NO IORG
Authors Posts by د.سالار عوسمان

د.سالار عوسمان

د.سالار عوسمان
87 POSTS 0 COMMENTS

15

د. سالار عوسمان

پشكا چارێ  + پاشى كی ئیدارا وه‌لاتی بكه‌ت؟.. ئه‌ڤه‌ ژی پرسیاره‌كا گرنگه‌، چونكی گریمانه‌ ئه‌گه‌ر حزب وه‌ك ئۆرگانه‌كا مه‌ده‌نی یا ئامانجدار بۆ نه‌بیت، پا كی ئۆرگانه‌كا دی یا جڤاكى ب نیازا وه‌رگرتنا ده‌سهه‌لاتێ بچێته‌ د ناڤ پرۆسا هه‌لبژارتنێ دا، كه‌واته‌ ئه‌و تێگه‌هشتنا ل بارڤه‌، كو حزب بۆنه‌كا نێگه‌تیڤه‌، دبیت ئه‌لته‌رناتیڤیك پۆزه‌تیڤ پێشكه‌شی مه‌ بكه‌ت. تێگه‌هشتنا به‌شه‌كی، ئه‌و تێگه‌هشتنا وه‌باوه‌ره‌، كو حزب به‌شه‌ و كو نینه‌، به‌شه‌كه‌ و پشكداریه‌كا كارا ل پرۆسا سیاسی و حوكمڕانیێ دكه‌ت  لێ بوار بۆ هه‌می به‌ش و كایه‌ و ئۆرگانێن دی یێن جڤاكى دهێلێن، تێگه‌هشتنێكا ساخله‌متر و لۆژیكتره‌، ب رامانه‌ك دی تێگه‌هشتنه‌كا دیمۆكراسی یه‌، چونكی تێگه‌هشتنا دی، واته‌ تێگه‌یشتنا سه‌راپایی، خودان زهنیه‌ته‌كا دیكتاتۆریانه‌ و قۆرخكارانه‌یه‌، هه‌ر ب نموونه‌ دشێین د ڤێ ده‌رفه‌تێ دا به‌حسێ په‌یوه‌ندیا ل ناڤبه‌را حزب و حوكمه‌تێ بكه‌ین و ئاریشێن وان. حزب نابیت ده‌ستبێخیته‌ ناڤ كاروبارێ حوكمه‌تێ، حزب ب به‌رنامه‌كێ ڤه‌ دچێته‌ دناڤ پرۆسا هه‌ڵبژارتنێ دا، هه‌كه‌ د هه‌ڵبژارتنێ دا بسه‌ركه‌فت، كاندیدێن خوه‌ دێ هنێریته‌ حوكمه‌تێ و كاندیدێن وێ، ب هه‌ماهه‌نگیی ل گه‌ل حزبێن دی یێن سه‌ركه‌فتی و به‌رنامێن وان، به‌رنامه‌كی هه‌ڤپشك دادنین و ب هه‌موویان، وه‌ك ئێك تیم ئه‌ڤی به‌رنامێ هه‌ڤپشك جێبه‌جێ دكه‌ن، ئێدى بوار نامینیت بۆ حزب و ده‌ستتێوه‌ردانێن كادرێن وان، كو هه‌ر ڕۆژ و ب بهانه‌كێ و بۆ به‌رژه‌وه‌ندیه‌كا دیاریكرى، كو زۆر جاران ژى به‌رژه‌وه‌ندیا تایبه‌تی و كه‌سی و ناچنه‌ ناڤ به‌رژه‌وه‌ندیا گشتی، ده‌ستتێوه‌ردانێ بكه‌ن. هه‌ر حزبه‌كا سه‌ركه‌فتی تیمه‌كا وێ ژ حوكمه‌تێ یه‌ و ئه‌و تیم پارێزه‌ریێ ژ ڕوانگا حزبا خوه‌ دكه‌ت، ئه‌و ڕوانگایا، كو پێشتر و د بنه‌ڕه‌تدا به‌رنامێ حزبێ بوویه‌، لێ پشتی مشتومالكرنا وێ بوویه‌ پشكه‌ك ژ به‌رنامێ هه‌ڤپشك، كو دشێین ناڤێ وێ بكه‌ینه‌: به‌رنامێ خه‌لك، كو د قازانجا گشتی دایه‌ و د وێ ماوێ دا، واته‌ حه‌تا هه‌ڵبژارتنه‌كا دی دهێته‌ جێبه‌جێكرن. ئه‌و كادرێن حزبی یێن ده‌ستدئێخنه‌ د ناڤ كاروبارێن حوكمه‌تێ، (2) دو جۆرن:(خوه‌دی و بابه‌تی)، كو ب كورتی دبێژین: 1ـ ده‌ستتێوه‌ردانا خوه‌دی: ئه‌ڤ جۆره‌ ژ پیخه‌مه‌ت به‌رژه‌وه‌ندیا خوه‌دیی و كه‌سی یێن خوه‌ ده‌ست دئێخیته‌ ناڤ كاروبارێن حوكمه‌تێ. ئه‌ڤ خوه‌دیه‌، موزایه‌دێن زۆر دكه‌ن و د درووشمینه‌، ب ڕێیا موزایه‌ده‌ و درووشمان ڤه‌ كار بۆ مسۆگه‌ركرنا به‌رژه‌وه‌ندیێن خوه‌ و نێزیكێن خوه‌ دكه‌ن و ب كورتی دخوازن ب سه‌ر پره‌كا حه‌ڵاڵدا، كو به‌رژه‌وه‌ندیا باڵایه‌، ڤه‌په‌ڕنه‌ڤه‌ بۆ حه‌رامه‌كێ، كو گه‌نده‌لی یه‌، ئه‌گه‌ر زۆر ب له‌ز ته‌ماشایه‌كا گه‌نده‌ڵیان بكه‌ین، ئه‌ڤه‌ زۆر ب ڕۆنی ئه‌و كادرێن حزبی یێن خودی ل پشته‌ڤه‌ی گه‌نده‌ڵیان دبینین، بینینیه‌ك، كو نه‌ك هه‌ر ئه‌و ناشیرین و كرێت دئێنه‌ به‌رچاڤ، حزبێن خوه‌ ژی ناشیرین كرینه‌ و بوونه‌ به‌لا ب سه‌ر حزبێن خوه‌. ئه‌ڤ خوه‌دیه‌، كو دشێین بێژینه‌ وان، ده‌ستتێوه‌رده‌رێن گه‌نده‌ڵ، د ناڤ خه‌لكێ دا زۆر رێزن، هه‌رچی بكه‌ن خۆشتڤى نابن و ب كورتی هیچ مكیاژه‌ك ڕوو یێ وان یێ نه‌شیرین جوان ناكه‌ت !.. هه‌ر حزبه‌كا بخوازیت زۆرترین ڕه‌زایی و ده‌نگێ جه‌ماوه‌رى كۆمبكه‌ت، دبیت زۆرترین شه‌ڕی وان كه‌سێن حزبی یێن خوه‌دی یێن ده‌ستتێوه‌رده‌رێن گه‌نده‌ل بكه‌ت، چونكو خه‌لك هه‌موو تشتان دبینن، تشتێن زۆر بچووك ژى!..

16

د. سالار عوسمان

پشكا ئێكێ ده‌سپێك له‌ پاش ڕاپه‌ڕینا بهارا 1991 وه‌ره‌، ئه‌ڤ چه‌مكه‌: (ده‌ستتێوه‌ردانا حزبی) بۆیه‌ ئێك ژ چه‌مكێن زۆرێن دوباره‌بووری ل ناڤ میدیا كوردی دا و ته‌نانه‌ت جڤاكێ كوردستانی ژى، كو هه‌ر كه‌س و لایه‌نه‌كێ سیاسی و بگره‌ ئاراسته‌یا میدیای ژى ب نیازمه‌ندی ڤه‌ پێناسه‌ دكه‌ن و هندی كه‌ڕه‌د جۆره‌ك ژ لێكدانا شاشیێ ژى د گه‌ل خوه‌ دا ئینایه‌ ناڤا هزركرنا جڤاكێ كوردستانی دا و من پێ وه‌یه‌، ب ئاراستا باشتر شیته‌ل و شرۆڤه‌كرنا چه‌مكى و زه‌لالكرنا نیازمه‌ندیا جۆری یا بكارهێنانه‌ران، هه‌لویسته‌كرنه‌كا لۆژیكیانه‌یا مه‌زنه‌. پێناسا ده‌ستتێوه‌ردانا حزبی  ده‌ستتێوه‌ردانا حزبی پێكهاتیه‌ ژ سه‌رجه‌مێ وان هه‌ول و ده‌ستتێوه‌ردانین حزبى، كو حزب د كایه‌یێن نه‌یێن حزبیان دا ده‌كه‌ت و ئامانج تێدا زالبوونا حزبێ و دابینكرنا به‌رژه‌وه‌ندیانه‌ د وان كایێن جۆراوجۆرانه‌ دا. كایێن نه‌حزبی یێن مه‌؟ ژبلى حزب، هه‌موو كایه‌ و ئۆرگانین دیتر د جڤاكێن نه‌حزبی دا، یێن گرنگترین: 1ـ حوكمه‌ت 2ـ زانكۆ 3ـ كۆمپان 4ـ ڕێكخراوێن نه‌ یێن سیاسی 5ـ بازاڕ ده‌ستتێوه‌ردانا حزبی، چه‌مكه‌كێ ته‌مام ب هۆیێ وان نیازمه‌ندیان د جۆرێ بكارهێنانێ دا هه‌نه‌، ئه‌ڤ چه‌مكه‌: (ده‌ستتێوه‌ردانا حزبی) زه‌ڵاڵ و ڕۆن نینه‌ و وه‌ك چه‌مكه‌كێ ته‌مامێ خوه‌ دیاردكه‌ت و هه‌كه‌ بۆ نموونه‌ ڕوو ل ئه‌كادیمیسته‌ك، سیاسیه‌ك، بازرگانه‌ك و ڕۆژنامه‌نڤسه‌كى بكه‌ین، ژ وانه‌ی هه‌رئێك ژ وان پێناسه‌یه‌كا جودا، نیازمه‌ندیه‌كا جودا و پاساوه‌كێ جودای پێ بیت،كه‌واته‌ ئه‌م د به‌رامبه‌ر چه‌مكه‌ك ته‌مامین و پێدڤیه‌ ب ئاراسته‌یا زه‌لالكرنا كارى بكه‌ین. هه‌ر د ڤێره‌ دا ده‌رفه‌ته‌ به‌حسێ ڕاستیه‌كا ته‌حل بكه‌ین، ڕاستیا ته‌حل ژى ئه‌ڤه‌یه‌، كو زۆر چه‌مك و تێرم و تێگه‌ه د كوردستانێ دا ساخنه‌كرینه‌ و هۆكار ژی بۆ  جۆر و جوداهى تێگه‌یشتنان، ئه‌ڤجا ئه‌و جوداهیانه‌ ئاینی بیت، یان كلتووری و سیاسی، گرنگ ساخنه‌كرى بن و هه‌ر ساغخنه‌بوون ژى جۆره‌ك ژ پرتبوون و ناكۆكیێ ل گه‌ل خوه‌ دا دئینیت و ئه‌گه‌ر ژیان و ژینگه‌ها نیقاشا سیاسی ژى ئارام نه‌بَت، زۆربه‌ی جاران ئه‌و ناكۆكیێن به‌ر ئێك دكه‌ڤن و ل گه‌ل خوه‌دا گرژی و دڕدۆنگیا جڤاكى به‌رهه‌م دئینن و ئاكام جڤاكه‌كێ نه‌ئارام، تووڕه‌ و هه‌رده‌م ئاماده‌ بۆ ڕووبه‌ڕووبوونا ناڤخۆیی ژێ دروست دبیت. جڤاكێ كوردی ئێك ژ وان جڤاكان، كو چه‌مك تێدا ته‌ماویینه‌، ژینگه‌ها نیقاشا سیاسی د وى جڤاكى دا یه‌ حه‌تا ئاستێ جنێۆ و ناڤزراندنێ ئازاده‌، كه‌واته‌ گرفتداره‌، خه‌لك و ته‌نانه‌ت سیاسیی ژى نه‌كران ته‌مام ڕاشكاو بن د ده‌ربڕین و خستنه‌ڕوویا بۆچوونێن وان دا، چونكو دكه‌ڤنه‌ به‌ر په‌لامار و جنێۆ و وێ بێئه‌ده‌بیێ، كو به‌رهه‌مێ پۆپۆلیستیێ یه‌، ئه‌و پۆپۆلیستیا كو ئۆپۆزسیۆن پێیوابوو حزبین ده‌سه‌ڵاتدار پێ دروخنیت، كو چ ل ناڤ قه‌ده‌ڤه‌ خوه‌ بوو د ناڤ و شكست !.. دوور نه‌كه‌فتینه‌ ژ بابه‌ت و مه‌به‌ستا سه‌ره‌كی، چونكو هه‌كه‌ چه‌مك و تێرم و تێگه‌هان ساخ بكه‌ین، هه‌كه‌ ب چه‌نده‌كا كێم پێناسا پشكه‌ك ژ چه‌مكێن خوه‌ یێن سیاسی و یاسایی و نه‌ته‌وه‌ی ساخكربانه‌ و كۆده‌نگیا خوه‌ ل سه‌ر چێ كربا، ئه‌وى ده‌مى ڕاسته‌رێیه‌ك دروست دبیت بۆ هه‌مووان، كه‌واته‌ دڤێت ئه‌م كار بكه‌ین بۆ كۆكردنا هه‌مووان، هه‌ما ب كێماتى چه‌نده‌ك ل سه‌ر ڕاسته‌ڕێیه‌كێ!.. جۆرێن تێگه‌هشتن و پاساوه‌یان  1ـ تێگه‌هشتنا سه‌راپایی 2ـ تێگه‌هشتنا هنده‌كی  1ـ تێگه‌هشتنا سه‌راپایی  سه‌باره‌ت چه‌مكێ ده‌ستتێوه‌ردانا حزبی، تێگه‌هشته‌ك هه‌یه‌، كو  ل گۆره‌ێ وێ حزب سه‌رچاوه‌یه‌ بۆ هه‌موو كایه‌یێن دیتر، چونكو ئه‌ون تێكۆشه‌رێن وه‌لات برێڤه‌دبه‌ن و شه‌رعیه‌تێ دبه‌خشنن، له‌ورا سه‌رجه‌م كاییێن دیتر دكه‌ڤنه‌ بن هه‌ژموونا حزبێ و ب كورتی حزب بابه‌ و ئه‌وێن دیتر ژى كوڕن، دڤێت هه‌موو كوڕێ نوێ ژى، ب نموونه‌ حوكمه‌ت و كۆمپانیا و …هتد ب ئاخفتنا بابى: (حزب)ێ بكه‌ن و ئه‌و باب ئامیر و ناهیی یه‌ و، ب كورتی سه‌راپا ژیان وان ل ژێر كۆنتڕۆلا بابێ دایه‌. ئه‌ڤ تێگه‌هشتنه‌ سه‌راپایه‌، پێ ئاسای نینه‌ حزب ده‌ستتێوه‌ردانێ بكات، به‌لكو ده‌ستتێوه‌ردان وه‌ك ئه‌ركه‌كى دبینیت و پێیوایه‌ دڤێت حزب ب ئارمانجا مه‌زنبوون، ته‌ده‌خولێ د بچووكترین تشت دا بكه‌ت!..  ئه‌ڤ تێگه‌هشتنه‌، ژیانێ ب تنێ  حزبێ دا ده‌بینیته‌ڤه‌، ته‌نانه‌ت پێناسه‌یان ژى، ته‌نانه‌ت هه‌موو هوورده‌كاریان ژى، له‌ورا گه‌نگه‌شه‌یه‌كا سه‌خت مه‌ پێویسته‌، كو ئه‌رێ چاوا ل گه‌ل ڤێ تێگه‌هشنێ به‌رخوردیى بكه‌ین و هه‌روه‌سا چاوا چه‌مكان پۆلین  بكه‌ین؟!.. دڤێت ئارام ده‌ست ب گفتوگۆیێ بكه‌ین و ب ڤێ پرسیارێ ژى ده‌ست پێ بكه‌ین؟ نیشتیمان، یان حزب؟، كه‌واته‌ دڤێت به‌ش به‌ش گفتوگۆیا وێ سه‌راپایێ بكه‌ین و مه‌ پێ ژى نه‌بیت سه‌راپایی ژ كۆمه‌كا به‌ش پێك دهێت، به‌لێ چاوانیا پێكه‌ڤه‌گرێدانه‌ك یا گرنگه‌، پێكه‌ڤه‌گرێدانا پشكان، هه‌ر ل ڤێره‌ دا ده‌رفه‌ته‌ بپرسین: ئه‌رێ دیتنا دیمۆكراسیانه‌ بۆ به‌ش و سه‌راپایێ د كوردستانێ دا چاوانه‌ و گرفتێن وێ چنه‌؟!..

16

د. سالار عوسمان

من و شیعرێ په‌یوه‌ندیه‌كا كوور پێكڤه‌ هه‌یه‌، هه‌ر زوو، ئه‌و ده‌مێ من بیر كریه‌ڤه‌ و وێنه‌یێن خوه‌ دیتین، بۆ نموونه‌ بیركرن د خوه‌ و خوه‌دا، وه‌كو دیتنا وێ بارانا د هه‌تاڤزه‌ركه‌كا مه‌غره‌بیه‌كا زه‌ر دباری، من په‌نابۆ بلندیا مه‌له‌كووتێن شیعرێ بر و من دزانی بێ فڕین، مرۆڤ نكاریت بیربكته‌ڤه‌ و ببینیت. من هه‌ول دا بنڤیسم، د شیعرنڤیسینێ دا وى ده‌مى، كو هرزه‌كاربووم و نها ژى، كو میێن پرچا من یێن سپینه‌ حیكمه‌تا من پێ دبه‌خشێت نه‌ك پیراتی، من شیعر بۆ خوه‌ دنڤیسى، نه‌ك بۆ ئه‌وێن دیتر، د شیعرێ دا ته‌مام من ئاگه‌ه ژ كه‌سێ نینه‌، خوه‌ هندێ كه‌ڕه‌تا یێن نزیكى من ژى بێده‌نگ دبن، لێ ئه‌وا بالا مه‌له‌كووتێن شیعرێ و د شه‌ققێن بلند دا و دفریت، دفریت و ب دلێ خوه‌، ل جهه‌كى بنه‌جه دبن، جاره‌كا هه‌ی ل سه‌ر له‌شێ ژنه‌كێ دێ هه‌لدنێشیت و جاره‌كێ ژى یا هه‌ی د ته‌ك رۆنده‌كێ دا مالا خوه‌ دروستكه‌ت، ئه‌و مه‌له‌كووتێ هنده‌ یاخی، جار هه‌یه‌ من ژى تووره‌ دكه‌ت و عه‌قلى ژ من دستینیت و دلى ل گه‌ل خوه‌ دبه‌ت، من ئاگه‌ه ژێ نینه‌، هندی كه‌ڕه‌تا دلێ من دایه‌ پێله‌كێ و هندی كه‌ڕه‌ت ژى د شه‌ڤه‌كا تارى دا لێ جهبوویه‌، من هه‌ول دایه‌ هه‌ر ب بلندیا وى مه‌له‌كووتێ بگه‌همه‌ رۆژێ، له‌ وێرێ ل به‌رامبه‌ر رۆژێ خوه‌ ڕووت بكه‌م، ئاخر شیعر جۆره‌كه‌ ژ ڕووتبوونێ ل به‌رخوه‌ دا..! كو سیاسه‌ت و وه‌زیفه‌، ب هه‌موو دڵڕه‌قیا خوه‌ ڤه‌ ئه‌ز ژ مه‌له‌كووتا شیعرێ دووخستیمه‌، به‌رده‌وام چاڤێ من ل وێ په‌نجه‌ره‌ێ بوو، په‌نجه‌را رۆژێ، په‌نجه‌را ڕووتبوونێ و فڕینێ، ده‌مه‌كێ زۆر هزر و بالێن من ب گومان بوون و نه‌دكاریم شیعرێ بنڤیسم، ئاخر شیعر نه‌نڤیسین واته‌ نه‌فڕین و ڕووتنه‌بوون و رۆژبوون و خۆنه‌بوون، زۆر جاران دلێ من دهه‌لاڤێت و هه‌ست دكر، كو چاڤه‌رێ بیر دچمه‌ڤه‌، ئه‌و جه‌ده‌لا زۆر ماندى دكرم و من ژ خوه‌ دپرسی: ئه‌رێ ئه‌ز و شیعر بۆ وه‌سا ژێك دابرایاین؟.. زۆر كه‌ڕه‌ت له‌ چاڤێن شاعیرێن هه‌ڤالێن من و ڕێدینا من ژى هه‌مان ئه‌و پرسیار دخواند، لێ شیعر د ڕۆحا من دا، د ناخێ من دا هه‌ر ئه‌و مه‌له‌كووتێ جوان بوو، كو باڵێن پڕبوون ژ ڕه‌نگێ فڕینێ..! به‌رى چه‌ند هه‌یڤه‌كان، زانا خه‌لیل ـ یێ شاعیر و دۆستێ من ته‌له‌فۆنا من كر، ل ده‌سپێكێ من وه‌سا زانی به‌حسێ كاروبارێن وه‌زارتێ دكه‌ت،ده‌مێ ده‌ست ب په‌یڤینێ كرى، جوداتر دئاخفت، ده‌ركه‌فت كو ئه‌وى ته‌له‌فۆنا بۆ شاعره‌كى كرى، كو ناڤێ وى سالار عوسمان ـ ه‌، هه‌سته‌كا زۆر خۆش من پێ به‌خشی، من هه‌ست كر كو ژ بیرێ چووبم و گۆتی: (مه‌ بڕیاردا 10 نامیلكێن شیعری بۆ 10 شاعیران چاپ بكه‌ین و ئێك ژ شاعیران توی)، ب ڕاستی هه‌سته‌كای زۆر خۆشی من پێ به‌خشیم، چ ژ وێ خۆشتره‌ خه‌لك ب ته‌ شاعیر بزانیت، چ ژ وێ خۆشتره‌ شیعر سنعه‌تا ته‌ بیت، چ ژ وێ خۆشتره‌ خوه‌ بده‌یه‌ به‌ررۆژێ ـ هه‌تاڤێ و د شه‌ققا بلند دا بى و بفڕی و هه‌رجار و د كۆچكێ دا بروونى، ئه‌ڤجا د كۆشا به‌ره‌كى دا بی، یان د كۆشا ده‌ریایه‌كێ سپی، یا كۆشا گه‌ڵایه‌كا رێیا شاش، من دڤێت ل به‌رتاڤێ بژیم و قه‌رسیم بووم ل ناڤا ژووران، من دڤێت بفڕم و بێزاربووم ژ روونشتنا به‌رده‌واما هۆڵان، من دڤێت خوه‌ ڕووت بكه‌م و دلێ من ل هه‌موو جلك و جلوبه‌رگ دبیت، ئاخر ئه‌ز كوڕێ شكاندنا دیوارێن گه‌ڕه‌كێن خوه‌ بووم و كو د جڤاتا مه‌لایێن هه‌ڤالێن بابێ خوه‌ دا دروونشتم، ب ده‌هان پرسیارێن حه‌رام من دكرن و من پێ وه‌بوو، كو هه‌موو پرسیارێن حه‌لالن و نها ژى هه‌ر مه‌ پێ وایه‌ پرسیار یا حه‌لاله‌ و دڤێت دیواران بشكێنین، دڤێت ڕووت بینه‌ڤه‌ و بفڕین و بچینه‌ڤه‌ لایێ رۆژێ، ئه‌م كوڕه‌زا و كچه‌زایێن رۆژێ ینه‌ و شه‌ڤێ ژى هه‌ر هنده‌ جوانه‌ تا شه‌مال تێدا دهێنه‌ هه‌لكرن!  (گریان بۆته‌ ده‌ستی چه‌پم)، یازده‌مین پرتووكا ژیێ منه‌ و كۆمه‌كا شیعرا كه‌ڤن و نووی د گه‌ل خوه‌ دا هه‌لگرتیه‌ و هه‌وله‌كه‌ بۆ رووتبوونێ و فڕینه‌ بۆ لایێ رۆژێ، ئێدى ئه‌ڤه‌یه‌ چیرۆكا یازده‌مین پرتووكا من و ئه‌ڤ سه‌فه‌را فڕینێ بۆ بالێ مه‌له‌كووتا شیعرێ ژى به‌رده‌وام دبیت، چونكو د بنه‌ڕه‌ت دا من سه‌ر ب نه‌سلێ شیعرێ نه‌ك سیاسه‌تێ..!

13

د. سالار عوسمان
دخوازم ب ڤى ره‌نگى ده‌سپێكه‌م، ئه‌ڤه‌ توی خوێنده‌ڤانێ ڤێ گۆتارێ و ئه‌ڤه‌ ئه‌ز ژى نڤیسه‌ر، له‌ورا دڤێت ب دلپاكى، ب هوورى و ب كوورى په‌یڤێن خوه‌ هه‌لبژێرم و پاقژترین ڕسته‌ بۆ دابڕێژم و ل به‌رامبه‌ر بابه‌ته‌كێ ب مفا رابگرم و پرسیارا ته‌ ژ یا دروست بكه‌م، كه‌واته‌ دڤێت یێ به‌خیل نه‌بم و به‌ سه‌خیاتیێ خزمه‌تا ته‌ وه‌كو خوێنده‌ڤان بكه‌م، چونكو ئه‌ڤه‌ توی بوون و رامانا ب ڤێ گۆتارێ دبه‌خشی و ئه‌گه‌ر ب كورتی ژى ئه‌ڤێ ده‌سپێكێ ب ڤه‌بڕم، دڤێت بێژم: ئه‌گه‌ر خوێنده‌ڤان نه‌بیت، ئه‌وا نڤیسی دێ بێ بها و بێ رامان ده‌مینیته‌ڤه‌.
سه‌خیاتى و مرۆڤ، ئێكه‌ ژ وان بابه‌تێن پێكه‌ڤه‌گرێداى یێن كێم به‌حسلێكرى یێن ناڤ بژاره‌یا ره‌وشه‌نبیریا كوردی دا، كو ب دیتنا من دڤێت د ڤى مه‌وداى دا هوورتر و ئامانجدارتر ژ به‌هرا وێ بهێته‌دان، چونكو چه‌مكێ هه‌ر به‌حس و بابه‌ته‌كی ژیانێ بگرین، سه‌ره‌كی وه‌سا ل ناڤ سه‌خاتیێ دا، كه‌واته‌ سه‌خیاتى نه‌ك هه‌ر یا ڤه‌برى نینه‌ د ژیانێ دا و ل ناڤا كۆمێن جوداجودا یێن وێ دا، بگره‌ ل ناڤ هه‌موو هوورده‌كاریێن ژیانێ، ژیان ژى ب هوورده‌كاریێن خوه‌ڤه‌ پیته‌ دبیت، له‌ورا دڤێت ئاراسته‌یا هه‌موو مژاران په‌یڤینا مه‌ كرى ب هووردكاریان ده‌سپێبكه‌ین و خوه‌ ژ وێ تاعوونا گشتگیریی و ڕه‌هایی و سه‌راپا وێ بپارێزین، كو مژوولى جۆره‌كى ژ ئاخافتنا زیانبه‌خشه‌ د جڤاكێ كوردستانێ دا!..
ـ هۆكارا پشكه‌كا زۆر ژ گرفتێن مه‌ یێن جڤاكى بۆ به‌خیلیێ ڤه‌دگه‌ڕیت، هه‌ر كۆمه‌كا كه‌سان ژ جڤاكى ژى، یا كلتووری و سیاسی ژى یا مه‌ وه‌سا ژ ده‌ردێ به‌خیلیێ دنالیت، كی ژ مه‌ ب دهان چیرۆكێن به‌خیلیا بابێن لا نینن؟، كى ژ مه‌ به‌خیلیا ڕه‌خنه‌گریا ئه‌ده‌بیان بیر لێ دنه‌هێته‌ڤه‌، كا چاوا ب سه‌ر ده‌هان ده‌قێن جوانێن ئه‌ده‌بی بازدده‌ن و لال ره‌شكرنا ده‌قه‌كێ براده‌ران دكه‌ن، ئه‌رێ كی ژ مه‌ ئازار ل سه‌ر ده‌ستێ وان سیاسیێن به‌خیل نه‌دیتیه‌، كو پشتی نه‌كادیره‌كێ به‌تالێ نێزیك خوه‌ گرتیه‌ و پشتی كاده‌ره‌كێ پڕی دوور ژ خوه‌ ژى ل ئه‌ردى دای!.. ئێدى نموونه‌ دزۆرن و كورتیا په‌یڤینى َ ئه‌ڤه‌یه‌: سه‌خیاتیێ چاوا پێناسه‌ بكه‌ین و ژ به‌رچی؟..
ـ كورتترین پێناسه‌ بۆ سه‌خیاتیێ: خۆشه‌ویستیه‌، كه‌واته‌ ل ڤێره‌ ئێشا مه‌ ب دلى یه‌، دڤێت دلى ئاڤه‌دان بكه‌ینه‌ڤه‌، ئه‌ڤ پرۆسه‌ ژى گفتوگۆیا كوورا گه‌ره‌كه‌: ئه‌رێ چاوا دلان بكه‌ین سه‌رچاوه‌یێ خۆشه‌ویستیێ؟!.. ئه‌ڤه‌ ژى پێویستی ب باوه‌ری بخوه‌بوونى َ و متمانا خۆیه‌تى هه‌یه‌؟!.. بوون و زات، كو ژینگه‌ه ل بار و دروست زامنیه‌تی، كه‌واته‌ پرس یا ئالۆز و فره‌ڕه‌هه‌نده‌ و ڕامانێ دكێشێته‌ ناڤ بابه‌ته‌كى دیتر، لێ زۆر ب كورتی:
ـ بۆ وێ ئێكێ مه‌ سه‌خیاتی هه‌بیت، دڤێت مه‌ خۆشتڤى هه‌بن، بۆ وێ ئێكێ مه‌ خۆشه‌ویست هه‌بن، دڤێت دله‌كێ باش مه‌ هه‌بیت، دلێ باش ژینگه‌ها باش و په‌روه‌ردا باش و جڤاكه‌كى باشی گه‌ره‌كه‌.
ـ سه‌خاوه‌ت هه‌موو وورده‌كاریێن ژیانێ، هه‌موو كۆمێن كه‌سان و گۆشه‌ و كون و كه‌له‌به‌ره‌ێن ژیانێ دگریته‌ڤه‌، ناهێته‌ كۆمكرن و دابه‌شكرن، واته‌ ئه‌وا د ده‌ربڕینێ دا به‌خیل بیت، د هزر و سیاسه‌ت و پاره‌ی ژى دا به‌خیله‌، به‌ره‌ڤاژى وێ ژى هه‌ر ڕاسته‌، ئه‌وێ د پاره‌یى دا یێ به‌خیل بیت، د ده‌ربڕین و كلتوور و سیاسه‌تێ ژى دا به‌خیله‌، له‌ورا دڤێت ژیانبینانه‌ به‌رخوردیێ ل گه‌ل پرسا سه‌خیاتیێ و رامانا مرۆڤاتیى بكه‌ین!..
سه‌خیاتى پڕه‌ ژ رامانێن ئینسانی، پڕه‌ ژ په‌یڤ و ورشه‌ و ڕه‌نگ و ڕۆناهیێ، مرۆڤێن سه‌خیی، گه‌ر پێشمه‌رگه‌ بن گیانى دبه‌خشن، گه‌ر سیاسیی بن، ده‌ستێ كادیران دگرن بۆ سه‌ركه‌فتنێ، گه‌ر بازرگان بن گه‌ره‌كه‌ هه‌ژاره‌كان ئاوه‌دان دكه‌نه‌ڤه‌ و گه‌ر ڕه‌خنه‌گر بن ڕه‌خنه‌ێ دكه‌ن ب بنیاتنان!..
ـ بۆ وێ ئێكێ سه‌خیی بین، دڤێت تاریێ د ناخێ خوه‌ دا بكوژین و چرایى بۆ ئه‌وێن دیتر هه‌لبكه‌ین، كێ شیانا هه‌لكرنا چرایی هه‌بیت، ئه‌و ئینسانیانه‌تر دژین، ڕاستی یه‌ و دڤێت بێژین: وه‌لات، جڤاك و مرۆڤان ژى یێن بێ چرا، د تارییێ دا ناكارن بژین و دووماهى پرسیار ژى د ڤێره‌ دا ئه‌ڤه‌یه‌: ئه‌رێ تو، ئه‌و، ئه‌ز و ئه‌وێن دیتر چرایێ مه‌ د ده‌ستێ مه‌ دایه‌ یان نه‌؟!.

19

د. سالار عوسمان
به‌رده‌وام مه‌ پێدڤی یا ب ناخناسیێ هه‌یه‌، هه‌ر كه‌سێ ناخێ وى و ده‌روونێ وى بناسین، هه‌ر تنێ ڕوخساریی كافی نینن، ل وێ مه‌مله‌كه‌تا مه‌، بگره‌ ژ ده‌وروبه‌ران ژى، پانتایی دزۆرن بۆ دره‌وان، ته‌ناف دزۆرن بۆ هه‌لخستنا نه‌ڕاستیان، حه‌تا فه‌یسبووك نه‌هاته‌ هۆلێ، زه‌حمه‌ت بوو ناخێ وان بناسین، زه‌حمه‌ت بوو دره‌و و راستی، ڕه‌ش و سپی، شاشی و باشیان ژێكجودا بكه‌ین، به‌لێ كو فه‌یسبووك ب خێرا خوه‌ هاتى، ڕێیێن گه‌هشتنا ناخناسیێ زۆر كورت بوون، نها پتر و پتر ژ جاران، ساناهى و زوى دگه‌هینه‌ ناخان، دگه‌هینه‌ ڕاستیان و ئێدى وه‌كى جاران ماندى نابین حه‌تا ئاقله‌كى و كێم ئه‌قله‌كى، ڕاستگۆیه‌ك و دره‌وینه‌كى، ئێكروویه‌كى و چه‌ندڕوویه‌كى، رۆشه‌نبیره‌كى و جاهلیه‌كى ژێكجودا بكه‌ینه‌ڤه‌، له‌ورا دڤێت ڕۆژێ چه‌ند جاران ب شه‌كر بكه‌ین و بێژین، سوپاس فه‌یسبووك!.
ـ سوپاس فه‌یسبووك، كو نه‌خوێنده‌وارێن خوه‌دى باوه‌رنامه‌ ته‌ ئاشكرا كرن و نها رۆنتر ژ جاران دبیت بێژین: مه‌رج نینه‌ ئه‌وێ باوه‌رنامه‌ هه‌بیت خوێنده‌وار بیت!..
ـ سوپاس فه‌یسبووك، كو هه‌موو ئه‌و دره‌ورین ته‌ ئاشكرا كرن، كو ب سه‌ر ته‌نافی دروان ب رسته‌ راستیێن مه‌ پێ دفرۆشن، ئێدى د ڤى مه‌ودایى دا، ساناهى یه‌ دره‌وینان د ناڤ جڤاكى دا جودا بكه‌ین!..
ـ سوپاس فه‌یسبووك، كو سیاسیێن مشه‌خۆر پاره‌خواز و دلسۆزێن پاك و بێنیاز ته‌ ژێكجودا كرینه‌ و نها چه‌ند ساناهى دكارین، سیاسیه‌كێ پاره‌خواز و دلسۆزه‌كى ژێك جودا بكه‌ین!..
ـ سوپاس فه‌یسبووك، كو نڤیسه‌رێ فعلی و نڤیسه‌رێ ب فندوفێل ته‌ خستنه‌ ل سه‌ر دو ڕێیێن ژێك جودا و هه‌نوكه‌ یێن فندچی به‌ژنا وان چه‌ندا كورته‌، چه‌ند د ئاست بلندیێ به‌ژنا په‌یڤێ دانه‌!..
ـ ئاخر فه‌یسبووك، سه‌د جاران سوپاس، كو دبینم د مالا ته‌ دا، ماله‌ك، كو ده‌رخه‌را حه‌قیقه‌تا ناخێن خوه‌یه‌، پاشڤه‌ڕۆیه‌ك ده‌م ژ ئازادی، رۆشه‌نبیری، یه‌كسانی و لێبۆرینێ دده‌ت، كه‌چی خێزانا خوه‌ خستیه‌ د زیندانا مال دا و قودره‌تا پێناسه‌یا دو چه‌مكێن رۆشه‌نبیری نینه‌ و نه‌ك ل ناڤ جڤاكى، ته‌نانه‌ت ل ناڤ زارۆێن خوه‌ ژى دا ب یه‌كسانی ڕه‌فتارێ ناكه‌ت و ئه‌وا د بارێ لێبۆرینێ ژى دا، هه‌ر مه‌پرسه‌، ڕه‌خنه‌یه‌كێ لێ بگری، ل ته‌ دێ بلندبیت ب ده‌سته‌كێ بلند و ئاسێ، ب چ بابه‌تان نایه‌ته‌ خوارێ!..
ـ پتر ژ سه‌د جاران سوپاس فه‌یسبووك، هند ناڤ هه‌بوون، هندی سیاسی و رۆشه‌نبیر هه‌بوون، كو حه‌تا تو نه‌هاتى، یا ژ مه‌ڤه‌ ئه‌وێن ژیانێ دگوهۆرن، وه‌رچه‌رخانه‌یان دروست دكه‌ن، كه‌چی نه‌ك هه‌ر ژیانگوهۆڕ و وه‌رچه‌رخێنه‌ر نه‌بوون، بگره‌ ژ گه‌مژه‌ گه‌مژه‌، جاهل جاهل، بچووك بچووك، وه‌سا ل به‌ر روویێ فه‌یسبووكى لال دبن!..
ـ من هه‌رده‌م سوپاسیا ته‌ دكه‌م فه‌یسبووك، كو ده‌ستێ من دگری بۆ ناخناسینا هه‌موو وان تاریكیێن دوهی رۆهن بوون، هه‌موو ئه‌و كورتێن دوهنَ بالابوون و هه‌موو ئه‌و ڕه‌شانه‌یێن دوهێ سپی بوون، ئاخر د وه‌لاتێ مه‌ دا، یێن دو رووى پتر به‌حسَ هه‌لوێست و گه‌نده‌لان ژى پتر به‌حس ل عه‌داله‌تێ دكه‌ن و رێیا مزگه‌فتێ ژى هه‌رده‌م قه‌ره‌بالغه‌، ئه‌ڤه‌ تو بووی فه‌یسبووك، هه‌موو ئه‌ڤێن هه‌نێ: هه‌لویست و دوڕووی، پاك و گه‌نده‌ل، ئیماندارێ زاهد و ئیماندارێ ڕووگه‌ش ژێكر جوا كرینه‌ و نهاب خاترجه‌م سه‌حا وێنان دكه‌ین، وێنێ كه‌سه‌كى، كو هه‌رده‌م ل مزگه‌فتێ یه‌، به‌لێ خرابیێ دكه‌ت، وێنێ كه‌سه‌كى، كو د سه‌نگه‌رى دایه‌، به‌لێ ته‌قه‌یێ ناكه‌ت، وێنێ كه‌سه‌كى، كو كتێبخانه‌یه‌كا مه‌زن د مال دا هه‌یه‌، به‌لێ ناخوینیت، ئێدى وێنه‌ ل دووڤ وێنه‌ى و دره‌و ل دوووڤ دروێ و ناخناسی ل دووڤ ناخناسیێ!..
ـ دووماهی په‌یڤێن من ئه‌ڤه‌نه‌: وه‌ك چاوا فه‌یسبووك پڕه‌ ژ ناخ دره‌وینیێ د ڕوویێ راست دا، هه‌روه‌سا ژى ناخ ڕاستی ژ ڕویێگه‌ش راستیى ژى تێدایه‌ و خوه‌ ئه‌گه‌ر ڕاستگۆ نه‌بانه‌، دا مریند د ناڤ دره‌وینان دا!.. له‌ورا ئه‌ڤ جاره‌ ژى هه‌ر دڤێت بێژین: سوپاس، هزار جاران سوپاس فه‌یسبووك!..

63

بارزانیناسی
چه‌مكه‌كێ كێم به‌حس لێ كرى
د. سالار عوسمان
پێنج: بارزانیناسی د ناڤبه‌را درووشم و پراكتیك دا

بۆ وێ چه‌ندێ تێكڕایا ڕه‌هه‌ندێن ناڤا ڤى به‌حس و مژارى َ دا به‌رهه‌مدار دا بیت، پێدڤیه‌ ل ده‌سپێكێ قه‌ناعه‌تا مه‌ باش دروست ببیت، كو دڤێت ژ درووشمى بپه‌ڕینه‌ڤه‌ بۆ پراكتیكیێ، واته‌ دڤێت چه‌مكێ بارزانیناسی ب هه‌موو سه‌راپایا خوه‌ ڤه‌ بێخینه‌ نێڤ توێژینه‌یا زانستان و ژ وێ ده‌رازینكێ، واته‌ ژ ده‌رازینكا زانستى ڤه‌ بڕژێته‌ڤه‌ ناڤ جڤاكى، كو ده‌شڵێین جڤاكى، مه‌به‌ستا مه‌ ب جڤاكیكرنا كلتوورێ بارزانی یه‌، ب وێ ئێكێ دبیت تاك، گرۆپ و جڤاك وه‌ك پێدڤیه‌كا جڤاكی به‌رخورد دگه‌ل ڕێبازا بارزانی بكه‌ن، چونكو كلتوورێ بارزانی چه‌ندى سه‌ر د ناڤ سیاسه‌تێ دابیت، هنده‌ ژى سه‌ر ل ناڤ پرسێن جڤاكى دایه‌، بۆ نموونه‌ هه‌كه‌ سێ چه‌مكێن: (ژیاندۆستی، ژینگه‌هپارێزی، مافداریی) وه‌ربگرین، باشتر نێزیكى وێ ڕاستیێ دبین، كو كلتوورێ بارزانی و سه‌راپاییه‌كه‌یا پێدڤه‌كا ژیانێ ینه‌ بۆ مرۆڤێ كورد و جڤاكێ كوردستانی.
درووشم و سۆز و هه‌لچوون نه‌شێن ب وى ئه‌ركى و بگره‌ ب وى به‌رهه‌مداری ژى ڕابكه‌ن، كو ئاماژه‌ پێ كربوون، له‌ورا دڤێت بیر ل كاركرنا ستوونی بكه‌ین، ستوونی ب وێ تێگه‌هشتنا نهابین و ئاینده‌بینانه‌ ڕێبازا بارزانی بكه‌ینه‌ كلتوورێ بارزانی، كلتووره‌ك، كو هه‌موو كه‌س خوه‌ تێدا ببیننه‌ڤه‌، چونكو كلتوورێ بارزانی ته‌نێ بۆ ئاراسته‌یه‌كا سیاسی یا دیاركرى نینه‌ و ته‌نێ ژى دگه‌ل جوگرافیه‌كا دیاری دا به‌رخورد ناكه‌هت و ته‌نێژى بۆ زه‌مه‌نه‌كى، یان قووناغه‌كا مێژوویی نینه‌، له‌ورا دڤێت پارتی به‌رفره‌هتر بیر بكه‌نه‌ڤه‌ و به‌رفره‌هتر د ژیانێ دا بچن و به‌رفره‌هتر ژى د گه‌ل جوداهیان دا به‌رهه‌مداریێ بكه‌ن.
دووماهی په‌یڤینا مه‌ ئه‌ڤه‌یه‌: كوردستان و دۆزا وێ، جڤاك و ئه‌ركێن وى، ماف و به‌ربه‌ست، به‌ره‌باب و جوداهیێن وێ، زه‌مه‌ن و بزۆزیین زۆر مه‌زنترن، ژ وێ تێگه‌هشتنا سنووردار، یا كو نها هه‌یه‌، كه‌واته‌ دڤێت ئه‌م هه‌ر ل ناڤ نها دا نه‌مێنینه‌ڤه‌ و ئاینده‌سازیێ بكه‌ین، دیاره‌ ئاینده‌سازی ژى كلتووری گه‌ره‌كه‌، كلتوورێ بارزانی و ساراپاییه‌كه‌ی ڤێ ئایینده‌سازیێ مسۆگه‌ر دكه‌ت، ب وى مه‌رجی ژ درووشمى بپه‌ڕینه‌ڤه‌ بۆ پراكتیكى، حه‌تا بشێین به‌ره‌بابان بێخه‌ینه‌ سه‌ر ڕێیا راست!..
ئه‌ڤ بابه‌ته‌ زۆر پتر ژ وێ هه‌لدگریت و ل ڤێره‌ دوماهیێ پێ بینین، ئومێده‌وارین ناڤه‌ندێن توێژینه‌ڤه‌ كارێ ڕژد و بنه‌ڕه‌ت د وێ پێناڤێ دا بكه‌ن..

22

د.سالار عوسمان
سروشتی ژیانی وه‌هایه‌، ته‌نانه‌ت مرۆڤ ژی، ب هه‌موو ئه‌و ئاڵۆزیی و هه‌ڤركی و نه‌خۆشیین ب ده‌ور ژیان و مرۆڤی فه‌ ئالاندینه‌، دووماهیی ژیان خوه‌ ڕێكدیخیت و مرۆڤ ژی هه‌ره‌وسا د گه‌ل ژیانی ڕێكدكه‌ڤیت و خوه‌ ڕێكدئێخیت، كه‌واته‌ هه‌م ژیان و هه‌م مرۆڤ ژی خوه‌ د گونجینن، ب رامانه‌ك دی گونجان پێویستیه‌ و بی ڤی پێویستیی: ( گونجان ) نه‌ ژیان به‌ڕێڤه‌ دچیت و نه‌ مرۆڤ ژی دكاریت پێویستیین خوه‌ یێن دی دابین بكه‌ت.
سیاسه‌ت پێویستییه‌كا سه‌رده‌میانه‌یا ژیانی یه‌ و حزبا سیاسی ژی میكانیزمه‌كا مۆدێرنا ناڤ ژیانا سیاسیه‌ و ب ته‌بیعه‌تا حال پیدفیه‌ خه‌سڵه‌تا خوه‌گونجانی ل خوه‌ بخوڵقێنن، ب تێگه‌هشتنه‌كا ڕۆنتر هه‌ر حزبه‌كی سیاسی نه‌كاریت خوه‌ بگونجێنیت دی زه‌ره‌ر كه‌ت و دی مینیت، نه‌ كێمن ئه‌و حزبێن ل دونیایێ و ل جه‌م مه‌ ژی، كو نه‌شیان د خۆگونجاى بن، زه‌ره‌ركرن و ل پاش ڤه‌مان!..
یه‌كێتیی نیشتیمانیی كوردستان حزبه‌كا كاریگه‌ره‌، خراپ و باش كاریگه‌ریا خوه‌ ب سه‌ر بۆیه‌ران دا هیلایه‌، لێ هنده‌ك جاران، ژ به‌ر هه‌ر هۆكاره‌كی بیت، ده‌ره‌كی یان ناڤخوه‌ی وی ب خوه‌، نه‌شیایه‌ خۆگونجاى بیت و ل هه‌ر قووناغه‌كی ژی خۆگونجاى نه‌بیت و عیناد كر بیت، زه‌ره‌ر كریه‌ و ل دووڤدا ل كیڤه‌ ڤه‌گه‌ریابیت بۆ خۆگونجاندنێ ل وێری باشتر و سه‌ركه‌فتیتر سیاسه‌ت كریه‌ و كوردستان ژی دگه‌ل خوه‌ به‌ر ب قازانج بریه‌!..
یه‌كێتیی نیشتیمانی بیست و ئیك كورسی ل په‌رله‌مانێ كوردستانی هه‌نه‌ و سه‌رباری چه‌ندین بیست و ئێك گرفتێن ناڤخوه‌یی، گه‌ر نه‌ڤێت خۆگونجاى بیت، خوه‌ و كوردستانی ماندی دكه‌ت و به‌روڤاژیا وی ژی هه‌ر ڕاسته‌، گه‌ر بڤێت خۆگونجاى و واقیعبین بیت، خوه‌ و كوردستانی به‌ر ب ئارامی و قازانجێ ڤه‌ دبه‌ت، ب كورتی یه‌كێتی ل خۆگونجێنیی و ئیعترافكرن ب واقیع قازانجی دكه‌ت و دشیت ل دووڤدا ده‌نگێن خوه‌ یێن كێم زێده‌ بكه‌ت، به‌لێ گه‌ر هه‌ر ب ڤی ئاوایی خۆنه‌گونجێنیت، دلنیابن ده‌نگێن وان پتر دێ كێم بن و گرفتێن ناڤخوه‌یێن وان ژی دێ پتر كویر بن و وی ده‌می، هه‌م یه‌كێتی و هه‌م ژی پرۆسا سیاسییا كوردستانێ دێ گرفتدارتر بن!..
پارتی دیمۆكراتی كوردستان ئه‌ركێ وێ گرانه‌، هه‌م دبیت رێزێ ل ده‌نگێ گه‌ل بگریت و هه‌م ژی دبیت ڕێز ل كیم ڕێژه‌یا ده‌نگێ یه‌كێتی بگرێت و هه‌م ژی دبیت موراعاتا گرفتین ناڤخوه‌یین یه‌كێتی بكه‌ت و دۆستانه‌ دگه‌ل دا ڕێ ببڕێت، كو وه‌ باوه‌رم هه‌ر وی بكه‌ت باشه‌، وه‌ك ئه‌ڤا كریه‌، لێ ئه‌ڤجاره‌ ب تێگه‌هشتنه‌كا جیاواز، ئه‌و تێگه‌یشتنا، كو پارتی دكاریت نه‌كه‌ت، به‌لێ دكه‌ت!.. بۆ دكه‌ت ؟!.. ژبه‌ر به‌رژه‌وه‌ندیا كوردستانێ!..
پارتی و یه‌كێتی دی ڕێككه‌ڤن و خودانێن نه‌غمه‌یێن خراب ژی دی مینن پووچ لێی ده‌ركه‌ڤن، به‌لێ گرنگ ئه‌وه‌ هه‌موو مفای ژ گرفت و ئاڵۆزیین ڤێ دووماهیێ وه‌ربگرین و د ناڤ ڕه‌نگی ڕه‌ش ژی دا سپی ببینین، دڵنیامه‌ سیاسیین ب په‌رۆش و ڕۆناكبیرین ڕاستگۆ ڕه‌نگی سپی دبینن و ل دووماهیی نیازا سپی دی سه‌ركه‌ڤیت !..

31

د.سالار عوسمان
ته‌ڤگه‌را گۆڕان هێزه‌كا سیاسیا گرنگ و كاریگه‌ره‌، ده‌مێ كو د ناڤ ئێكه‌تیی نیشتیمانی دابوو و ل دووڤدا ژى وه‌كو ژێكجودا بووین و پاشى ده‌مێ كو بوویه‌ ئۆپۆزسیۆن و نها ژى، كو ل گه‌ل پارتی دیمۆكراتی كوردستان دا ڕێككه‌فتین هه‌ر د گرنگ و كاریگه‌رن، چونكو خوه‌دى دیدگا و ده‌نگ و سه‌نگێ خوه‌نه‌ و دكارن د هه‌ر قووناغه‌كێ دا راست یان نه‌راست، كاریگه‌رانه‌ پێنگاڤان بهه‌لینن!..
ـ جاران ژى، كو ملێ نه‌راسته‌رێیان گرتبوو و خواست ب ڕێیا هه‌لچوونا سیاسه‌تێ بكه‌ن و میدیایه‌كا هێرشبه‌ر و پشكه‌ك ژ جاده‌یا وان ژى د گه‌ل خوه‌ دا ماندی كر و ئاكام ب هیچ ره‌نگه‌كى ب ئه‌رێنی لێ شین نه‌بوون، هه‌ر د گرنگ و د كاریگه‌ر بوون، لێ ب ئاراسته‌یا هه‌لچوونا سیاسی، كو هه‌م خوه‌ ژى و هه‌م ژى كوردستانێ مفا ژێ نه‌كر و به‌لگه‌ ژى بۆ ڤێ مژارێ، د كورتیدانا ده‌نگێن وان دا بوو، كو ڕێك ب نیڤى بوو، واته‌ ژ بیست و چار كورسیان بوونه‌ دوازده‌ كورسی!..
ـ نها ژى كو ئارام بیرده‌كه‌ن و دڤێت وه‌ك ل ده‌مێ واژۆكرنا ڕێككه‌فتنێ دوهی ل گه‌ل پارتی ئاماژه‌ بۆ ده‌سته‌واژه‌یا (كنارێ ئارام) كر، ئارام سیاسه‌تێ بكه‌ن و ئارام بێنه‌ڤه‌ د ناڤ حوكمه‌تێ و ئارام میدیایێن خوه‌ بێخه‌نه‌ به‌ر و ئارام ده‌ستبار ل گه‌ل پارتی دیمۆكراتی كوردستان بگرن، هه‌ر گرنگ و كاریگه‌رن، لێ ئه‌ڤ جاره‌ به‌ر ب ئاراسته‌یا دروستن، كو دووماهى جار كوردستان و حوكمه‌تا هه‌ریمێ و هه‌ڤوه‌ڵاتیان ژى مفای ژێ بكه‌ن!.
ـ ڕۆن بوویه‌ و بۆ هه‌موو لایه‌ك هاته‌ سه‌لماندن، كو هه‌كه‌ ژ پرۆسا سیاسی دا خوه‌دى ڕسته‌یه‌كا باش ژى بیت، د ناڤ په‌ره‌گرافێ هه‌ڵچوونێ دا، نه‌ ڕسته‌ دگه‌هته‌ رامانێ و نه‌ په‌ره‌گراڤ دكاریت بووندار بیت، ئه‌وى ده‌مى و نها ژى و بۆ سوبه‌هى ژى ئه‌ڤ بۆچوونه‌ هه‌ر یا ڕاسته‌، له‌ورا هه‌قه‌ ته‌ڤگه‌را گۆڕان و هه‌موو ئه‌وێن، كو ب هه‌ڵچوونێ سیاسه‌ت كرین و ژ بلى پشكه‌كێ ژ وێنێ خوه‌، شیانا دیتنا هه‌موو وێنه‌یێن خوه‌ نه‌بوویه‌، ئه‌ڤ جاره‌ چاڤان بشۆن و هه‌موو وێنه‌ى ب ڕۆنی ببینن، هه‌موو وێنه‌ واته‌ هه‌موو نیشتیمان!..
ـ ئه‌م د ڕاست بووین، وه‌كو مه‌ دگۆت، نیشتیمان بلا كۆمكارا مه‌ بیت، ئه‌م ڕاست ده‌رچووین، وه‌كى مه‌ دگۆت، هه‌لچوون گیایه‌كێ خرشه‌ و گولان ناده‌ت، ئه‌م ڕاست ده‌رچووین، وه‌كى مه‌ دگۆت، ڕه‌خنه‌ و نه‌ڕه‌زایی و خوه‌نیشادان و بایكۆت دڤێت وه‌لات پته‌و بكه‌ت، نه‌ك ژ به‌ئێك بهه‌لوه‌شینیت!..
ـ ئه‌م و ئه‌و و ئه‌وێن دیتر ژى ئێكین و نیشتیمان یا مه‌ هه‌مووانه‌، ئومێده‌وارین ئه‌ڤ جاره‌ بزۆتنه‌وه‌یا گۆڕان ئارام سیاسه‌تێ بكه‌ت و سوود ژ ڕابردووی وه‌رگرتبیت و هه‌موو لایه‌ك ژى، ب پارتی دیمۆكراتی كوردستانی ژى ڤه‌ ئارامتر ژ جاران، شه‌مه‌نده‌فه‌را حوكمه‌تداریێ بێخه‌نه‌ ڕێ، رێیه‌ك، كو تێدا هه‌ڤوه‌لاتیان خێر و به‌ره‌كه‌تێ وه‌رگرن و ل سایا ژیان و گوزه‌رانه‌كا شایسته‌تر بۆ مسۆگه‌ر ببیت!

11

د. سالار عوسمان
رۆژا دوشه‌مبیا بۆرى سه‌رۆكوه‌زیرێ هه‌رێما كوردستانێ، ڕێزدار (نێچیرڤان بارزانی)، د ناڤا گۆتارا خوه‌ دا، كو د ڕێوه‌سمێن پێشوازیكرنێ ل ته‌رمێ میرێ ئێزیدیان (میر ته‌حسین به‌گ) پێشكێشكرى، ئاماژ ب وێ چه‌ندێ كر، كو بزاڤێن هندێ بهێنه‌ شنگالێ بكه‌نه‌ پارێزگه‌ه.
ڕێ وه‌ك هه‌ولا سه‌ركه‌فتنا پارێزگاكرنا هه‌له‌بجه‌، ب پارێزگاكرنا شنگال ـ ژى رامانا گه‌له‌كا فره‌ڕه‌هه‌ند هه‌یه‌ و ل ڤێره‌ دا یا گرنگتر ئه‌وه‌ كو بێخه‌ینه‌ ڕوو:
ـ شنگال، دیرۆك و ره‌سه‌نایه‌تی
بۆ كوردان، شنگال كوورتیه‌كا دیرۆكی هه‌یه‌ و هه‌ر دیسا هه‌لگرا خه‌سله‌تا ڕه‌سه‌نایه‌تیێ یه‌، كه‌واته‌ ئه‌ڤ بزاڤه‌ ژ هزر و بڕیارا سه‌رۆكوه‌زیرێ حوكمه‌تا هه‌رێما كوردستانێ جۆره‌كه‌ ژ ڤه‌گه‌ریانێ بۆ دیرۆكێ و ڕه‌سه‌نایه‌تیێ، هه‌ر دیسا ڕه‌نگڤه‌دانا ڕوانگه‌ڕۆنیا حوكمه‌تا هه‌رێما كوردستانێ ژى یه‌، سه‌باره‌ت هه‌ردو چه‌مكێن دیرۆك و ڕه‌سه‌نایه‌تی و بایه‌خێ وان هه‌ردو چه‌مكان و كاریگه‌ریا ئه‌رێنی ب سه‌ر دواڕۆژا كوردستانێ.
ـ ڕێزگرتن ل جوداهیا ئاینیان:
ب ڕێیا پارێزگاكردنا شنگالێ، حوكمه‌تا هه‌رێما كوردستانێ دڤێت وێ په‌یامێ بۆ ناڤخوه‌ و ده‌رڤه‌ی كوردستانێ بهنێریت، كو جێوازیێن وێ، ل سه‌رێ وان ژى جێاوازیا ئایینی، جهێ ڕێزلێگرتنێ یه‌ و نه‌ك هه‌ر نابیت ببیته‌ جهێ شه‌ر و خوێنڕشتنێ، به‌لكو ب به‌ره‌ڤاژى دڤێت ببیته‌ هێڤێنێ خۆشه‌ویستی و تێگه‌هشتنێ د نیعمه‌تا جیاوازیێ دا، كو خودا بڕیار ل سه‌ردایه‌ و بۆ به‌ندان به‌خشیه‌!.
دیاره‌ ئه‌ڤ تێگه‌هشتنا رۆهن ژى هه‌ر ژ كووراتیا دیرۆكا كلتوورێ لێبۆرینێ یه‌ ل كوردستانێ، كو ناڤه‌ندا پێكڤه‌ژیانا ئایین و نه‌ته‌وان بوویه‌ و ب درێژایا دیرۆكێ و حه‌تا نها ژى، ئه‌ڤ كلتوورێ لێبۆرینا هێز و جوانیێ بۆ كوردستانێ به‌خشیه‌ و دڤێت كووتر ژى لێ بكه‌ین.
ـ ل به‌رامبه‌ر كلتوورێ ژناڤبرنا ژیانێ و بنیاتنانێ
كو داعش دهێت و كلتوورێ ژناڤبرنا هه‌موو یێن دن دده‌ت ژبلى هندێ كو ل وان بخوه‌ دده‌ت و ژیانێ تاری دكه‌ت، حوكمه‌تا هه‌رێما كوردستانێ دڤێت ب ڕێیا پارێزگاكرنا شنگالێ بێژیته‌ هه‌موو دونیایێ: هه‌رێما كوردستانێ هه‌رێما ژیانێ و فره‌ڕه‌نگی و بنیاتنانێ یه‌ و له‌مپه‌ر و به‌ربه‌ستان هه‌ر ئێك بن، هه‌رێما كوردستانێ هه‌ر هه‌لگرا به‌یداخا ژیانێ و بنیاتنانێ یه‌ و ئێدى ئه‌وا هه‌رێما كوردستانێ و تێگه‌هشتنا ره‌ۆشه‌نیێ، كو ئاینده‌بینیێ پێنگاڤان دهاڤژێت و چ تاریكاره‌ك نه‌شێت ببیته‌ ڕێگر ل به‌رامبه‌ر نێرینا ڕوهن و فره‌ڕه‌نگ و ژیاندۆستیا وێ.
ـ به‌رسڤه‌كا په‌یامداره‌ بۆ تیرۆرستان..
تیرۆرست هه‌ر كیژ بن و ل هه‌ر سه‌رده‌م و سه‌رده‌مه‌كى بین، داعش بن، یان نه‌، دڤێت ژ په‌یاما ژیاندۆستیانه‌یا هه‌رێما كوردستانێ فێرببن، كو په‌یاما پارێزگه‌هكرنا شنگالێ، واته‌ تیرۆر دشكێت و ژیان و ئیرادا ژیاندۆستیێ سه‌ردكه‌ڤیت، له‌ورا دبێژین، پارێزگه‌هبوونا شنگالێ به‌رسڤه‌كا پڕه‌ ژ په‌یاما راماندار، پڕه‌ ژ ئیراده‌ و ئاگه‌هیێ و ئاینده‌بینیێ و یا پڕه‌ ژى ژ هێزا ئه‌قلانه‌یا شكاندنا تیرۆرێ و هزروبیرێن توندرۆیێ!..
ـ ئێزیدی ب خوه‌ دخۆشتڤینه‌، قوربانیێن وان ژى خۆشتڤیترن!..
راسته‌ ئێزدیی ل هه‌رێما كوردستانێ پڕانى نینن، به‌لێ خودان دیرۆكه‌كا پڕ شانازیی و هه‌ر دیسا پڕى ئازار و تراژیدینه‌، ئه‌ڤ دو تایبه‌تمه‌ندیه‌: (شانازیی و تراژیدیا)، ئێزیدیێن خۆشتڤى دروستكرینه‌، ئه‌ڤ خۆشه‌ویستیه‌، هه‌م له‌ ناڤ كوردستانێ ب خوه‌ و هه‌م ژى ل دونیایا ده‌رڤه‌ یا مه‌زن پێ به‌خشینه‌ و له‌ورا نها پرسا ئێزیدیان بوویه‌ دیرۆك و پاشه‌رۆژا وان ئێكه‌ ژ پرسێن مه‌زنێن نیڤده‌ولى و ڕێكخراوێن سیاسی و كلتووری و حه‌تا ئه‌ڤ گرنگیه‌ ژى پتر هه‌لدكێشیت، كه‌واته‌ پارێزگه‌هبوونا شنگالێ ڕێزگرتنه‌ ل دیرۆكا ئێزدیان، ژ تراژیدیا و قوربانییێن وێ، كو یا تژیه‌ ژ شانازیی و ئازاریا كوور!..
ئه‌ڤه‌ گرنگترین رامانێن پارێزگه‌هبوونا شنگالێ نه‌ و پشتراستم، گه‌ر حوكمه‌تا عیراقێ هاریكار بیت، ل دواڕۆژه‌كا نێزیك، ئێك ژ پارێزگه‌هێن ئاڤه‌دان و جوان و راماندارێن كوردستانێ، دێ پارێزگه‌ها شنگالێ بیت!

23

د. سالار عوسمان
زمان و سیاسه‌ت، سیاسه‌ت و زمان، سیاسه‌تمه‌دار و زمان و هه‌موو ئه‌و په‌یوه‌ندیێن وه‌كو بازنه‌كى به‌مه‌چه‌كی ئه‌و پرسا ئاڵاون، بابه‌ت و پرسا گه‌له‌كا فره‌ره‌هه‌ندا قسه‌هه‌ڵگرن و ل بن نایه‌ن، لی بۆ ستوونه‌كیا ئاوا ڕاگه‌هاندنا ڕۆژنامه‌نڤسیانه‌، هه‌ر دڤێت پرۆسه‌ ب ئاسایى د سه‌ردا بۆرین و ب كورتى بێژین:
ـ زمان و سیاسه‌ت په‌یوه‌ندیه‌كا كوور پێكڤه‌ هه‌یه‌ و حه‌تا نها، مخابن د كلتوورێ سیاسیێ كوردی دا نه‌بوویه‌ جهێ بایه‌خێ یه‌، ئه‌و ژى ب ده‌هان هۆكار هه‌نه‌ و ل ڤێره‌ ده‌رفه‌ت نینه‌ ل سه‌ر براوه‌ستین، به‌لێ زۆر ب كورتی دبێژین: ل ده‌سپێكێ زمان هه‌بوویه‌ پاشى ل دووڤدا سیاسه‌ت په‌یدابوویه‌، كه‌واته‌ سیاسه‌ت پێدڤی ب زمانى هه‌یه‌ و زمان ئه‌سله‌.
ـ سیاسه‌ت بێ زمانێ گوزارشتی ناهێته‌ ناكرن، كه‌واته‌ ئه‌و سیاسه‌ت دڤێت بچیته‌ لایێ زمانى و خوه‌ هه‌وجه‌ی زمانى بكه‌ت، ئه‌ڤ تێگه‌یشتنه‌ ژى، دیسا مخابن نه‌بۆیه‌ جهێ خه‌ما سیاسیێن كورد و ب كورتی، هنده‌ك ژ وان داخوایا وان ژى نینه‌ په‌ره‌ ب زمانێ ڕۆژانه‌یێ ساده‌، هیچ لێ شیننه‌بووی خوه‌ بده‌ن، دیسا ئه‌ڤێ ژى چه‌ندین هۆكاری هه‌نه‌ و یا ژ گرنگتر ژ هه‌میان بێ سه‌لیقا سیاسیان و ته‌مبه‌لیا وان دوى وارى دا و ده‌بیت ئه‌م هه‌موو هاریكار بین د گه‌ل وان دا حه‌تا ئه‌و بێ سه‌لیقه‌یی و ته‌مبه‌ڵیا وان بۆ چاره‌سه‌ر بكه‌ین!..
ـ دیسا مخابن سیاسه‌تمه‌دارێن كورد، به‌هرا پتریا وان زمانه‌كێ باشی نینه‌، غه‌دره‌كێ مه‌زن ل خوه‌، فكر و دیتنا خوه‌ و سیاسیان دكه‌ن، كو ب زمانێ نه‌باش هزرا سیاسی یا وان ده‌رده‌بڕن، چونكو ئه‌وه‌ زمانێ باشه‌ شیانا ده‌ربڕینا هزرا باش هه‌یه‌ و پێچه‌وان ژى ڕاسته‌، كو زمانێ خراپ هزرا باش وێران دكه‌ت! ..
ـ پێویسته‌ هه‌موو سیاسیه‌ك، تایبه‌ت سیاسیێن په‌یڤدار و ئاخێوه‌ر بچنه‌ خولێن زمانى و دوێ خولێ دا، هونه‌رێ زمانى و سه‌رجه‌م ڕه‌هه‌نده‌ێن وێ و ئه‌وى هونه‌رێ كوور بخوونن، بۆ نموونه‌: ڕه‌وانبێژی، په‌یڤ و كاریگه‌ریێن وێ، ئه‌ستاتیكا زمانى، سایكۆلۆژیای وه‌گری زمان، شێوه‌زارێ وان و جوگرافیایا شێوه‌زار و باندۆرێن وێ، زمانێ نوو و كاریگه‌ریێن گلۆبالیزم و هه‌ژموونا زمان ل ناڤ سۆشیالمیدیا و چه‌ندین بابه‌تیێن دیتر په‌یوه‌ندیدار، به‌لێ دیسا مخابن و باوه‌رنا ناكه‌م هیچ حزبه‌كا سیاسی بیر له‌ خوله‌كا ژ ڤى جۆرى و بابه‌ته‌كێ هۆسا یێ گرنگ كربیته‌ڤه‌!..
ـ (گۆدرۆن شیما) سكرتێرێ پارتی چه‌پی سویدی، د هه‌ڤپه‌یڤینه‌كێ دا دبێژیت: (ئه‌ز ل پێش نڤسینا هه‌ر گۆتاره‌كا سیاسی، چه‌ند شعره‌یكا جوان دخوێنمه‌ڤه‌، ئه‌وى ده‌مى دنڤیسم)، ئه‌گه‌ر ل ڤێره‌ بچینه‌ ناڤ بابه‌تى دا، ئه‌وا دڤێت بێژین: سیاسه‌ت به‌رخورد و سه‌ره‌ده‌ریه‌ ل گه‌ل ژیانێ ب هه‌موو هوورده‌كاریێن وێ ڤه‌، كه‌واته‌ ده‌ڤێت سیاسیێن مه‌ جوان سیاسه‌تێ بكه‌ن و جوان به‌رخورد ده‌گه‌ڵ ژیان بكه‌ن و ئێكێ ژ هه‌ر جوانیێن وێ ژى زمانه‌، كه‌واته‌ دڤێت زمانێ وان جوان بكه‌ن.
ـ دووماهى په‌یڤینا به‌نده‌ ژى ل ڤێره‌ ئه‌ڤه‌یه‌: بۆ هه‌ڵسه‌نگاندنا هه‌ر سیاسیه‌كى، لایێ من پیڤه‌رێ زمان ئێكه‌ ژ پێڤه‌رێن هه‌ره‌ گرنگ، ئێدى ب جوانی ده‌سپێدكه‌م.

website security
WP Facebook Auto Publish Powered By : XYZScripts.com