێلما گاڤانى! + خوه‌زى ئه‌م ل سه‌رده‌مێ گێلما گاڤانى باین نه‌ك ل ڤى سه‌رده‌مێ دبێژنێ: چه‌رخێ زانیارى و ئاگه‌هیان، هه‌ما هه‌ر چ نه‌با دلۆڤانى و وژدان هه‌بوو.
ـ نه‌شێم باوه‌ر بكه‌م.
+ هه‌وه‌ ئه‌فه‌ندیا ئه‌ڤ دنیایه‌ شێلۆبێل كر و هه‌ر رۆژه‌كێ ب باڵه‌بانه‌كێ ئاوازا دخوینن، ل با هه‌وه‌ هه‌ما گوهۆڕین هه‌بت ب چ ئاوایى بت نه‌گرنگه‌! ئه‌ڤجا هڕكێ!
ـ ئه‌ڤا تۆ دبێژى زێده‌گاڤییه‌ ل سه‌ر “ئه‌فه‌ندیان”.
+ ته‌ قالا زێده‌گاڤیان كر! ئه‌رێ ته‌ هاى لێ هه‌یه‌ تۆ چ دبێژى؟
ـ وه‌ح … چاوا من هاى لێ نینه‌!
+ تۆ چاوا د زێده‌گاڤیێ دگه‌هى!
ـ به‌رێ من نه‌ده‌ كه‌ڤرى ..
+ ته‌ دیت، ئه‌ڤه‌یه‌ یا ئه‌ز دبێژم، هوین ئه‌فه‌ندى دبێژن و ناپێژن.
ـ “یێ ده‌ستێن وى د ناڤ ئاڤێ دا نه‌وه‌كو وییه‌ یێ د ناڤ ئاڤێ دا.” + ڕه‌ڤین ژ كێشان هه‌وه‌ بۆ خوه‌ كریه‌ سنعه‌ت، د سه‌ر هندێ ڕا بۆ بێده‌ستهه‌لڵاتێن مینا من هوون ته‌ڤدا گوه و چاڤن!
ـ وه‌كو …
+ ئێێێێێێێێێێێێێێێێێ ما ته‌ نه‌دیت حه‌فتیا بوورى حكومه‌ت ب هه‌موو ده‌زگه‌هێن خوه‌ڤه‌ كۆمبوو ل سه‌ر پرسا زێده‌گاڤیێن ل سه‌ر عه‌ردێ باژێرڤانییان هاتینه‌كرن و چاوانیا ڕاگرتنا وان زێده‌گاڤییان.
ـ ما ئه‌ڤه‌ كاره‌كێ خرابه‌؟
+ نه‌خێر لێ …
ـ پا ته‌ چ ژ حكومه‌تێ دڤێت؟
+ ما به‌س زێده‌گاڤى ل حكومه‌تێ بتنێ دهێته‌كرن؟
ـ ئه‌ز دبێژم به‌لێ و سه‌دجارا به‌لێ، ژمێژه‌ من یا گۆتى: دلێ من ب ره‌وشا ڤێ حكومه‌تێ دسۆژیت، هه‌چیێ ڕابوو دخازت ب هه‌ر هێجه‌ته‌كێ بت، تشته‌كى بۆ خوه‌ ژێ بچه‌قینت…
+ ئه‌گه‌ر مه‌رامه‌ ته‌ ئه‌فه‌ندى بن، ئه‌ڤه‌ ڕاسته‌، لێ بۆ كابرایه‌كى ژ نه‌چارى بۆ خوه‌ دوبه‌ر هاڤێتینه‌ سه‌رێك ل “گژه‌به‌را” تۆ ڤێ ب زێده‌گاڤى بهه‌ژمێرى ، خودێ هاریكارێ ته‌بت؟!
ـ زێده‌گاڤى زێده‌گاڤییه‌، ئه‌ڤجا چ ئه‌ز بكه‌م یان به‌رپرسه‌ك، رێگرتن ل زێده‌گاڤیان، ب كاره‌كێ باش دزانم و پشته‌ڤانیێ لێ دكه‌م! + ئه‌ز به‌حسێ داگیركرنا گر و جهێن دلڤه‌كه‌ر ناكه‌م ژ لایێ به‌رپرسێن خوه‌ شێت و مریێن خوه‌ دامه‌زراندین(مریێن هێشتا بفه‌رمى نه‌مراندین)، تنێ به‌حسێ مووه‌لیدێن وان یێن ل به‌ر ده‌رگه‌هێن وان دكه‌م، ژبلى هه‌ڕماندنا ژینگه‌هێ و نه‌شازییا وى دیمه‌نى د ناڤ باژێرى دا، مه‌ترسیا په‌قینا وان د هه‌ر چركه‌ ساته‌كێ دا. ما ئه‌ڤه‌ نه‌ زێده‌گاڤییه‌كا سۆر و سۆره‌ ل سه‌ر عه‌ردێ باژێرڤانییا و ساخله‌مى، ئێمنناهى و گێولێ وه‌ڵاتیان، مانێ هوین دزانن، گڕه‌گڕا ده‌نگێ وان چه‌ندێ نه‌خوه‌شه‌ ب تایبه‌ت ل هه‌یڤا ره‌مه‌زانێ و هاڤینێ! ـ ته‌ ئه‌ڤ وێره‌كى و بیرتیژى ژ كیڤه‌ په‌یداكریه‌! ـ ژ زێده‌گاڤیان.

42

محه‌مه‌د چه‌لكى
هنده‌ك كێشێن هه‌ین، هه‌تا مرۆڤ سه‌ده‌مێن وان بزانت، دره‌نگ دكه‌ڤت و مرۆڤ د بارۆڤا نه‌زانینا خوه‌ دا گرێل دبت، هه‌تا خوه‌ ڤه‌دگرت، زیانه‌كا مه‌زن دده‌ت، نه‌ك مرۆڤ بتنێ باجا نه‌زانینا خوه‌ دده‌ت به‌لكو زیانێ دگه‌هینت ده‌وروبه‌رێن خوه‌ ژى، ژ ڤاله‌هى نه‌هاتیه‌ گۆتن: ” هه‌تا من خوه‌ ناسكر، من عه‌مرێ خوه‌ خلاس كر”. خوه‌ ناسكرن پێنگاڤا ئێكێیه‌ بۆ چاره‌سركرنا هه‌ر كێشه‌كێ. مامێ عه‌لۆ د ڤان خوركۆمانان دا بوو، هه‌كو ئه‌فه‌ندى سلاڤكریێ و بزماره‌ك ڤه‌وه‌شاندیێ:
ها مامێ عه‌لۆ ئه‌و چ بیره‌ تۆ ب ده‌رزیكێ دكۆلى!
+ ئه‌و بیره‌ یا باپیرێن مه‌ نه‌وێراى خوه‌ لێبده‌ن و مه‌ژى پشتا خوه‌دایێ!
ڤێجا ئه‌و چ بیره‌ وه‌سا یا بسه‌هم و هه‌موویان خوه‌ ژێ داى پاش؟
+ ئێ ب خودێ تۆ مرۆڤه‌كێ زِك دڕینى، ژبلى تێكڤه‌دانێ ته‌ خوه‌ فێرى تشته‌كى نه‌كریه‌!
مانا بێژن: یێ پرسیار كه‌ربه‌، داى زانا بى!
+ بزمار قۆتان نه‌ پرسیارن به‌لكو ئاگرهه‌لكرنه‌.
دێ مرۆڤ چه‌وا زانت، ئه‌ڤه‌ پرسیاره‌ و نه‌بزمارن!
+ نزا من دجه‌ربینى یان بڕاستى ڤاڤێرتن لبه‌رته‌ هندابیه‌؟
هه‌ردووكن.
+ باشه‌ یێ قایلم ب هه‌ردووكان، ره‌وشا د نڤبه‌را سیاسیێن مه‌ و خه‌لكى و میدیاكاران دا باشترین نموونه‌یه‌.
دیسا ته‌ چه‌پدا ده‌ستهه‌ڵاتێ!
+ بهێله‌ به‌رسڤا ته‌ بده‌م!
فه‌رموو.
+ سیاسیێن مه‌ هندى پێ چێبت، به‌ڕكێ بسه‌ر كریارێن خوه‌ دا دادن و ته‌شیا دیرۆكێ ب كه‌یفا دلێ خوه‌ دڕێسن، ماشه‌لاه هه‌موو ژى قاره‌مانن و گیڤارا و له‌یلا قاسم شه‌رمێ ژێ دكه‌ن، به‌س هه‌ما ئێكى یان میدیاكاره‌كى پرسیاره‌ك ژێ كر: ئه‌رێ ئه‌ڤ گره‌ بۆ چى هه‌وه‌ هه‌موو پاوانكرن و زارۆكێن هه‌وه‌ بۆچى ل خاندنگه‌هێن میرى ناخوینن، ئه‌رێ هه‌وه‌ ئه‌ڤ كرته‌ هه‌موو ژ كیڤه‌ په‌یداكریه‌، ئه‌رێ هوون بازرگانن یان سیاسینه‌؟ دێ ترش و ته‌حل بن و بهه‌زاران تۆمه‌ت دئاماده‌نه‌، ئه‌گه‌ر ته‌ عه‌شیره‌كا گران ل پشت نه‌بت، تۆ چووى ئێك ئاڤا مه‌زن.
ئێ ب خودێ تۆ ژى دزانى خه‌لك ژبلى گازاندان تشته‌كى دى نزانن و ئه‌ز دبێژم: ئه‌ڤه‌ ژ چاڤ پێنه‌ڕابوونێیه‌ ناچته‌ د خالا لێگه‌رهانا ڕاستیێ دا.
+ گوهبدێ: رۆژه‌كێ ئه‌ز ل دیوانا كه‌سه‌كى بووم، خاتوینا وى گۆت: گرێ بلندێ هنداڤى به‌نداڤا دهۆكێ من یێ بپارێن خوه‌ كڕى. هندى من لبیره‌ ئه‌ڤێ خاتوینێ كاره‌ك نه‌كریه‌، نه‌ژى خودان باوه‌رنامه‌كا بلنده‌ كو هند پاره‌ قازانج كربن دا شیانێن كڕینا گره‌كى هه‌بن، ڤێجا ل كیڤه‌ لهنداڤى به‌نداڤا دهۆكێ، نه‌شیام خوه‌ و گرنژیم. تۆ دزانى هه‌ڤژینێ وێ چ گۆته‌ من!
چ گۆته‌ ته‌؟
+ من هاى لته‌ هه‌یه‌، تۆ یێ پێنگاڤا ژ خوه‌ زێده‌ دهاڤێى، بلا ته‌ هاى لخوه‌ هه‌بت، ئه‌گه‌ر … ناڤێ كه‌سه‌كى گۆت كو یێ به‌رزه‌بووى( یا ڕاست یێ هاتیه‌ به‌رزه‌كرن)، هه‌رچه‌نده‌ ئه‌و كه‌س ژ پێشمه‌رگێن ده‌ستپێكا شۆڕه‌شا گولانێ بوو و ژ پێشمه‌رگێن هه‌رى زیره‌ك و وێره‌ك بوو). من بگرنژینڤه‌ به‌رسڤدا: ژیان لێبۆكیه‌ و هه‌ر جار بره‌نگه‌كى خوه‌ دخه‌ملینت و هه‌موو مرۆڤان شیانێن لێبۆكیێ نینن!
تۆ دبێژى: لێبۆكان ئه‌ڤرۆ ئه‌ڤ گره‌ و جهێن دلڤه‌كه‌ر داگیركرنه‌؟
+ من نه‌بهیستیه‌ كه‌سه‌كى وه‌ڵاتێ خوه‌ داگیركرى!
پا ڕامان ژ وێ سه‌رهاتیێ چیه‌؟
+ ڕامان ژێ ئه‌وه‌: ئه‌م ل دیرۆكا خوه‌ دنه‌باینه‌ و ڕاستیا ژ خه‌لكێ خوه‌ ڤه‌دشێرین و یێ هه‌ول بده‌ت ڕاستیا هه‌ر روودانه‌كێ بزانت، بزاڤا بێده‌نگرنا وى دهێته‌كرن، له‌و ژ شكه‌ستنه‌كێ گرێلى شكه‌ستنه‌كا دن دبین و كاره‌كته‌رێن بووینه‌ سه‌ده‌ما شكه‌ستنێ ب لێبۆكینى خوه‌ ژ ئه‌گه‌ران تافیل دكه‌ن، وه‌ك موویێ ژ ماستى كێشاى ڕاست ده‌ردكه‌ڤن.
دیاره‌ تۆ شنووى یێ بسه‌ر هه‌لبووى!
+ بسه‌ر چ هه‌لبوومه‌؟
لێبۆك هه‌موو ده‌مان دسه‌رده‌ستن!
+ مخابن، به‌لێ وه‌سایه‌، ئه‌ڤه‌ من دره‌نگ زانى.
2018.07.14
دهۆك

17

محه‌مه‌د چه‌لكى

– ها مامێ عه‌لۆ ئێدى ژ خوه‌ ناگرى سلاڤ ژى بكه‌ى!
+ سڵاڤ … ببووره‌ ئه‌ڤێ گه‌رمێ مێشكێ مه‌ كه‌لاند.
– ما ته‌ مێشك هه‌یه‌! ڤێجا هه‌تا بكه‌لت!
+ ژ ده‌وله‌ت سه‌رێ رایه‌دارێن مه‌، چ تشت وه‌كو خوه‌ نه‌ماینه‌.
– مانێ دبێژن: “گوهۆڕین دینه‌مۆیا وه‌رارێیه‌”.
+ وه‌را و پێشكه‌فتن ل ڤى وه‌ڵاتى خوه‌ نه‌وه‌كو به‌زا كویسه‌لایه‌!
– ئێێێێێێ گه‌له‌ك باشه‌ و چێتره‌ ژ سنگه‌پییێ!
+ ئه‌ز باوه‌ر ناكه‌م.
– چ باوه‌ر ناكه‌ى؟
+ كو لڤینه‌ك و وه‌راره‌ك ل ڤى وه‌ڵاتى هه‌ما هه‌ر هه‌بن!
– بخودێ تۆ مرۆڤه‌كێ سه‌یرى.
+ ئه‌گه‌ر مه‌ره‌ما ته‌ به‌گێ من: كو ئه‌ز یێ پێ حه‌سیایم مه‌نگه‌نێ چێتربوونێ یێ ژ كاركه‌تى، شانازیێ بخوه‌ دبم كو هێشتا پیچه‌كێ مێشكێ من یێ ماى و قه‌یران و بێ مۆچه‌ییێ نه‌شیایه‌ هه‌ر تشتى ل گۆڕه‌ى … نه‌خشه‌ بكه‌ت.
– ئححححححححححححححووووووووووووووو شول مه‌زنبوو.
+ مه‌زن ببت یان بچوكتر لێ بهێت، دێ هه‌ر سه‌رهاتیا ژویژى بت.
– ڤێجا ئه‌و چ سه‌رهاتیه‌ و پاشى چ په‌یوه‌ندى بشول مه‌زنبوونێڤه‌ هه‌یه‌؟
+ مامۆ دبێژن: “جوتیاره‌كى ژویژیه‌ك د ده‌راڤێ زه‌ڤیا خوه‌ دا دیت، ژویژى خوه‌ كربوو كوندر، تنێ شویژنێن پیستێ وى دیاربوون، فه‌قیرۆى نه‌زانى ئه‌و چ تشته‌، هه‌لگرت و دبته‌ ناڤ گوندى، دا وى تشتێ عه‌جێب نیشا گوندیان بده‌ت. كه‌سه‌كى ژ گوندیان نه‌زانى ئه‌و چ تشته‌، ئێكێ ژ هه‌موویان دانعه‌مرتر پشتى باش لێ مێزه‌كرى، شه‌كره‌ك شكاند و گۆت: (ئه‌ڤه‌ى هویه‌ و یێن ژ وى دبن هه‌ر دێ دهوى بن).”
– مه‌ره‌ما ته‌یه‌ بێژى: هندى خوه‌ بهه‌ڵاڤێین، دێ هه‌ر ئه‌و بت یا رایه‌دارێن مه‌ دڤێت!
+ ماى حوتمى، ئه‌ڤه‌ سه‌رێ بیستو هنده‌ ساڵایه‌ یێ دبێژن: نزا دێ چ و چ كه‌ین، چ هاته‌ شكه‌ڤا هه‌ژارێن مینا من و ته‌؟
– نه‌ ب ده‌ستێ جامێرانه‌، باوه‌ر ناكه‌م ل به‌رامبه‌رى ڤان هه‌موو كێشان به‌ڕێن كۆچه‌رێن فه‌ڕاشینێ بسه‌ر خوه‌دا دادن و خوه‌ نه‌بان بكه‌ن!
+ دبت هنده‌ك تشتومشت نه‌ بده‌ستێ وان بت لێ كى دبێژتێ: كاره‌ب و جادده‌ و سكرێن ئاڤێ و باشتركرنا كه‌رتێ په‌روه‌ردێ و …. ئه‌ڤه‌ سه‌رێ هنده‌ ساڵانه‌ هندى سه‌رێ ده‌رزیكه‌كێ ژى پێشكه‌فتن بخوه‌ڤه‌ نه‌دیتییه‌ به‌لكو كمباختر لێهاتیه‌.
– ئێ بخودێ تۆ نه‌ یێ ئاخفتنێی …
+ به‌رێ دگۆتن: حكومه‌ت بابێ وه‌ڵاتیانه‌، لێ یا مه‌، تۆ یێ دبینى … یا هێشتا بكۆڤانتر یێ دبێژن: دێ كاره‌بێ كه‌ینه‌ سیم كارت و كه‌رتێ ساخله‌میێ پشكا هه‌رى مه‌زن دێ فرۆشنه‌ بازرگانان(كه‌رتێ تایبه‌ت)، ئهۆپ مامۆ پا ته‌ گویفك به‌ردان كێشێن مه‌. ئه‌ڤه‌یه‌ دبێژن: “نه‌شیا كه‌رى، هلدا پاڵیێ”.
– ما ئاخفتنێ چ پێڤه‌ دهێت!
+ كه‌نیێ من نه‌ئینه‌…
– پا ته‌ زانییه‌!
+ چ چێبوویه‌!
– ئه‌نفالا ل جه‌بلخانێن كوردستانێ ڕابووى! سه‌ده‌مێن ڤێ هه‌وێ دیار نینن!
+ وه‌الله لییییییییقه‌یه‌.
– ڤێجا ئه‌ڤ په‌یڤه‌ ته‌ ژ كیڤه‌ ئینا.
+ پرسیارا شێتێن كوردستانێ بكه‌!
– ما ل كوردستانێ شێت هه‌نه‌، دا پرسیارا خوه‌ پێ بكه‌م، ماشه‌ڵا هه‌موو عیسۆنه‌*!
+ له‌وا وه‌رزێ كێشێن مه‌ درێژ دبن و هێشتا وه‌رزێ: گه‌نده‌لى، ته‌زویركرنا هه‌ر تشتى، گرانبوونا بهایێ هه‌ر تشتى و هێشتا وه‌رزێ نه‌بانا حكومه‌تێ ب دویماهى نه‌هاتى، وه‌رزێ سۆتنا جه‌بلخانه‌ و سروشتێ كوردستانێ ده‌ستپێكر.. واى بۆ ڤى وه‌ڵاتى، چ كه‌ته‌ ده‌ستێن دز و گه‌نده‌ل و وه‌ڵاتفرۆشان.
– پا چاره‌ مامێ عه‌لۆ!
+ یا ژ منڤه‌ مه‌ عیسۆیه‌ك دڤێت و هه‌ر كه‌س خوه‌ ب عیسۆ نه‌زانت.

• عیسۆ: مه‌ره‌م ژێ عیسێ ده‌لاله‌ راوێژكارێ میرێ به‌هدینا، عیسۆ هێمایه‌ بۆ عاقلمه‌ندى و وه‌فاداریێ.
2018.07.07
دهۆك

-

3

محه‌مه‌د چه‌لكی

– بلا پیچه‌كێ ته‌ های ژ خوه‌ هه‌بت.
ئه‌ڤێ گۆتنێ مامێ عه‌لۆ هه‌ژاند و گه‌له‌ك هه‌رشاند، لێ زڤری و ب گزمی گۆتێ:
+ ماكێ ل ڤی وه‌لاتی های ژ خوه‌ هه‌یه‌ به‌گێ من، هه‌تا من ئاگه‌ه ژ خوه‌ هه‌بت.
– ڤێجا بۆ وه‌سای پندڤی، دێ بێژی مه‌ نانه‌كێ خاری و ته‌ له‌ته‌ك?
+ ڤێجا وه‌ره‌ منۆ ڤی ئه‌فه‌ندی، هه‌چیێ نه‌ ل ڤی وه‌لاتی بت، دێ هزر كه‌ت ئه‌م یێل سه‌رده‌مێ نه‌وشێروانێ دادپه‌روه‌ر دژین!
– ته‌ ئه‌ڤ كارێ خوه‌ نه‌هێلا، هه‌ما دو به‌ر و گۆمتله‌ك ڤێ كه‌تن، دێ كه‌یه‌ ستۆیێ حكومه‌تێ.
+ بۆ تابرن ژ سوحبه‌تێ ئه‌م ملله‌ته‌كێ نومره‌ ئێكین، لێ بۆ ڤه‌دیتنا چاره‌یان ل دووماهیكا هه‌موویانین.
– تا برن ژ سوحه‌به‌تێ ما نه‌ ره‌نگه‌ لێگه‌رهانه‌كه‌ بۆ چاره‌سه‌ریا مژارێ?
+ وه‌یه‌ و وه‌نینه‌!
– كالۆ تو ژی تێرا خوه‌ هه‌ی..
+ هه‌كه‌ یێ تێرا خوه‌ هه‌بام ته‌ جه‌ساره‌ت نه‌دكر، هه‌ما دبه‌ر سیبه‌را من را بچی، وه‌كه‌ خودانێن ئولیێن ل هنداڤی باژێری?
– ئه‌رێ ته‌ جاره‌كێ ل بازاری دیتنه‌?
+ نه‌ ل بازاری به‌لكو خوه‌ نه‌ ل شاهی و به‌هیه‌كا ڤی وه‌لاتی، هه‌ما ب ناڤ خه‌لكێ كوردستانێنه‌.
– دیاره‌ تو گه‌له‌كێ ژێ پندڤی?
+ پندڤینا چ حالێ چ، به‌س ژ كه‌سێن مینا ته‌.
– ما گونه‌ها مه‌ چیه‌?
+ بێده‌نگیا هه‌وه‌ یێن پشتراست كرین كو ئه‌ڤا ئه‌و دكه‌ن، كاكلا قه‌نجیێ یه‌!
– قه‌نجیا چ?
+ كو جار جار نیڤ مووچه‌ی بخێرا ده‌یبابێن خوه‌ به‌لاڤ دكه‌ن.
– وه‌ح.. پانێ دهێته‌ گۆتن: ئه‌ڤا ئه‌م نوكه‌ دخۆین، به‌رهه‌مێ خه‌بات و وه‌ستیانا ڤی ملله‌تیه‌ و ب تایبه‌ت پێشمه‌رگه‌ و خه‌لكێن ده‌ڤه‌رێن شۆره‌ش لێ ده‌ستهه‌لاتدار( ده‌ڤه‌رێن رزگاركری).
+ هه‌ی هۆ به‌گێ من… ب ده‌ڤی وه‌ دبێژن لێ دراستیێدا كۆچك و سه‌رایێن وان تنێ ئه‌وێن هێشتا بێهنا گۆندێن وان د هه‌وا ئه‌نفالان دا سۆتین و خوونا وان لاوێن راده‌ستی رژێما داگیركه‌ر كرین ژێ دفڕت، ژ وان دمشتن و ل دیوانێن وانن! د به‌را ئاخینكه‌كا كوور هه‌لكێشا چاڤێن وی ژ رۆندكان مشت بوون…
– ته‌ برینێن من كه‌لاندن ڤه‌، بزۆر پیچه‌كێ كیسه‌ گرتی ببوون.
+ ژ ره‌نگ و كۆكا ته‌ دیار دبت كو ته‌ ژی خسما خوه‌ یا داگرتی?
– كه‌ڕافی بت… ره‌وشا ده‌روونیا وی تێكچوو و په‌رگالا وی مامێ عه‌لۆ ژ ئاخفتنێن به‌ری هینگێ كرین، په‌شێمان كر..
+ هه‌ر ژ كه‌ڤندا هۆسا بوویه‌: هنده‌ك دكه‌ن و هنده‌كێن دن دخۆن.
– لێ دیسا نه‌ هۆسا…
+ مامۆ هه‌ما هزركه‌ ته‌ تجاره‌ته‌كا كری و تێدا یێ خوساره‌ت بووی!
– تو وه‌سا دبێژی…
+ به‌لێ…
– ئانكو ئه‌ڤا ڤی ملله‌تی كری هه‌موو به‌راڤدا چوو!
+ وه‌سا دیه‌ره‌ لێ هێشتا بدووماهی نه‌هاتیه‌.. مامێ عه‌لۆ ئێدی هه‌و كاری خوه‌ ل به‌ر ره‌وشا ئه‌فه‌ندی بگرت و چه‌پدا..
30.06.18
دهۆك

19

محه‌مه‌د چه‌لكى
” ژیان بێ ڕكابه‌رى مرنه‌كا بێ تامه‌”
ـ مامێ عه‌لۆ ته‌خێره‌ هۆسا ڕۆكمانیێ دگه‌ل باى دكه‌ى؟
مامێ عه‌لۆى هه‌چكو گوه ل چ نه‌بووى، ل ریتما له‌زا خوه‌ى به‌رده‌وام بوو. نه‌ ڕاست و نه‌چه‌پ هه‌ما به‌روار جادده‌ دبڕى داخوه‌ ژ قه‌ره‌له‌بالغا بازار و شوسته‌ تژى كرین، ب كڕت.
ـ مامێ عه‌لۆ كا جارێ نا ڕاوه‌ستى … جلفه‌ك ڤێ كه‌فت، كاڤڕێن به‌ڵاڤێن هزرا وى ب خوه‌ دبه‌ڵاڤبوون، به‌ڵاڤتر لێكرن، نه‌چاربوو ل سه‌ر ملێ خوه‌ زِڤڕى …
+ ئێێێێێێێ … ته‌خێره‌ …
ـ په‌رگالا ته‌ په‌ریشانكرم، تۆ هۆسا وه‌ك له‌شكرێ نازیا بریتم پێنگاڤا چۆلبڕ دهاڤێژى …
+ ئه‌گه‌ر كارێ خوه‌ بكه‌ى چاڤدێرى كرن، دێ ب كۆل و ده‌ردان مرى!
ـ پانێ حوكمه‌ت پاره‌كێ مشه‌ ل چاڤدێران دمه‌زێخت، ئه‌گه‌ر وى پاره‌ى ل هنده‌ك سه‌كته‌رێن ئاڤه‌دانكرن و ژێرخانا ئابوورى مه‌زختبان، نوكه‌ ئه‌م ل رێزبه‌ندا وه‌ڵاتێن پێشكه‌فتى باینه‌ و دا ل قه‌یران و كێشێن بێكاریێ نامۆ بین و ژیرمه‌ند و گه‌نجێن مه‌ ب رێكا گه‌هه‌شتنا وه‌ڵاتێن رۆژئاڤا ڤه‌ نه‌دبوون نێچیرا ماسى و قه‌چاخچیێن بێ وژدان.
ده‌ڤێ مامێ عه‌لۆى تێك ئالیا. ده‌مێ به‌حسێ قه‌یرانا دهێته‌ كرن و درێژبوونا وێ، هه‌رچه‌نده‌ بهایێ په‌ترۆلێ یێ هلفڕى و ژ گۆتنا شاره‌زایێن بازارێ په‌ترۆلێ دبێژن:
ل ڤێ نیڤ ساڵا ماى بهایێ وێ دێ بلندتر لێهێت.
ئه‌ڤان هزران و ره‌وشا ناڤخۆیا كوردستانێ و په‌رته‌وازه‌یا هێزێن سیاسى، كێرفێ تۆڕه‌بوونا وى بلندتر لێكر و ئه‌زمان لێ گلۆله‌ بوو و جه‌مدێ هزرا وى به‌ست و تشته‌ك د بیردانكا وى دا ب روح نه‌ما.
ـ بێده‌نگ بووى.
+ كورتو كرمانجى هندى یارى ب قانوونێ بهێته‌كرن و هنده‌ك هه‌بن د سه‌ر قانوونێ ڕا دێ ره‌وش ئه‌ڤه‌ بت.
ـ به‌رسڤێن گشتگیر ڕه‌ڤینه‌ ژ ڕاستیا به‌رسڤا پرسان.
ئاخفتنێن ئه‌فه‌ندى زه‌وقێ وه‌ پتر شكاند، هه‌رچه‌نده‌ ڕاستیه‌ك د ئاخفتنا ئه‌فه‌ندى دا هه‌بوو، لىِ دیسا نه‌چاربوو بێژت:
+ ” هه‌ر تشت ب سه‌روه‌ریا قانوونێڤه‌ گرێدایه‌ و نه‌ پێگیریا وێ شیرازێن پێكڤه‌ژیانێ ل وه‌ڵاتان دهه‌ڕفینت و كوردستانا ته‌ باشترین نموونه‌یه‌، ڤێجا به‌ڵا خوه‌ ژ من ڤه‌كه‌ دابچم.
ـ دێ كیڤه‌ چى؟!
+ دا ل فوتبۆلێ مێزه‌كه‌م.
ـ ڤێجا تۆ و فوتبۆل.
+ ئه‌ز حه‌ز ژ ڕكابه‌ریێ دكه‌م و فوتبۆل یا مشته‌ ژ ڕكابه‌ریێ ژبلى كو قانوون تێدا سه‌روه‌ره‌.
ـ ئه‌گه‌ر وه‌سا بت نوكه‌ كوردستان ل رێزبه‌ندا وه‌ڵاتێن پێشكه‌فت بایه‌ چونكو ل جیهانێ چ وه‌ڵاتان هندى كوردان ڕكابه‌رى دناڤدا نینه‌.
+ ئه‌فه‌ندیێ من : ڕكابه‌ریا بێ سه‌روه‌ریا قانوونێ و ئامانج ژ ڕكابه‌ریێ پارستنا به‌رژه‌وندیێن هنده‌ك كه‌سان بت، دێ ره‌وش مینا كوردستانێ بت و به‌لكو ئه‌وا هه‌ى ژى مه‌ترسیا ژناڤچوونێ ل سه‌ره‌.
ـ باشه‌ بلا وه‌كو ته‌ بت، به‌س مێزه‌كرنا فوتبۆلێ دێ ده‌ردێ دلێ ته‌ ده‌رمان كه‌ت.
+ هێزا ڕكابه‌ریێ ل ده‌ف من ڤه‌دژینت. هیڤى خازم ڤینا ڕكابه‌ریا ب سه‌روه‌ریا قانوونێ ل جه‌م هه‌ر تاكه‌كێ ڤى وه‌ڵاتى بڤه‌ژینت. فوتبۆل ژیانێ ب هه‌موو ره‌هه‌ندێن وێڤه‌ نمایش دكه‌ت و وانێن ده‌ست نه‌داهێلانێ ب هه‌روه‌ دبه‌خشت مرۆڤاتیێ.

31

محەمەد چەلکى

ل شه‌رگه‌ها ناڤه‌ندا باژێری جهێ پیه‌كی ڤاله‌ نه‌مایه‌, وه‌سا مروڤێن دارژیانه‌ بازاری دێ بێژی كه‌سه‌ك ل مال نه‌مایه‌ و گشتێن هه‌تینه‌ ڤێده‌رێ. مامێ ه‌لو ژی بو هنده‌ك وه‌جێن مالێ ه‌ڤرو چو بازاری. لێ شه‌ماتێ و مل ملانێیا په‌یاده‌یان ه‌و بێزار كر, د دلێ خوه‌ دا گوت: تu بێژی ڤێ خولیاqه‌تێ كارێن فه‌ر ه‌و ینا بنه‌ بازاری? ب چ ره‌وشا هه‌ی, خوه‌ ژ وێ گێله‌شوكیێ رزگار كر. بێی بزانت, پێنگانگاڤان ه‌و به‌ر ب په‌رتوكخانا دهوكێ ڤه‌ بر. ل به‌رده‌رێ په‌رتوكخانێ سه‌رێ خوه‌ بلن كر, گرنژینه‌كێ بێی هه‌ستا وی سیمایێ وی نه‌خشاند. ێ باشه‌ نuكه‌ سه‌یدایێ زه‌رو یێ ل به‌ندا كه‌سه‌كی به‌لكی ه‌و كه‌س ژی هه‌ما ه‌ز بم! من و سه‌یدایێ زه‌روی خه‌مێن هه‌ڤ پشكێن هه‌ین. گه‌له‌ك خوه‌شه‌ مروڤی كه‌سه‌ك هه‌بت خه‌مێن خوه‌ ل گه‌ل بگuهورت. ب زه‌وq ده‌ربازی ژور بو. مێزه‌ دكه‌ت نه‌ په‌رتوك و نه‌ سه‌یدایێ زه‌رو ل ور نه‌میانه‌… به‌هتی.. سلاڤ و ملاڤ ژبیرێ چون, دخاست پاشدا ڤه‌گه‌رت, لێ خورتێ مژولی چێكرنا ره‌فاتكا ب سلاڤا خوه‌ ه‌و راوه‌ستاند:

فه‌رمو مام.
+ ب د دuلی پرسیار كر: ه‌رێ ڤێره‌ نه‌ په‌رتوكخانا دهوكێیه‌?
ڤێره‌ به‌رێ جهێ په‌رتوكخانا دهوكێ بو!
ده‌ما مامێ ه‌لوی گuه لڤێ به‌رسڤێ بوی, پر اجز بو, هێرسا وی بلند بو, په‌یڤ ژ هزرێ فرین, ه‌زمان لێ به‌ست, ب چاڤێن زیq ل ره‌فتكا نهێری, خوه‌ په‌رتوكه‌ك به‌ر چاڤان نه‌كه‌فت, تالان یا ب سه‌ردا هاتی. هندی هاتێ كu په‌یڤه‌ك ژ ده‌ڤی بده‌ركه‌ڤت, لێ ه‌زمانی هاریكاری نه‌كر. هزرا سه‌رێ وی كر ته‌مباڤ… به‌ری ده‌مه‌كی ده‌ما هاتیه‌ ده‌ف ماموستا زه‌روی, ماموستای گوتبو: پارێزگاری سوزا دای كu خوه‌دی ل په‌رتوكخانێ بده‌ركه‌ڤت. گه‌له‌ك كه‌یفا وی هاتبو, هه‌وه‌ راستی دڤێت كه‌یفا من ژی گه‌له‌ك هاتبو, چuنكu دا ه‌ڤه‌ جارا ێكێ بت ل كuردستانێ به‌رپرسه‌كێ بلند خوه‌دی ل بنگه‌هه‌كێ ره‌وشه‌نبیری بده‌ركه‌ڤت! وه‌ی پا ه‌ز شاش ده‌ركه‌فتم, ژ كه‌یفادا من ژیبیر كربو كu ڤێره‌ كuردستانه‌ نه‌ك وه‌لاته‌ك روژاڤایی.
گرتنا په‌رتوكخانا دهوكێ ه‌و راستی چه‌ندباره‌ كر كu نه‌پارێزگار و نه‌ چ به‌رپرسێن بلند هندی سه‌رێ درێزیكێ خه‌مێ ژ سمبول و بنگه‌هێن ره‌وشه‌نبیری ناخون. شه‌پلینا وی بو جهێ هێبه‌تیا خورتێ هاتیه‌ شونا ماموستا زه‌روی و گوتێ:
مام هێبه‌تی نه‌به‌ دوهی په‌رتوكخانا نالبه‌ند ژی هاتیه‌ گرتن.
+ مامو ب سه‌رێ ته‌ كه‌م, هه‌ر جهێ په‌رتوكخانه‌ لێ كێم بون, بزانه‌ ه‌و ده‌ر ژ كاروانێ شارستانیێ ڤارێبو, ڤارێبون ژ كاروانێ شارستانیێ انكu به‌رزه‌بون و ه‌و ده‌ر دێ بته‌ گوشه‌qا هه‌ر كه‌سه‌كی.
وه‌كه‌ نuكه‌ و هه‌رێما كuردستانێ?
+ نه‌ كuردستان بته‌نێ … ه‌ڤێ بكه‌ گوهارك و بكه‌ گuهێ خوه‌: هه‌ر جهێ بازارێ په‌رتوكێ لێ كێم بو و رایه‌داران پشتا خوه‌ دا ره‌وشه‌نبیریێ, بuها و نرخێن مروڤی به‌ره‌ف مرنه‌كا هێدی دچن. ژ qه‌ستی نه‌هاتیه‌ گوتن: په‌رتوك زاخا مێشكیه‌ و یان په‌رتوكێ نه‌خوینت یان ب بuهایێ وێ نه‌زانت, یێ اماده‌یا هه‌ر لڤینه‌كا ره‌وشت qه‌بول نه‌كه‌ت, بكه‌ت… پرێزا كuردستانێ ڤێ چه‌ندێ دسه‌لمینت.
ب توره‌بونه‌كا مه‌زن و هێرسه‌كا هلفیرایێ ژ په‌رتوكخانا دهوكێ یا به‌رێ ده‌ركه‌فت.

38

محه‌مه‌د چه‌لكى
سپێدێ پیچه‌كێ ژ هه‌ڕۆ دره‌نگتر ژ مال ده‌ركه‌فت. هه‌ست ب گرانیه‌كا مه‌زن دكر. گاڤێن وى تێك دئالیان. وه‌ح ئه‌ڤه‌ چ ل من هاتیه‌؟ تۆ بێژى پیلكێن وه‌رزێ پیراتیێ بن و ئه‌ز ب خوه‌ نه‌حه‌سیابم! مانێ دبێژن:” دل پیر نابت”. ل خوه‌ مه‌یزاند و ده‌ستێ خوه‌ ل هنده‌ك گه‌هێن گه‌ودێ خوه‌ گێراند. هه‌كه‌ ته‌ ژ دوورڤه‌ دیتبا، دابێژى: ئه‌و مرۆڤێ هه‌ یێ شێته‌، هندى هندى شه‌پلینا وى و ریتما ڕاوه‌ستان و لڤینێن ده‌ستێ وى د نه‌ڕێك بوون. گاڤ بۆ گاڤێ گه‌ودێ وى گرانتر بوو، ئێدى پێن وى نه‌شیان خوه‌ ل به‌ر گرانیا وى بگرن. ل ده‌وروبه‌رێن خوه‌ مه‌یزاند، چ جهێن روینشتنێ نه‌دیتن. هه‌ڕڕڕه‌ رایه‌دارێن مه‌ دكارن بۆ جوانیا خوه‌ و كابانیێن خوه‌ ب هه‌زران دۆلاران بمه‌زێخن*، لێ بۆ دانانا هنده‌ك كورسیكان ل سه‌ر ره‌خێن جاددا دا دوو وه‌ڵاتیێن هه‌موو ژیانا خوه‌ گورى ڤى وه‌ڵاتى كرى، ل پاییزا عه‌مرێ خوه‌ بێهنه‌كێ لێ ڤه‌ده‌ن، نه‌ دئاناده‌نه‌ خوه‌ عانه‌كێ سۆر بمه‌زێخن! ئه‌ڤێ هزرێ ئه‌و پتر شه‌پلاند و هه‌ستا گه‌وده‌ گرانبوونێ پتر لێ شاریا. سه‌رگه‌ردان بوو، مه‌ره‌ما پێ ژ مال ده‌ركه‌فتى ژبیرێ چوو. د ڤێ كێلیكێ دا ژ نشكاڤه‌ سڵاڤه‌كێ ئه‌و ژ زڤڕۆكا خوركومانا زڤڕاند.
• مامێ عه‌لۆ تۆ یێ باشى.
+ سپاس
• به‌س په‌رگالا ته‌ وه‌نابێژت؟
+ به‌رخێ مامێ په‌رگال چ جار نه‌شێت ڕاستیا مرۆڤى رۆمال بكه‌ت.
• دا ته‌ ببمه‌ ده‌ف نۆژداره‌كى!
+ تۆ خودێ وێ قه‌نجیێ ل من نه‌كه‌!
• بۆچى ما تشته‌ك چێبوویه‌، یان دوو فلسان به‌رویكا ته‌ گه‌رمكریه‌ و دخازى وه‌كو هنده‌كا رێكا تۆركیا و هندستانێ بگرى، دابێژن مامێ عه‌لۆ یێ چوویه‌ ده‌رڤه‌ى وه‌ڵاتى بۆ چاره‌سه‌ریێ؟
+ ئه‌گه‌ر تۆ نه‌باى دابه‌رسڤه‌كا تۆند ده‌م، لێ ده‌ست و دلێ من وه‌نابێژن.
• تۆ خودێكه‌ى ئه‌گه‌ر نه‌بێژى!
+ ب گۆڕا عه‌زیزێن خوه‌ و ته‌كه‌م، دل ناده‌م بێژم، ئه‌ڤجا ژمن ڤه‌به‌!
• ب خودێ گه‌له‌ك جارا هه‌ست دكه‌م كو مامێ عه‌لۆ ژى یێ فێرى …
+ خۆشكوك باخڤه‌، ئه‌گه‌ر دێ ده‌م ناڤ ماشا …
• ئه‌گه‌ر وه‌سا نه‌بت، وێ ئێكێ دگه‌هینت كو تۆ ژى یێ چوویه‌ رێزا ئه‌زمان حولى و بیڤ په‌رێسان!
+ لا حه‌یله‌ل وه‌ڵا …
• به‌س بێژه‌ تۆ بۆچى هند ژ چوونا نۆژداران یێ كویڤى؟
+ كه‌نگى دلێ نۆژدار و حوكمه‌ت و بازرگانان ب ڤى ملله‌تى سۆت، هینگێ دێ چم! بێنا ته‌ هات!
• ئانكو تۆ دبێژى ئه‌و دبێ وژدانن؟ به‌س ته‌ بۆ حوكمه‌ت و بازرگان ئینانه‌ رێزا نۆژداران، ئه‌ڤه‌ بێدایه‌ك مه‌زنه‌ تۆ ل وان دكه‌ى!
+ دیاره‌ تۆ یێ د گوهێ گاى دا نڤستى، مانه‌ دبێژن بهایێ په‌ترۆلێ یێ هلفڕى و لیرێ توركى و ئیرانى چ بها نه‌مایه‌.
• ئێ …
+ هه‌ى ده‌وار مانه‌ دگۆتن: ئه‌گه‌ر بهایێ په‌ترۆلێ بلندبوو دێ پاشكه‌فتا مۆچه‌ى هلینن و ڤه‌ژین دێ كه‌ڤت بازارى و … پاشى چ هات شكه‌ڤا وه‌ڵاتیان. یا دن ما نه‌ هه‌موو تشتێ مه‌ ژ توركیا و ئیرانێ دهێت ئانكو بازرگان هه‌ر تشتى ب نیڤ بهاى دكڕن، هه‌ى ئه‌فه‌ندى ل بازارى مێزه‌ بكه‌، كا چه‌وان بهایێ هه‌رتشى یێ هلفڕى.
• ئه‌ڤه‌ مابوو ته‌ نه‌گۆتى، ئه‌م بووینه‌ ده‌وار ژى.
+ یێ ل سه‌ر بێدایێ بێده‌نگ بت، ده‌وار و نیڤه‌.
• بۆ بگزمى دئاخڤى؟
+ دا ده‌وارێن مینا ته‌ ل ڤێ بێدادیا دهێته‌كرن، هشیار ببن.
* دێ رۆژه‌كێ ڤێ نهێنیێ ده‌ره‌هى كه‌م.
2018.06.02
دهۆك

website security