NO IORG
گۆتار

4

پشكا ئێكێ
د سالار عوسمان
چه‌مكێ حزب و هه‌می ئه‌و به‌حس و بابه‌تێن پێڤه‌گرێدای، به‌حس و بابه‌تێن گرێدای، لێ ب تێگه‌هشتنه‌كا زانستی، نه‌ك ب تێگه‌هشتنا پۆپۆلیستیه‌ی، كو هه‌می میدیایا كوردی د گه‌ل خوه‌ دا تووشی نه‌خۆشیێ كریه‌، له‌وما نها و ل ده‌وله‌ت سه‌ری ئه‌و میدیایا شاش دا نه‌ك هه‌ر چه‌مكێ حیزب، كو جهێ به‌حسا گۆتارا مه‌یه‌، به‌ڵكوو سه‌رجه‌م چه‌مكێن دیتر ب ریێن دیتردا دچن و د ڤێ ریێ به‌رزه‌كری و شاش دا خوانده‌ڤان:، ژبلی كو دهێته‌ شێلاندن كائینه‌كێ تووڕه‌ و ماندیه‌، تووڕه‌ و ماندی و بێ گێول هه‌تا وی ئاستی هه‌نده‌ك جار ده‌كه‌ڤیته‌ نیڤچاله‌كا تاری ئانكو نیشتمان و وه‌لاتێ خوه‌ ب ره‌ش دبینیت!.
مه‌به‌ستا من د ڤێرێ دا، به‌ری ئه‌م به‌حسا (حزب و جه‌هلێ) بكه‌ین، قه‌یرێك ل سه‌ر چه‌مكێ (نیشتیماننه‌بینی) براوستم و بپرسم:
-نیشتیماننه‌بینی چییه‌؟
ـ هه‌تا چه‌ند بوونا وێ هه‌یه‌؟
ـ كی ل پشته‌ و مه‌رامێن وێ چنه‌؟
ـ تێكه‌ڵكرن تێگه‌ و چه‌مكه‌كێن وێ بۆچی؟
ـ وه‌رگر: هه‌ڤوه‌لاتی ل كوده‌را ڤێ معاده‌لێ یان هاوكێ دانه‌؟
ـ جۆره‌ێن وه‌رگر؟
ـ وه‌رگرێ پۆزه‌تیڤ، یان وه‌رگرێ بیركه‌ر كیه‌؟
ـ وه‌رگری نوونه‌ر، هێز و خه‌سله‌تێن وێ؟
بۆ به‌رسڤا ڤان پرسیاران زۆر به‌ كورتی ده‌بێژم:
ـ نیشتیماننه‌بینی جۆره‌كه‌ ل كارڤه‌دانێن شاش، كو به‌رهه‌مێ ئه‌و تێفكرینه‌ زاتیه‌ نێگه‌تیڤه‌یه‌، كو مرۆڤ ل نێڤ به‌رژه‌وه‌ندیین زاتیی دا، بابه‌ت ـ كو نیشتیمان ل هه‌میان مه‌زنتر و گرنگتره‌ ـ وندا دكه‌ت و ئاكام ل ونداكرنا بابه‌تان: نیشتیمان، خوه‌بین، لێ خۆبینیكی نابه‌رپرس، ده‌بیته‌ هه‌ڤنیشتیمانیه‌كێ نیشتیماننه‌بین.
ـ نیشتیماننه‌بینی، ب ڤێ فۆڕما ئه‌م به‌حس دكه‌ین، ل هه‌رێما كوردستانێ وه‌ك ده‌ستپێك ده‌ستپێكریه‌، به‌لێ ده‌ستپێكرنه‌كا نا سروشتی، واته‌ ده‌ستپێكرنه‌كا هاتیه‌ دانان، رێژه‌یه‌كا كه‌ێم و چاره‌سه‌ركرنه‌كا ساناهیه‌، هه‌ر ل گه‌ل پاشڤه‌چوونا دنه‌رێن وێ یا باشتره‌ بێژین دگه‌ل دابینكرنا به‌رژه‌وه‌ندیێ بۆ دنه‌دار و دنه‌دراو، پێتی دبیت و نامینیت!.
ـ كی ل پشته‌ و مه‌رامێن وێ چنه‌؟. ڕوون و زه‌ڵال دكارین بێژین: حزب و گرۆپی به‌رژه‌وه‌ندخوازیا سیاسی و بازرگانی له‌ پشته‌ و ره‌وشه‌نبیری و ردیله‌ تێگه‌هشتی، كو هه‌نده‌ك ل وان ژبلی كه‌ربوكینێ چ دی نابینن و هنده‌كێن دیتر ل عوقده‌ێن ده‌روونی ده‌رباز نابن و هه‌نده‌كێن دیتر ئێخسیرێن پاره‌و وپولن، ماركێتینگیان بۆ دكه‌ن!. مه‌رامێن وێ ژی شه‌ڕێ به‌رژه‌وه‌ندیه‌، وان دڤێن سه‌ردار بن و ل ده‌وله‌ت سه‌ری سه‌ردارێن نوو دا به‌رژه‌وه‌ندێن خوه‌ مسۆگه‌رتر بكه‌ن، كو دیاره‌ مه‌رج نینه‌ به‌رژه‌وه‌ندیێن وان ته‌نێ پاره‌ و پوول بن، ڕه‌مزیه‌ت و شه‌رێ دیرۆكی هه‌س!.

3

د. ره‌شید فندی
نا ئێته‌ ڤه‌شارتن كو رۆلێ میدیایێ ل رۆژه‌كا وه‌كی ئه‌ڤرۆ، رۆله‌كێ سه‌ره‌كی یه‌ د سیاسه‌ت و حوكمرانیێ دا، كو چو ده‌وله‌ت و سیسته‌م و پارت ل هه‌ر چار قوڕنه‌تێت دنیایێ نه‌شێن بێ میدیا یان راگه‌هاندن، كارێ خۆ برێڤه‌ ببه‌ن. ئه‌م كورد هه‌تا نوكه‌ هێشتا ل ده‌سپێكێینه‌ ل سه‌ر رێیا راگه‌هاندنێ. میدیا یا ئه‌ڤرۆ نه‌ تنێ كه‌نالێت ته‌له‌فزیۆنی و رادیۆ و رۆژنامه‌ و گۆڤارن، به‌لكۆ زێده‌ باری ڤان هه‌میان، كه‌نالێت جڤاكی ژی وه‌كی فێسبۆك و تویته‌ر و ڤایبه‌ر و واتساپ وئه‌نستگرام هاتنه‌ رێزێ وكاره‌كێ كاریگه‌ر لسه‌ر میدیایێ د كه‌ن.
له‌وما ئه‌م وه‌ك ملله‌تێ كورد دڤێت خه‌مه‌كێ ژ ڤان هه‌می كه‌نالا بخۆین و مه‌ وه‌ك ملله‌ت پشكداری ل ڤان هه‌می چق تایێت میدیایا ئه‌ڤرۆ دا هه‌بیت.
هه‌ر وه‌سا گرنگه‌ مه‌ كه‌سێت شاره‌زا د گه‌له‌ك زمانادا هه‌بن، نه‌مازه‌ زمانێت گرنگ بۆمه‌ كوردا، به‌ری هه‌میان زمانێت كوردی و عه‌ره‌بی و ئنگلیزی، هه‌ر وه‌سا زمانێت ملله‌تێت په‌یوه‌ندیدار د گه‌ل مه‌ وه‌كی تركی و فارسی، دا ئه‌م بشێین راستیا مافێت خۆ ب ڤان زمانا بۆ وان ملله‌تان دیار بكه‌ین، هه‌ر وه‌سا به‌ره‌ڤانیه‌كا باش ژ خۆ بكه‌ین، ده‌مێ دره‌و و ده‌له‌سه‌ بۆ مافێت مه‌ تێنه‌ ڤه‌هاندن.
تشتێ ژ هه‌میان گرنگتر د میدیایێ دا، راستگۆیی یه‌، دا ملله‌تێ مه‌ و خه‌لكی ژی باوری ب مه‌ هه‌بیت و ب وان تشتێت ئه‌م به‌لاڤ د كه‌ین و ئه‌و ده‌زگه‌هێت راستیا به‌لاڤ د كه‌ن، د بنه‌ جهێ باوریا هه‌می خه‌لكی، بۆ نموونه‌ وه‌كی رادیۆ و كه‌نالێ (بی بی سی) یێ بریتانی كو جهێ باوه‌ریا پترین خه‌لكی یه‌ نه‌مازه‌ جیهانا رۆژئاڤا.
ئه‌م میدیا یا كوردی ژی دڤێت خۆ فێری راستگۆییا راگه‌هاندنێ بكه‌ین، یان بزانین دێ چه‌وا ره‌فتاری د گه‌ل راستیێ كه‌ین و دێ چه‌وا وێ راستیێ بۆ به‌رژه‌وه‌ندا ملله‌تێ خۆ بكار بینین.
ل وێ پیلانا دژی ملله‌تێ مه‌ ل 16 ی چریا ئێكێ 2017 ێ هاتیه‌ بجهئینان و مه‌ كه‌ركووك ژ ده‌ست دای، لاوازی وكورت دیتنا راگه‌هاندنا مه‌ دیار بوو، ده‌مێ هنده‌ك كه‌نالێت ته‌له‌فزیۆنی و گه‌له‌ك كه‌سان ل فێسبۆكێ وێنه‌ به‌لاڤ د كرن كو فرۆكێت ئه‌مریكی و ئیسرائیلی یێ ل ده‌شتا حه‌ریرێ و دێ به‌ره‌ڤانیێ ژ مه‌ كه‌ن!! د ده‌مه‌كیدا كو ئه‌مریكا بخۆ گلۆپێ كه‌سك بۆ خائینا هه‌لكربوو بۆ هێرش ئینانا سه‌ر كوردستانێ!!
ده‌مێ پسیار ژ وان كه‌نالێت ته‌له‌فزیۆنی هاتیه‌ كرن كا بۆچی وان ده‌نگوباسا به‌لاڤ دكه‌ن؟ به‌رسڤ ئه‌و بوو: مه‌ دڤێت مۆرالا ملله‌تێ خۆ بلند بكه‌ین!! تو خودێ دێ مۆرال ب هندێ بلند بیت ئه‌گه‌ر پشتی چه‌ند ده‌مژمێره‌كا دیار بوو كو ئه‌ڤ ئاخفتنه‌ دره‌وه‌ و چو راستی بۆ نینه‌؟ دێ مۆرال بلند بیت یان ئێته‌ خوارێ؟ و دێ ملله‌تێ مه‌ پتر هه‌ست ب بێ خودانیێ كه‌ت.
یا درست ئه‌و بوو مه‌ جه‌خت لسه‌ر رۆلێ خیانه‌تكاری كربا، دا ملله‌تێ مه‌ راستیێ بزانیت .هه‌ر وه‌سا په‌سندانا رۆلێ پێشمه‌رگه‌ی و هێز و شیانێت وی بۆ به‌ره‌ڤانیكرنێ ژ خاكێ كوردستانێ و دا باوه‌ریا مه‌ موكوم ببا، كو پێشمه‌رگێ مه‌ هێزا سه‌ره‌كیا به‌ره‌ڤانیێ یه‌ ژ مه‌.

3

عومه‌ر سندى /فریزلاند
ده‌مه‌كێ درێژه‌ ئاخفتن ل سه‌ر وێ یه‌كێ هه‌بوو عه‌بدولله گول سه‌رۆك كۆمارێ به‌رێ یێ توركیا هه‌ڤالبه‌ندێ نێزیكێ ئه‌ردوغانى سه‌رۆك كۆمارێ توركیا یێ نها و یه‌ك ژ ئاڤاكه‌رێن پارتیا داد و ه‌رارێ دیسان ڤه‌گه‌ره‌ ژبۆ ناڤ جیهانا پوله‌تیكێ لێ نها بابه‌ت ژ ئاخفتنێ ده‌ركه‌تیه‌ و بوویه‌ كریار و ڤه‌گه‌ریانا گولى بۆ ناڤا پوله‌تیكێ یا رۆهن بووى ل ده‌مێ بهۆرى عه‌بدولله گول ل گه‌ل ئه‌حمه‌د داود ئوغلو و عه‌لى باباجان و جمه‌یل چیچه‌ك كو هه‌موو ژى ئاڤاكه‌رێ پارتیا داد و وه‌رارن ل گه‌ل نێزیكى پێنجى په‌رله‌مه‌نته‌رێن به‌رَ یێ هه‌مان پارتى كۆمبوونه‌ك ساز كربوون. ئه‌ڤه‌ ژى گرۆڤه‌ و نیشانێن جودابوون و پارچه‌بوونا پارتیا ناڤهاتینه‌ ئه‌ڤا ل سه‌رى ئاخفتنا رۆژنامه‌ڤان و شرۆڤه‌كارێ تورك نیهاد گه‌نجه‌، هه‌لبه‌ت توركیا وه‌لاته‌ك گرنگه‌ د ده‌ڤه‌رێدا وه‌كو وه‌لاته‌ك ب هێز ژ ئالیێ ئابوورى و له‌شكرى و جوگرافى، لێ ژبۆ مه‌ كوردان ژ هه‌موو كنارانڤه‌ گرنگه‌ له‌وماژى نڤێسینژى ل سه‌ر پوله‌تیك و پێشهاتێن ڤى وه‌لاتى گه‌له‌ك گرنگه‌ ڤى وه‌لاتى یانژى رژێما سیاسى ل ڤى وه‌لاتی بۆ ماوێ 100 سه‌د سالانه‌ د ده‌ستێ ده‌ینایه‌ سه‌ر مه‌زنترین پارچه‌ ژگوردستانا چارپارچه‌ ئه‌و ژى باشۆرێ كوردستانێ یه‌، هژمارا كوردان ل ڤى وه‌لاتى ژ 35 سیه و پێنج ملیۆنان ده‌ربازبوویه‌ بێكو ساده‌ترین ماف هه‌بن ئه‌ڤه‌ ژى بلا بۆ گۆتاره‌كا دنبه‌. ئه‌گه‌ر مێزه‌ى دیرۆكا وه‌لاتێ تركیا بكین، دێ بینى وه‌لاته‌كه‌ قه‌ت ئارامیا سیاسى لێ په‌یدانه‌بوویه‌ د ماوێ كێمتر ژ سه‌د سالان سێ دستوور هاتینه‌ گوهۆرین، ژبلى راستڤه‌كرنا ڤێ داویێ چار (ده‌ربه‌) كۆده‌تایێن له‌شكرى ژبلى یا پێرار 65 شێست و پێنج حوكمه‌ت و دستوورێ نها ژى هه‌ر به‌رمایكێ وى دستووریه‌ یێ كه‌نعان ئێڤرین و گرۆپه‌ك گه‌نه‌رالێن له‌شكرى پشتى كۆده‌تایا سالا 1980 ده‌یناى هه‌موو پارتیێن توركى د په‌رله‌مانیدا داخواز دكن كو دستووره‌ك نوو وه‌ره‌ ده‌ینان، لێ پشتى دو سالان ژ دیالۆگ و دانوستاندنان ل سه‌ر ڤى بابه‌تى لیژنا دستوورى د په‌رله‌مانیدا نه‌كارى ڤێ داخوازێ بجه بینه‌، تشتێ بالكێش ژبۆ شرۆڤه‌كاران و یێن پسپۆر د كاروبارێن توركیا دا كو پشتی پشتى پارتیا داد و وه‌رار هاتیه‌ ئاڤاكرن ل سالا 2001 ب سه‌رۆكاتیا سه‌رۆك كۆمارى نها ره‌جه‌ب ئه‌ردوگان و ل سالا 2002 ێ ده‌ستهه‌لات وه‌رگرتى ئوپوزسیۆنا توركى د هه‌لبژارتنێن په‌رله‌مانى و شاره‌داریاندا سه‌ركه‌فتن بده‌ستڤه‌ نه‌ ئانینه‌ هه‌ر تم و تم پارتیا داد و وه‌رار سه‌ركه‌فتى بوویه‌ و ده‌ستهه‌لات بوویه‌, ئه‌ڤه‌ بوویه‌ 16 سال د ده‌ستهه‌لاتێ دا لێ ئه‌ڤ پارتیه‌ قه‌ت جاره‌كێ هنده‌ حێج و حه‌مه‌ر و گۆرخوه‌ش نه‌بوویه‌ وه‌كى جارا ل 16 ى ئه‌پریلا ده‌ربازبووى 48.59% ل رێفراندۆمێ ئیناى، چونكى به‌ره‌یه‌ك ب هێز به‌رسینگێ وێ گرتبوو و ژ ئالیك دن ریفراندۆمه‌ك چاره‌نڤیسسازبوو ژبۆ كه‌سایه‌تیا ئه‌ردۆگانى بخوه‌ ژبه‌رهندێژى ب سه‌ره‌ك بلند و سینگه‌ك به‌رفره‌ه یێ خوه‌ ئاماده‌ دكه‌ ژبۆ هه‌لبژاردنێ داهاتی ل سالا 2019 ێ ئوپه‌راسیۆنێن له‌شكری ژى ل باكۆرێ كوردیتانێ دژى پارتیا كاركه‌رێن كوردستانێ و قه‌ندیلى، هه‌روه‌ها هێرشێن ل دژى رۆژئاڤایێ كوردستانێ ب تایبه‌ت عه‌فرینێ پشكه‌كه‌ ژ هه‌وا هه‌لبژارتنان ل داوى گۆتارێن خوه‌دا دوهى 16/01/2018 ل هه‌مبه‌ر فراسیۆنا ئاكه‌پێ ئه‌ردوگانى سوزا هه‌رفاندنا ئه‌فرینێ دایه‌ ده‌نگده‌رێن خوه‌ و گه‌ف ل ئه‌مریكاژى كرن و ئه‌و ل سه‌ر تێلا دژاتیا ئه‌مه‌ریكا كوردان ئاوازان لێ دده‌ ژبۆ مه‌ره‌ما ده‌ستڤه‌ ئینانا ده‌نگێن ره‌گه‌زپه‌رستێن تورك كو پرانیا وان دژى ئه‌مه‌ریكا و كوردانن ژبه‌ر ڤێ پشتراستی سه‌روكێ پارتیا داد و وه‌رار (ئاك پارتى) هه‌موو ئالیێن ئوپوزسیونێ ب (جه‌هه‌په‌) و (مه‌هه‌په‌) و(هه‌ده‌په‌) ڤه‌ژى كوكن ل سه‌ر وێ یه‌كێ كو دكاندیده‌ك زور بهێز ل هه‌مبه‌ر ئه‌ردوگانى هه‌به‌ ئاماژێن ده‌ستپێكێ به‌ره‌ڤ ناڤێ سه‌رۆكێ به‌رێ یێ كۆمارا توركیا و هه‌ڤالبه‌ندێ به‌رێ یێ ئه‌ردوگانى دچن هه‌لبه‌ت ناڤێن دنژى هه‌نه‌ لێ ئوپوزسیۆن ل نا ڤه‌ك بهێز دگه‌رن كو سیاسیه‌ك لێهاتى و خوه‌دى باگره‌وه‌نده‌كى پاقژبه‌ و ژ ئالیێ كوردانژیڤه‌ نه‌خواز نه‌به‌، چونكى هه‌رتم ده‌نگێن كوردان بالانسێ ل هه‌لبژاردنان دگوهۆرن ب دیتنا من عه‌بدوللا گول د ناڤ كورداندا سیمایه‌كى خوازیاره‌ دده‌مێ سه‌روكاتیا ویدا پروسێسا ئاشتێ ده‌ستپێكر و خوه‌دى و ناڤداره‌ ب نه‌رمیا پۆله‌تیكا خوه‌ ئه‌گه‌رێ دووه‌م هه‌رى نێزیكێ وى مروڤ دكاره‌ بێژه‌ راوێژكارێ وى داوود ئوغلۆیه‌ كو ره‌فتار و پۆله‌تیكا وى ل هه‌مبه‌ر دۆزا كوردى ڤه‌كریبوو دووركرنا ویژى ژ ئه‌گه‌رێ شه‌رێ ئاكپارتیێ بۆ ل دژى كوردان كو ئه‌و نه‌رازیبوو گرۆپا گولى هه‌موو ژى ژبلى داود ئوغلو باباجان و ئه‌ته‌لایژى ل هه‌مبه‌ر كوردان نه‌رمبوون، دیسا دبه‌ هه‌ده‌پێ بخوه‌ژى كاندید هه‌به‌ هه‌ر د ناڤا ئوپوزسیۆنێدا ناڤه‌ك دنژى ب ئه‌شكه‌ره‌ دبێژه‌ ئه‌ز ل هه‌لبژاردنێن داهاتى هه‌ڤركا ئه‌ردوگانیمه‌ ئه‌و ژى وه‌زیرا ناڤخویا توركیا یا به‌رێتر (میرال ئاكشنار)ه‌ كو به‌رى ده‌مه‌كێ كورت ژ ئیسال پارتیه‌ك نوو ب ناڤێ (ئیێ پارتى) ئانكو پارتیا قه‌نج یانژى باش ئاڤاكر ل كۆنفرانسێ پارتیا خوه‌دا خانما ئاكشنار ئاماژه‌ دایه‌ كاندیدبوونا خوه‌ ژبۆ سه‌رۆكاتیا كۆمارى ل هه‌لژارتنێن 2019 ێ ل توركیا. هه‌تانى نها ب فه‌رمى گولى نه‌گۆتیه‌ ئه‌زكاندیدم, لێ سه‌رۆكێ به‌رێ یێ پارتا گه‌لا كۆمارى ده‌نیز بایكال د دیداره‌كێدا ڤێ داویێ ل گه‌ل كه‌نالێ سی ئێن ئێن داخواز ژ سه‌رۆكێ پارتیا خوه‌ كمال كلیچدار ئوغلو كر كو یان بلا خوه‌ كاندید بكه‌ یانژى بلا مه‌یدانێ ژبۆ عه‌بدوللا گول چۆل بكه‌ و گۆت دبه‌ گول ببه‌ كاندیدێ 49% ژ ده‌نگان كو ئاماژه‌یه‌ ژبۆ وان ده‌نگێ ئوپوزسیونێ راستڤه‌كرنا دستوورى ل داوى ریفراندۆم بده‌ستڤه‌ ئانینه‌ دیتنا شرۆڤه‌كاران و رۆژنامه‌ڤانان و پسپوران د كاروبارو پوله‌تیكا توركیا دا ئه‌وه‌ كو تاكه‌ كاندیدێ بهێز و سیمایه‌ك خوازیار ژبۆ هه‌موو جڤاكێ توركیا عه‌بدوللا گوله‌ ل هه‌مبه‌ر ته‌یب ئه‌ردوگان وه‌ك خواندنا من ژبۆ سیاسه‌تا توركیا هه‌ر كاندیده‌كێ بڤێت سه‌ركه‌فتنا مه‌زن ژبۆ سه‌رۆكاتیا كوماكومارێ بده‌ستگه‌ بینیت دڤیا ده‌نگێن كوردان مسۆگه‌ر بكت و ره‌وشا سه‌روك كوۆارێ نها ل گه‌ل كوردان ره‌وشه‌ك ئالۆزه‌به‌.

6

خالد ئه‌حمه‌د بادى
خه‌رجیێن زێده‌
ئه‌م هه‌مى خه‌رجیێن زۆر زێده‌ دكه‌ین كو مه‌ چ كار و پێدڤى پێ نینه‌ مینا سوره‌یا (چلچرا) و گۆسك و شاكار (تحفیات) و مه‌زهه‌رى و تشتێن زێده‌ یان بلاجكتۆر یان كه‌لوپه‌لێن ناڤمالێ یێن زێده‌ كو ئه‌م هه‌مى دێ شیێن بێ ڤانان ژیانا رۆژانه‌ برێڤه‌ ببه‌ین و هه‌كه‌ ره‌وشا ئابوورى یا باش بیت و داهاته‌كێ باش هه‌بیت یان ژی ره‌وشا هه‌مى ملله‌تى یا باش بیت بێ گومان باشه‌ كارێن جوانى و ستایل و مودێلا بهێنه‌ ئه‌نجامدان د هه‌ر ماله‌كێ یان ده‌زگه‌هه‌كى یان هه‌ر جهه‌كێ بیت چ یێ فه‌رمى بیت یان یێ تایبه‌ت بیت یان هه‌ر جهه‌كى لێ ئه‌ڤ كاره‌ ژی ل دووڤ بارودۆخێن ئابوورى و سیاسى دێ هێنه‌ كرن. مه‌ره‌م ژڤێ خالێ ئه‌وه‌ كو بلا چاڤلێكرنێ ل دیاردێن شاش نه‌كه‌ین، چونكو ئه‌ڤ كه‌لوپه‌لێن مه‌ به‌حس ژێ كرین و زۆر كه‌لوپه‌ل و ئالاڤێن دى د زێده‌ بتایبه‌ت ئه‌گه‌ر ره‌وشا ئابوورى یا لاواز بیت.
ئه‌ڤ دیاردێن چاڤلێكرنێ یێن ترسناك و زۆر دیاردێن دى ژی ل ناڤ ملله‌تێ مه‌ دا دبه‌ر به‌لاڤن و زۆر كار پێ دهیته‌كرن و پتریا خه‌لكى ب پیرۆز ژی دزانن و وه‌كى ئه‌م هه‌مى دزانین كو بۆ ماوێ چه‌ندین سالانه‌ ره‌وشا كوردستانا مه‌ یا تێكچووى ژ لایێ رژیمێن ده‌ستهه‌لاتدار و ب تایبه‌ت رژێما عیراقێ یا ئیرانى ئانكو (عیراق ـ ئیران) كو بریارا ل ئیرانێ دده‌ن ول عیراقێ جه بجه دكه‌ن , وهه‌ر ژوى ده‌مێ بودجه‌ وموچه‌ وپارێ هه‌رێمێ برى فه‌ر بو مه‌ پێش وه‌خت هزر دهه‌مى تشتا دا كربایه‌ چونكه‌ بلا مه‌ باوه‌رى نه‌ دا با كوره‌مارى ومار هه‌ر ماره‌ چ یێ كویڤى چ یێ كه‌هى بیت دێ هه‌ر روژه‌كێ ب ته‌ ڤه‌ ده‌ت و هه‌مى ده‌ستهه‌لاتدار وحكوماتێن عیراقێ دوژمناتیا گه‌لێ كورد یێ كرى وتا نوكه‌ ژی دبه‌رده‌وامن . لێ ئه‌م وه‌كو ملله‌ت وخه‌لكێ هه‌رێما كوردستانێ وحكومه‌تا مه‌ ژی مه‌ زور خه‌مسارى كریه‌ دهه‌مى كار وبارێن خو دا ومه‌ چ بنچینه‌ بو خو نه‌ دانان ومه‌ بتنێ هزرا روژێ دكر ومه‌ هزرا پاشه‌ روژێ نه‌ دكر هه‌ر چه‌نده‌ زور كارین باش وئه‌رینى هاتینه‌ ئه‌نجام دان لێ زور مایه‌ ژى و ئه‌گه‌ر مه‌ ئه‌ڤ كارێن لسه‌رى دیار وئه‌ڤ دیارده‌ وچاڤلێكرنێن لسه‌رى مه‌ به‌حس لێ كرین جه بجه كربان ئه‌ڤا نوكه‌ ژی روى داى چ كارتێكرنێن مه‌زن لسه‌ر ره‌وشا مه‌ نه‌د بون لێ ئه‌ڤ كارێن خراب وبێ مانا ودیاردێن بێ مفا مه‌ ئه‌نجام دان ومه‌ ب په‌روه‌ پارێ خو دمه‌زاخت دكارێن روژانه‌ وتایبه‌ت تا ئه‌ڤ ره‌وشا نوكه‌ ب سه‌ر مه‌ داهاتى وده‌ست ژ پییان كورتر وزیانێن مه‌زن گه‌هشتنه‌ خه‌لكێ مه‌ یێ بێ گونه‌ه وئه‌گه‌ر مه‌ خه‌لكێ خو فێرى كاركرن وپشت به‌ستنێ لسه‌ر خو وبه‌رێ وان دابا چاندن وپێشه‌ سازیێ وكارێن تایبه‌ت وداهێنانێ دا كوردستان وملله‌تێ كورد یێ بێ منه‌ت بیت ژ عیرانێ و وه‌لاتێن هه‌رێمى وژ وه‌لاتێن زلهێز ژی ودا شیێن خو بخو برێڤه‌ به‌ین . ئه‌ڤا مه‌ باس كرى بتنێ ئه‌و خه‌رجیانێن مه‌ نه‌ یێن زێده‌ وهنده‌ك ره‌وشت وساخله‌تێن دى ژی مه‌ یێن هه‌ین ئه‌وژى ب هه‌در دانا ئاڤێ ونه‌ مفا ژێ وه‌رگرتن وهه‌ر دیسا ب هه‌در دانا كاره‌بێ كوب ێ مانا وبێ ره‌حم كاره‌بێ دمه‌زێخین وئه‌و كاره‌با مه‌ نوكه‌ ل كوردستانێ هه‌ی به‌لكو تێرا ده‌وله‌ته‌كا مه‌زن دكه‌ت وب مخابنى ڤه‌ ئه‌م پتر ژ ده‌هان گولوپ وهیتر وده‌زگه‌هین كاره‌بێ هه‌ل دكه‌ین وهه‌ر كه‌س لبه‌ر ناروینیت وهه‌روه‌سا خانیێن مه‌ مینا قورسێ روژێ لێ دهیت ژبه‌ر هه‌لكرنا گولوپێن زێده‌ وبلاجكتور وچلچرا وتشتێن زێده‌ ونه‌ ئه‌م مفاى ژوێ كاره‌بێ دبینین نه‌ حكومه‌ت وهه‌مى ب هه‌در دچیت . هه‌ر دیسا كوم كرن وراكرنا گلێشى لده‌ڤ مه‌ زور نه‌ یا ره‌وایه‌ وب هه‌در دانا گلێشى ژی لناڤ وه‌لاتێ مه‌ دا یا زێده‌ یه‌ وبه‌لكو ب ده‌هان ته‌نان گلێش دهێته‌ هاڤێتن ومفا ژێ ناهێته‌ دیتن وئه‌گه‌ر كومپانیه‌كێ ئه‌ڤ خزمه‌ته‌ كربایه‌ وگلیش بتنێ ژێك جودا كربا وئه‌و ره‌وشه‌نبیرى بو خه‌لكێ مه‌ دروست كربایه‌ كو وانان ل مال وكومپانى وده‌زگایێن حكومی وحیزبى گلێش ژێك جودا كربا نه‌ هه‌جه‌ بو مه‌ ب ده‌هان ملیون دیناران لێ خه‌رج كربان وباشه‌ ئه‌م ڤێ دیاردێ ژی راستڤه‌ كه‌ین , هه‌ر دیسا ب ده‌هان شاشى ودیاردێن نه‌ باش لناڤم ه‌ دا دبه‌ر به‌لاڤن باشه‌ ئه‌م خو ژێ دویر بێخین دا كو ب سه‌ر كه‌فین وپێشكه‌ڤین . لدوماهیكێ من دڤێت دیار بكه‌ مكو ئه‌م ڤان جوره‌ بابه‌تان دنڤێسین دا كو مفا ژێ بهیته‌ دیتن وكار ب جدى لسه‌ر بهێته‌ كرن وخو پتر رێكبێخین وخو پتر یاسایى وئاسایى بكه‌ین وخه‌ ل وه‌لاتێ خو بكه‌ینه‌ خودان وئه‌م هه‌مى ده‌ستێن خو بكه‌ینه‌ تێكدا وبتنێ بو به‌رژه‌وه‌ندا وه‌لاتێ خو كوردستانێ كار بكه‌ین دا كو ئه‌م ژی مینا هه‌مى وه‌لاتێن جیهانێ ببینه‌ خودان ده‌وله‌ت وخودان ئالا وخودان سه‌روه‌رى ودا كو ملله‌ت و وه‌لاتێ مه‌ دویر بیت ژ خرابكاریا . بژیت كورد ئاڤه‌دان بیت كوردستان بلند بیت ئالایێ پیروزێ كوردستانێ .

32

نه‌زیر چه‌مباهیڤی
كورد نه‌ته‌وه‌كا سه‌دان ساله‌ د بن سته‌م و زۆرداریێ دا و هه‌مى جۆرێن دره‌نده‌یێ و سته‌مكاریا دوژمنان و ب هاریكاریا نه‌حه‌زێن مرۆڤایه‌تیێ یا ل گه‌ل هاتى كرین ژ لایێ داگیركرن و پارچه‌كرن و دابه‌شكرنا ئاخا وان ڤه‌ و كه‌سایه‌تیا تاكێ كورد هه‌مى ده‌مان یا ل بن پیێن خوه‌ داین و هه‌ولێن به‌رزه‌كرنا ناسنامه‌ و نه‌هێلانا هه‌مى هزرێن وان یێن نه‌ته‌وى ته‌نها داكو بۆ خه‌لكێ دیار ببیت كورد نه‌ته‌وه‌كا نه‌ پێدڤى دلۆڤانیێ یه‌ و نه‌هه‌ژى ئازادى و ژیانێ یه‌ و پاشڤه‌مایى یه‌, به‌لێ پشتى كه‌سێ كورد خوه‌ بۆ خه‌لكێ دایه‌ نیاسین د ئه‌ڤى چه‌رخێ تازه‌ دا دیار كر شیانێن هه‌ین هه‌مى هه‌ول و پیلانێن دوژمنان برۆخینیت و خوه‌ بۆ جیهانێ بده‌ته‌ به‌رچاڤكرن كو هه‌ژى ژیانه‌كا ئازاد و سه‌ربخوه‌یه‌ و شیانێن هه‌ین ببیته‌ پێشكه‌فتى ترین نه‌ته‌وه‌ د ناڤ سنۆرێن سێ درنده‌ترین و سته‌مكارترین نه‌ته‌وان دا, ده‌ستێ پێكڤه‌ ژیان و برایه‌تیێ یێ هه‌ى بژیت ل گه‌ل هه‌مى نه‌ته‌وه‌ێن ده‌وروبه‌ر و هه‌تا یێن هه‌مى جیهانێ ژى نموونه‌ ژى زۆرن ئه‌گه‌ر پشته‌ڤانى هه‌بیت ژلایێ نه‌ته‌وه‌ دوست و رێكخراوێن به‌ره‌ڤانێن مافێ مرۆڤان ڤه‌, دێ شێم بێژم كو گه‌له‌ك جاران خه‌لكێ ده‌وروبه‌ر چابار نه‌گرتن یا ب پێكڤه‌ژیانا كه‌سێ كوردستانێ برى و دبیت و یێ مه‌نده‌هۆش بیت ب سیاسه‌تا حه‌كیمانه‌ یا ده‌ستهه‌لاتا كوردى ل گه‌ل جیهانێ, وه‌كى من دیاركرى ل سه‌ر نموونا كو گه‌له‌ك هه‌ڤالێن بیانى یێن هه‌ین و ژ ئه‌وان هه‌ڤاله‌كێ ل وه‌لاتێ رۆمانیا دخواند دبێژت بلغاریا و رۆمانیا دبێژن باشترین كه‌سانێن سیاسى دگه‌ل جیهانێ ئه‌ڤرۆ سیاسه‌تمه‌دارێن كوردن و خۆشترین وه‌لات بۆ ئارامیێ هه‌رێما كوردستانێ یه‌, و د گه‌نگه‌شا تۆرا جڤاكى فێسبۆكى دا كه‌سانێن عه‌ره‌ب ل عیراقێ و ده‌وله‌تێن عه‌ره‌ب بۆ من دیاركرن كو كوردستان ده‌ڤه‌را گه‌شبین و پێشكه‌فتنێ یه‌, كه‌سه‌كێ خه‌لكێ دوبه‌ى من گۆتێ دوبه‌ى به‌هشتا جیهانێ یه‌ ل رۆژهه‌لاتا ناڤین و ئه‌وى به‌رسڤا من دا و گۆت نه‌خێر ئه‌گه‌ر ئارامى په‌یدا ببیت كوردستان به‌هه‌شته‌ ل رۆژهه‌لاتا ناڤین و پێدڤى یه‌ ل سه‌ر تاكێ كورد رێزێ ل سه‌ركردێن خوه‌ بگرن، چونكو هه‌ژى هندێ نه‌ جیهانێ ب رێڤه‌ ببه‌ن و خۆزى خواستن كه‌سانێن وه‌كى ده‌ستهه‌لاتا كوردى هه‌بان, كه‌سه‌كێ لیبى گۆت كوردستان به‌هه‌شته‌ و ئومێدا من ئه‌وه‌ وه‌لاتێ من ژى وه‌كى هه‌رێما كوردستانێ با و ده‌ستهه‌لاتا من وه‌كى ده‌ستهه‌لاتا كوردى با دا من هه‌ست كربا ئه‌ز مرۆڤم, ل دووڤ وان ئاماژا نموونه‌ زۆرن كا چاوا سه‌ركردێن جیهانێ ژ مرۆڤ دوست و دوژمنان په‌سنا تاكێ كورد كرینه‌:
ـ هتله‌ر دگۆت: بده‌نه‌ من له‌شكرێ كورد و چه‌كێ ئه‌لمانى دێ ئه‌ورۆپا هه‌میێ ل بن پیێن خوه‌ خشكینم.
ـ شاه عه‌بدولعه‌زیزى دگۆت: كورد نه‌پێدڤى زه‌لامانه‌ چونكو زه‌لامێن كوردان هه‌مى مێرخاس و خۆراگرن.
ـ فیدل كاسترۆ دگۆت: تورك له‌وچه‌نه‌، چونكو ده‌وله‌ته‌كا داگیركرى مله‌تێ وێ ناشكێت و لاواز نابیت.
ـ سه‌دام حسێن دگۆت: ژ هه‌ر شانه‌كا خوینا ئافره‌ته‌كا كورد مێرخاس و جانگوریه‌ك ژدایك دبیت.
ـ كێسنجرێ دگۆت: نینه‌ و من نه‌دیتیه‌ دژیانا خوه‌دا ركمانترین زه‌لام وه‌كى زه‌لامێن كوردان.
ئه‌ڤجا ئه‌رێ باشه‌ ئه‌م نوكه‌ نه‌ پێدڤى ئێكرێزى و ئێكگرتنێ نه‌ د ناڤـ مالا خوه‌ یا كوردى دا, راسته‌ مه‌ كێموكاسى هه‌نه‌ و هه‌مى نه‌ته‌وه‌ و ده‌وله‌تێن جیهانێ ژ كێموكاسیان ڤاله‌ نینن, ما نه‌به‌سه‌ ژ پیلانێن ده‌ره‌كى ل گه‌ل مه‌ دئێنه‌ بكارئینان, به‌لێ ب مخابنى ڤه‌ نوكه‌ ناڤمالیا مه‌ یا دئێته‌ ژناڤبرن ژلایێ كه‌سانێن وژدانا خوه‌ فرۆتین ڤه‌ بۆ نه‌حه‌ز و دوژمنێن ئازادیا مه‌ ته‌نها دا هه‌تكبرنا ناڤێ كورد ژبۆ مه‌ره‌مێن ڤه‌شارتى ل ژێر هنده‌ك درووشم و ناڤ و به‌رژه‌وه‌ندان, حاشایى جڤاتێ مه‌زن دبێژن (سه‌به‌ ژ قه‌ومێ خوه‌ به‌ به‌ر ل جهێ خوه‌ ب قه‌دره‌).

18

هه‌ر چه‌نده‌ پشتی خیانه‌تكاریا فرۆتنا كه‌ركووكێ و ئه‌و كارتێكرنا نه‌رینی یا ل ده‌روونێ مه‌كری كو بوویه‌ ئه‌گه‌ر ژ كه‌ربان دا ئه‌ز خوه‌ ژ دووڤچوونا ده‌نگوباسان دووركه‌ڤم و چوونا د ناڤ سوشیال میدیایێ دا كێم بكه‌م داكو تووشی چ ئێش و ئه‌له‌ما نه‌بم.. لێ پا وه‌سا دیاره‌ گوهدانا ده‌نگوباسان یا بوویه‌ ئێشه‌كا دۆمكێش و نه‌شێین خوه‌ ژێ خلاس بكه‌ین، چونكی جاران هنده‌ك ده‌نگوباسان گوهلێ دبین خوه‌ میێن سه‌رێ مه‌ دراوه‌ستن، هندی دلێ مرۆڤی لێ دكه‌نه‌ئێش و مرۆڤی نێزیكی جه‌ڵتێ دكه‌ن. ئێك ژ وان ده‌نگوباسێن ڤان رۆژا من خواندی و ئه‌ز زۆر پێ هه‌رشیم یێ تایبه‌ت بۆ ب رێكخراوێن جڤاكێ سڤیل ڤه‌ ل كوردستانێ ب گشتی و پارێزگه‌ها دهۆكێ ب تایبه‌تی. دبێژن ل پارێزگه‌ها دهۆكێ نه‌ه كه‌سێن ل رێكخراوێن جڤاكێ مه‌ده‌نی كار دكه‌ن سه‌را گه‌نده‌لیێ و دزیا یێن هاتینه‌گرتن!! یا ژ ڤێ ژی نه‌خۆشتر ئه‌وه‌كو ل پارێزگه‌ها دهۆكێ ب تنێ ٤٦٨ رێكخراوێن ناڤخوه‌یی و ١١٦ یێن بیانی كو كارێ وان تایبه‌ته‌ ب هاریكاریا په‌نابه‌ریه‌ و ژ ٤٦٨ رێكخراوێن دهۆكێ تنێ ١٢ خودان باره‌گانه‌، ئانكو یێن دی هه‌می بندیوارن! راستی جهێ حێبه‌تیێ یه‌! ژبلی ڤێ ژی ل كوردستانێ هه‌میێ یاكو ژمارا ئاكنجیێن وێ نه‌گه‌هیته‌ شه‌ش ملیۆن كه‌سان خودانا خوه‌ ٣٤٠٠ رێكخراوێن جڤاكێ سڤیله‌ و زۆربه‌ی زۆری وه‌لاتێن جیهانێ یێن نفۆسا وان بیست جاران هندی كوردستانێ نیڤه‌كا وێ ژمارێ نینن یێن رێكخراوان!! ئه‌ڤه‌ كاره‌ساته‌كا مه‌زنه‌ هه‌كه‌ حوكمه‌تا هه‌رێما كوردستانێ بزانیت، چونكی من باوه‌ره‌ هێشتا حوكمه‌تا مه‌ نزانیت كا دامه‌زراندنا رێكخراوه‌كێ چ پێ دڤێت و كارێ وان یێ سه‌ره‌كی د ناڤا جڤاكی دا چیه‌. هه‌لبه‌ت ل دووڤ پێزانینێن من هه‌یین حوكمه‌تا كوردستانێ (ده‌مێ ب پاره‌) هه‌یڤانه‌ گۆژمه‌ك ددا وان رێكخراوان بێی كو بزانن كا وان رێكخراوا د وێ هه‌یڤێ دا چ كر وخزمه‌تان پێشكێشی جڤاكی كری چیه‌؟ لێ مخابن حوكمه‌تا مه‌ نه‌ دزانی و نوكه‌ ژنوو یا ب خوه‌ دحه‌سیێت، له‌وما یا لێدگه‌ریت كینه‌یێن پارا وه‌ردگرن ب به‌لاش و عه‌لاش و بێی كو هیچ خزمه‌ته‌كا به‌رچاڤ پێشكێش بكه‌ن داكو وێ كونێ ژی بگرن ئه‌وا پارێن هه‌رێمێ ب هه‌روه‌ بۆ دچوو، له‌وما ڤان رۆژان ژنوو زانی كو وێ شاشیه‌كا مه‌زن یا د ڤی ده‌رباره‌ی دا كری و هه‌ر چه‌نده‌ دره‌نگ ب خوه‌ حه‌سیا كو رێكخراوێن جڤاكێ مه‌ده‌نی ل كوردستانێ ژبلی ٥٪ ژ وان دبێ مفانه‌ وزه‌ره‌را وان پتره‌ ژ مفایێ وان؟ لێ پا دیسان باشه‌ ب خوه‌ بحه‌سیێت و سیسته‌مه‌كێ نوو مینا یێ سۆیسرا بۆ دامه‌زراندن و سه‌ره‌ده‌ریێ ل گه‌ل وان رێكخراوان بكه‌ت، چونكی كارێ وان رێكخراوا زورێ ب مفا و پیرۆزه‌ ئه‌گه‌ر گه‌نده‌ل و خودان به‌رژه‌وه‌ندیێن كه‌سایه‌تی خوه‌ ژێ دووربێخن و بهێلنه‌ ب هیڤیا بسپۆر و شاره‌زایێن ئه‌ڤ كاره‌كری و ئه‌نجامدای نه‌ك ببیته‌ فالتۆن وه‌كی یا نوكه‌ ئه‌م دبینین! ل ڤێره‌ ژی ئه‌ز گازندان ژ حوكمه‌تێ ب تنێ ناكه‌م، به‌لكو گازندان مه‌زن ژ دامه‌زرێنه‌ر و رێڤه‌به‌ر و به‌رپرسێن وان رێكخراوا دكه‌م یێن ب مخابنی ڤه‌ دێ بێژمێ هه‌وه‌كار و ناڤ و مه‌ره‌مێن پیرۆزێن ئه‌ڤ جۆره‌ رێكخراوه‌ بۆ دهێنه‌دانان هه‌ڕماند و ئه‌و ژی كره‌ د قالبێ گه‌نده‌لی و دزیان دا! چونكی ملله‌ت و حوكمه‌تێن هه‌می وه‌لاتان ب چاڤ و رێزه‌كا مه‌زن به‌رێ خوه‌ دده‌نه‌ وان كه‌سێن رێكخراوێن جڤاكێ سڤیل برێڤه‌ دبه‌ن و تێدا كاردكه‌ن، لێ ل كوردستانا من و پارێزگه‌ها من تشته‌كی دی یه‌ به‌روڤاژی هه‌می جیهانێ!! خۆزی كارێ ڤان رێكخراوان ل كوردستانێ بهێته‌ رێخستن و حوكمه‌ت سیسته‌مه‌كێ نوو و پێشكه‌فتی بۆ بدانیت دا ئه‌و ژی بزانیت كا دێ رێكخراو بۆ ملله‌تی چ كه‌ن و د هه‌مان ده‌م دا رێكخراو ژی بزانن كا دێ چ خزمه‌تێ پێشكێش كه‌ن نه‌ك وه‌كی نوكه‌ كو یا بوویه‌ گێلما گاڤانی!؟

17

ته‌حسین ناڤشكى

د هه‌ر جڤاكه‌كێ جیهانێ دا ده‌مێ دانپێدان ب (دیفاكتۆ)یێ هه‌یى و شاشیێ دهێته‌ كرن و دبته‌ كولتۆر و رڤشت بۆ رڤشتى د سه‌رێ تاكێ وى جڤاكى دا گه‌شه‌ دكه‌ت، هینگێ ئه‌و جڤاك دێ شێت به‌رێكانه‌كا پاقژ و ساخله‌م ل گه‌ل جڤاكێن دى یێن سه‌رانسه‌رى زه‌مینه‌یێ كه‌ت دا كو بگه‌هته‌ ئارمانجێن ژ ده‌ستداى و پاشه‌رۆژه‌كا رۆهن بۆ خوه‌ دیار بكه‌ت. ره‌نگه‌ به‌ره‌ڤاژى ڤى كاروانى هه‌ر جڤاكه‌ك ببته‌ قوربانێ فاكته‌رێن خوه‌یى و ده‌رانى و هه‌رده‌م چاڤێ وى ل به‌ر ده‌ستێ خه‌لكه‌كێ دى بت كو د هه‌وارێ بهێن و ژ ته‌نگاڤانیان رزگار بكه‌ت.
ره‌نگه‌ جڤاكێ كوردى ژى مینا گه‌له‌گ جڤاكێن دى د درێژیا دیرۆكێ دا، وه‌ك ناڤ هه‌یه‌؛ لێ وه‌ك سه‌ربه‌خوه‌یى و ده‌ستنیشانكرنا سینۆران وه‌ك هه‌ر وه‌لاته‌كى دى هه‌ین؛ هه‌تا نها په‌یدابوونا وان سینۆران ل ئاسۆیا به‌رژه‌وه‌ندیێن نێڤده‌وله‌تى و ره‌وشا ژیوارێ هه‌یى یێ وه‌لاته‌كى ب ناڤێ كوردستان نینه‌. واته‌ ل په‌ى ڤى (دیفاكتۆ)یێ هه‌یى، فاكته‌ره‌ك ژ فاكته‌رێن سه‌ره‌كى یێن كو مانا ملله‌تێ كورد بێ ئالا و سه‌روه‌رى دزڤڕته‌ لاوازیا كولتۆرێ راستیێ و دانپێدانێ ل جه‌م پرانیا تاكێ جڤاكێ كوردى ب وان خه‌له‌تیێن دكه‌ن. ئه‌ز دێ به‌هرا خوه‌ بێژم كو هندى من دیتى و بهیزتى، سه‌ركێشێن شۆڕشێن كوردى دانپێدانێ ب شه‌كستنێن خوه‌ ناكه‌ن و برینێ ده‌ستنیشان ناكه‌ن، به‌ره‌ڤاژى ره‌نگه‌ شكه‌ستێن خوه‌ دكه‌نه‌ سه‌ركه‌ڤتن و شكه‌ستنان به‌هرا خوه‌ ناده‌ینن، مینا وى كه‌سى دیار دبن ده‌مێ د هه‌سپى دا دكه‌ڤت و رادبت و ژێهه‌ل ل هه‌سپى دنێرت و دبێژتێ: ((دێ بخوه‌))! راستیا وێ ئه‌و د هه‌سپى دا كه‌تیه‌ و خوه‌لى پێوه‌ر بوویه‌ و رادبت وێ دۆڕاندنێ دهاڤێژته‌ سه‌ر پاتكا گیانه‌وه‌رێ بێ زمان!
به‌رامبه‌ر ڤى هه‌لوه‌ستێ نه‌ساخ د ناخێ تاكێ كورد دا هه‌یى، دێ بینین سه‌ركرده‌یێن وه‌لاتێن پێشكه‌ڤتى ب ئاشكرایى دانپێدانێ ب شاشیێن خوه‌ دكه‌ن و بزاڤێ دكه‌ن كو خوه‌ دروستبكه‌ن، هه‌كه‌ خوه‌ ده‌ست ژ كارى كێشایه‌، ده‌وله‌ت سه‌رێ دستوور و قانوونێن حاكم، ده‌ست ناده‌ت بۆ وى ئالیێ شكه‌ستنخوارى كو به‌رده‌وامیێ ب ئه‌ركێ خوه‌ بده‌ت، ژ به‌ر كو ئه‌و باش دزانت هه‌كه‌ نێزیك وێ ده‌ستپێشخه‌ریێ نه‌كه‌ت، سندۆقێن ده‌نگدانێ دێ وى سزا ده‌ن و ره‌نگه‌ ته‌ڤگه‌را وى یا سیاسى ژى وێ باجێ بده‌ت.
د درێژیا 26 سالان دا ئه‌ڤێ نه‌خوه‌شیا جڤاكى كارتێكرنه‌كا به‌رچاڤ ل سه‌ر خه‌باتا مه‌ده‌نى یا حزبێن هه‌رێما كوردستانێ ژى هه‌بوویه‌. دێ بینین ژبلى كو دانپێدانێ ب راستیا شكه‌ستنێن خوه‌ یێن له‌شكرى ناكه‌ن، دانپێدانێ ب شه‌كه‌ستنێن خوه‌ یێن مه‌ده‌نى ژى ناكه‌ن، تایبه‌ت د ده‌مێ هه‌لبژارتنان دا، ئه‌ڤ پارته‌ تایبه‌ت یێن سه‌ره‌كى هندى پێ چێبت دێ سه‌خته‌كاریێ د سندۆقێن ده‌نگدانێ و كڕینا ده‌نگده‌ران دا كه‌ن، هه‌كه‌ هات و ئه‌نجام ب دلێ وان نه‌هاتن، هه‌ر ئێك دێ ئالیێ به‌رامبه‌ر تاوانباركه‌ت ب زه‌غه‌لیا ده‌نگان و سه‌رپێچێین قانوونى د ده‌مێ پرۆسێسا هه‌لبژارتنان دا.
ل وه‌لاتێن پێشكه‌ڤتى شكه‌ستن و خه‌له‌تیێن حزبێن وان وه‌سا ساناهى ده‌رباز نابن، ژبلى هه‌بوونا رۆلێ قانوونێ د هه‌مى بیاڤێن ژیانێ دا، خوه‌دیێ تاكێ وان ئه‌و هشیارى و ئیراده‌ هه‌یه‌ كو نه‌هێلت مافێ وى ب ده‌ستێ كۆمه‌كا گه‌نده‌ل و مه‌سله‌حچییان بهێته‌ خوارن، بێى دودلى دێ وان همبه‌ر دیرۆكێ شه‌رمزار و رسواكه‌ن و هه‌ر وه‌ك ب رێكا گرته‌ ڤیدیۆیه‌كێ مه‌ دیتى خه‌لكێ وه‌لاتێ (ئۆكرانیا) به‌رپرسێن خوه‌ یێن گه‌نده‌ل كرینه‌ د گلێشخانه‌یان دا، ژ به‌ر هندێ ئه‌و حزبا یان به‌رپرسێ شاش بوو یان شكه‌ستن هینا دانپێدانێ ب ره‌فتار و به‌رهه‌مێن خوه‌ دكه‌ت و پرانییا وان ده‌ستهه‌لاتێ و كورسیێ بۆ یێن دن برێڤه‌دبن.
لێ مخابن ل وه‌لاته‌كى وه‌ك كوردستانێ پارچه‌پارچه‌كرى و ره‌نگه‌ نها خوه‌جهێن وێ نێزیكى 50 ملیۆن ئاكنجیان بن، هه‌تا نها ده‌وله‌تسه‌رێ لاوازیا هشیاریێ و نه‌بوونا ئیراده‌یێ ل جه‌م تاكێ كورد، كولتۆرێ دانپێدان ب راستیێ و شكه‌ستنێن به‌رده‌وام حه‌رامه‌ و گوهۆڕینا راستیان بۆ دره‌وان و هاڤێژتنا ئاخێ بۆ ناڤچاڤێن خه‌لكێ دى پێخه‌مه‌ت به‌رزه‌كرنا راستیان به‌رده‌وامه‌ و هه‌ر خه‌لكێ بێده‌نگ و ده‌ڤگازنده‌یێن به‌ر دیواران و سه‌رجادده‌یانه‌ باجا وێ دده‌ن.
هه‌ر ژ نۆكه‌ به‌رپرسێن هه‌ردو پارتێن سه‌ركى ل هه‌رێما كوردستانێ، سه‌ره‌رایى سیاسه‌تا خوه‌ یا شكه‌ستن خوارى، وه‌سا ئاماژێ دده‌نێ كو هه‌كه‌ هات و ل هه‌لبژارتنێن داهاتى پشتى 3ـ4 مه‌هێن دى هاتنه‌ كرن ژى ده‌رنه‌كه‌ڤن ئه‌و به‌رهه‌ڤنینن وه‌سا ساناهى هێز و چه‌ك و ژێده‌رێن پاره‌یى راده‌ستى چو ئالیێن دى بكن و ئه‌و بكه‌ڤنه‌ بن ده‌ستێ وان و فه‌رمانێن وان ب جهـ بینن. واته‌ هه‌لبژارتن ل پاشه‌رۆژێ بهێنه‌ كرن نه‌هێنه‌ كرن، هندى جڤاك هشیار نه‌بت و ئیراده‌ نه‌بت و جڤاكێ نێڤده‌وله‌تى گڤاشتنان ل سه‌ر پارتێن كلاسیكى یێن هه‌رێمێ نه‌كه‌ت ئه‌و ده‌ست ژ كورسیێ به‌رناده‌ن؛ هه‌كه‌ سه‌د سه‌ر بچنه‌ كولاڤه‌كى و كوردستان كراسێ سووریێ ، یه‌مه‌نێ و لیبیایێ بكه‌تێ، دێ هه‌ر ئه‌ڤ سه‌روچاڤێن گه‌نى ل سه‌ر دلێ خه‌لكى ترش بن و خه‌لك دێ چت و ئه‌و ناچن.

17

محه‌مه‌د ئیبراهیم ئامێدی
پشكا (12) ده‌وله‌ت و ئیمبراتوریه‌ت و حوكمه‌ت و میرنشینێنن كوردان.

كوردان دیرۆكه‌كا كه‌ڤنار و دوور و درێژ یاهه‌ی، د بیاڤێ پێكئینان و دامه‌زراندنا ئیمبراتۆری و ده‌وله‌ت و میرنشینان دا. بۆ جیهانێ دسه‌لمینین كو كورد خودانێن خوه‌ و ژماره‌كا مه‌زن یا وان ده‌وله‌ت و حوكمه‌تان بوو، دزڤرنه‌ به‌ری ٤٥١٧ سالان یانكو (٢٥٠٠) به‌ری زایینی (٢٠١٧) یێن زایینی = (٤٥١٧) سال و ل ده‌مێ كورد ده‌وله‌ت چ ده‌وله‌ت ل ده‌ڤه‌رێ نه‌بوون، ل گه‌ل رێزێن مه‌ بۆ ده‌وله‌تێن ده‌ڤه‌رێ و ژ وان ده‌وله‌ت حوكمه‌تا ئه‌ڤێن دیاركرین ل خوارێ ئانكو ئه‌ڤه‌نه‌. (١) ده‌وله‌تا (لۆلۆ) ٢٥٠٠ سالان به‌ری زاینی یاهاتیه‌ دامه‌زراندن ١٧٠ سالان حوكمێ كری ل ده‌ڤه‌را هه‌لمان ژزه‌هاو تا هه‌كاریا .(٢) حوكمه‌تا جودی ئان گوتی پشتی لۆلۆ ٧٠ سالان حوكمێ كری، جۆدی ل دووڤ ناڤێ زنجیرا چییایێ جۆدی. (٣) چار حوكمه‌ت ژ حوكمه‌تا جودی چه‌قدان ئه‌و ژی، كاشانی ـ میتانی ـ نایری ـ سوباری .(٤) ل سه‌ر ده‌مێ حوكمێ جودی خلدیۆنێن كورد حوكمه‌ته‌ك دامه‌زراند ل ده‌ڤه‌رێ ب ناڤێ خلدی ئان كالدی. (٥) حوكمه‌تا میدیا پایته‌ختێ وێ (اقباتان) نوكه‌ یابه‌رنیاسه‌ (هه‌مه‌دان) كوردستانا رۆژهه‌لات، حوكم یا كری تا زه‌مانێ كورشێ فارسی، ئه‌وێ ئه‌ڤ حوكمه‌ته‌ هه‌لوه‌شاندی و كارگێریه‌كا بچووك هاته‌پێكئینان هه‌تا دیاربوونا ئایینێ ئیسلامێ یێ حه‌نیف .(٦) سالا ٩٠٦ حوكمه‌تا هه‌مزانی ناڤبه‌را وان حوكمتێن هاتینه‌ پێكئیناین ل وی ده‌می هاته‌دامه‌زراندن ب سه‌رۆكاتیا میر حه‌سه‌ن داسنی، كو ل سه‌رده‌مێ خلیفێ عه‌باسیا (المعتصم بالله‌) و تا چه‌رخێ ١٣حوكمێ یێ به‌رده‌وامبوو. (٧) حوكمه‌تا دۆسته‌كی (دۆسته‌ك) ل سالا٩٩٠ ـ ١٠٩٦ هاته‌ دامه‌زراندن ژلایێ (بازبن دۆستك) ل ئامه‌دێ و حوكمێ وێ به‌رفره‌هبووتا مووسل و ئازربیجان. (٨)حوكمه‌تا ئه‌رده‌لانی ٦١٧ ـ١٢٨٤ ه .(٩) حوكمه‌تا شاهێن كورد ( كرت)٦٤٢ـ٧٨٥ ه، ل رهراه‌ والغور و غیرجستان و سیستان هاته‌ دامه‌زراندن ژ لایێ شمس الدین محه‌مه‌د كرت ل سه‌ر عه‌هدێ ئیلخانیا. (١٠) حوكمه‌تا (الزندیه‌) ل سالا١١٦٧ـ١٢٠٢ ه ل كوردستانا رۆژهه‌لات (١١) حوكمه‌تا میرنشینا (البراخوینیه‌) ١١٧٢ـ ١٣٠٠ه (١٢) ل سالا ١٩٢٢ز پێكئینانا حوكمه‌ته‌كێ ل سوله‌یمانیێ ژ لایێ شێخ مه‌حموود حه‌فید. (١٣) كۆمارا كوردستان ل مهاباد ل٢٢/١/١٩٤٦ ب سه‌رۆكاتیا پێشه‌وا قازی محه‌مه‌د .(١٤) هه‌رێما كوردستانا عیراقێ ب سه‌رۆكاتیا رێزدار مسعود بارزانی وحوكمه‌تا هه‌رێما كوردستانێ سالا١٩٢٢ ب جڤاتا وه‌زیران و په‌رله‌مانێ كوردستانێ و ئه‌نجوومه‌نیێن پارێزگه‌هان و باژێرڤانیان و سه‌دان پێگه‌هێن دستووری و داموده‌زگه‌هێن میری و رێكخراوێن جه‌ماوه‌ری و پیشه‌یی، ل ژێر ئالایێ كوردستانێ یێ پیرۆز كاردكه‌ن و پێكڤه‌ژیانێ و لێبۆرینا ئایینی و مه‌زهه‌بی و ته‌ناهیێ و سه‌قامگێریێ. وه‌ك ملله‌ته‌كێ ئاشتیخواز و خه‌مخۆرێ جیرانیا خوش و ئه‌ختوباریێ و مه‌رده‌ مێریێ وئه‌مانه‌تێ و باوه‌ریێ، كو نێزیكی ٤٥ كونسلخانا یێن هه‌ولێرا پایته‌خت هه‌ین و هزاران كۆمپانیێن بیانی و رێكخراوێن سه‌ر ب نه‌ته‌ویێن ئێكگرتی ڤه‌ و یێن خێرخواز. حوكمه‌تا هه‌رێما كوردستانێ پێشوازی و حه‌واندنا دو ملیۆن ئاواره‌ و په‌نابه‌ریا كری. و ده‌هان كه‌مپ و خیڤه‌تگه‌ه بۆ ڤه‌كر و پرانیا پێدڤیێن ژین و ژیارێ بۆ دابینكرن نڤیسینگه‌هێن نوونه‌راتیا حوكمه‌تا هه‌رێما كوردستانێ ل پرانیا ده‌وله‌تان ل جیهانێ یێن هه‌ین و ب كارێ نوونه‌راتیێ دراد بن. سه‌باره‌ت حوكمه‌تێن میرنشینان، ئه‌و ژی وه‌كو ده‌وله‌تێن كوردی مێژوویه‌كا كه‌ڤن یاهه‌ی ل كوردستانێ و رێبازا حوكم داریێ رێڤه‌دبر ل ده‌ڤه‌ر و ناڤچه‌یێن كوردستانێ وه‌كو دیار ل خوارێ:
(١) میرنشینا عیشانی (919ـ 960) ز ل رۆژئاڤایێ ئه‌رده‌بیل.(3) شه‌دادی (951ـ 1198)ز ده‌ڤه‌رێن ئاران و باژێرێن بردعه‌ و ئدبیل و كنجه‌ و باكۆ.
(٤)حسنوبیهی ٩٥٩ ـ١٠١٥ م ده‌ڤه‌رێن شاره‌زه‌ر وشابور وخواست ولورستان و هه‌مه‌دان. (٥) مروانی ٩٨٣ ـ١٠٩٦ م كوردستانا باكۆر، ئامه‌د و باژێرێن میافارقین و مێردین و خه‌لات وبدلیس . (6) عنازی ١٠٦٤ ـ١١٣٩ م ده‌ڤه‌رێن، حه‌لوان وئه‌سه‌د ئاباد، داقوق. (٧) هزبانی ٣٤٧ ـ٥٣٤ ه ده‌ ڤه‌رێن ئه‌ربیل. (٨)هه‌كاری ١٨١٤ـ١٨٤٩م .(٩) به‌دلیس چه‌رخێ نه‌هێ.(١٠) به‌هدینان ١٢٦٢ ـ١٨٤٢ز. (١١)بابان ١٦٤٩ ـ١٨٥١ م. (١٢) بۆتان ١٣١٤ ـ١٨٤٧. (١٣) سۆران ١٣٩٩ ـ١٨٣٥ ز. هه‌روه‌سا سه‌باره‌ت میرنشینێن سه‌رده‌مێ ئیسلامێ كو ب ده‌هان هه‌بوون وه‌كو. جزیرێ ـ خیزان ـ شیروان ـ صاصون ـ سویدییه‌ ـ جمشكزك ـ حه‌سه‌ن كێف ـسلێڤانی ـ زراكی، زریكی، زرقی ـ كلس واعزاز ـ مه‌حمودی ـ بنیانش ـدنبای ـبرادوست ـ مكری ـ استونی ـ داسنی ـ السوران، السهران ـبانه‌ ـ كلباخی ـ كلهر ـ سیاه‌ منسۆر ـ جكنی ـ زه‌نگه‌نه‌ ـ خۆره‌سان ـ قوچان ـ چیایێ لوبنان ئه‌ڤچا بلا نه‌حه‌ز و دوژمنان بزانن كو كورد ل ده‌مێ خودان ده‌وله‌ت میرنشین چ ده‌وله‌ت ل ده‌ڤه‌رێ نه‌بوون. شاه‌ و سه‌رۆك و میرو باشا و سولتان بوون. ب مێژوویه‌كا دوور و درێژ وه‌كو یا دیار ل سه‌ری. ئه‌ڤرۆ ملله‌تێ كورد ده‌ربرینا خوه‌ دیاركر یا سه‌ربه‌خویێ و راگه‌هاندنا ده‌وله‌تا كوردی ل رۆژا ٢٥/٩/٢٠١٧ ب پرۆسێسه‌كا دیمۆكراسی یا ریفراندۆمێ ب ئیرادا خوه‌ ئه‌نجام ب رێژا ٩٢،٧٪ لێ مخابن هنده‌ك لایه‌ن و جهان و كه‌سان بوونه‌ رێگرو دكتاتۆر و ره‌كه‌ز په‌رست ب تایبه‌تی حوكمه‌تا عیراقێ به‌رانبه‌ری ڤێ چه‌ندێ خودێ مالا وان خرابكه‌ت ئه‌وێن بووینه‌ ئه‌گه‌ر و خیانه‌تكار..

80

- به‌یار باڤى –
ژبه‌رى چه‌ند رۆژه‌كا نڤیسه‌ره‌كێ ناڤدارێ هه‌رێمامه‌ یا كوردستانێ كو پتره‌ ژ چل ساڵان كارێ نڤێسینێ و رۆژنامه‌گه‌ریێ و ریپورتاژ و كارێن هونه‌رى و دیكومه‌نتارى دكه‌ت وخودان ئه‌رشیفه‌كێ مه‌زنه‌ ژ وێنه‌ و بابه‌تێن جۆراو ئه‌ده‌بى هونه‌رى روژنامه‌گه‌رى …
ئه‌ڤى نڤیسه‌رى ل مالپه‌رێ خۆ یێ فیسبوكێ وه‌ك بانگه‌وازه‌كێ بۆ هه‌ڤال و دۆستا نڤێسیبو (هه‌لبه‌ت وه‌كو ئه‌و دبێژت بانگه‌واز نه‌بۆ ده‌ستهه‌ڵاتێ یه‌),
دئه‌ڤێ نڤێسینا خۆدا ب شێوه‌یه‌ك كورت زه‌ڵال ئاماژێ ب ره‌وشا ئه‌و تێدا دكه‌ت كو ره‌نگه‌ ده‌ربڕین بیت ژ ره‌وشا تراژیدى یا گه‌له‌ك كه‌سێن نڤیسه‌ر وهونه‌رمه‌ند و داهێنه‌رێن ئه‌ڤى وه‌ڵاتى ل رۆژگارێ ئه‌ڤرو ..
پوخته‌یا نڤیسینێ بئه‌ڤى ره‌نگى به‌حسێ ره‌وشا ژیانا خۆ یا نوكه‌ دكه‌ت ودبێژیت : ( ئه‌ڤه‌ پشتى ژیێ من ده‌ربازى شیست سالیێ بۆى ,و پشتى پتر ژ چل سالێن نڤیسه‌ریێ و بابه‌تێن هونه‌رى و رۆژنامه‌ڤانى و پاراستنا ئه‌رشیفه‌كێ مه‌زن .. من كرێ یا ئاڤاهى نینه‌ بده‌م وخودانێ ئاڤاهى ژى دهێت سه‌رگوهێت من و ره‌نگه‌ دوماهى رۆژین ژیانا خۆ لسه‌ر جاددا ببورینم ) !
هه‌لبه‌ت دناڤ نڤێسینێ دا دبێژیت بتنێ دخوازم حكومه‌ت راتبێ من ب دروستى بده‌ته‌ من دا بشێم ژ ئه‌ڤێ ته‌نگاڤیێ ده‌ركه‌ڤم ( وه‌سا دیاره‌ كو ئه‌وى به‌رێزى مۆچه‌یه‌كێ خانه‌نشینى یێ هه‌ى ) .
براستى پشتى خواندنا ئه‌ڤێ مژارێ ئه‌ز گه‌له‌ك نه‌ ره‌حه‌ت و دلگران بۆم ژبه‌ركو ل بیرامنه‌ هه‌تا ده‌ستپێكا مه‌ قه‌له‌م هه‌لگرتى وده‌ست دایه‌ نڤێسینى ل ناڤه‌راستا سالێن هه‌شتیان,ئه‌وى وى ده‌مى ئه‌ڤ كه‌سێ هه‌ ناڤه‌كێ ناڤدار بو دبوارێ نڤیسه‌رى و رۆّژنامه‌ڤانیێدا وهه‌تا رۆّژگارێَ ئه‌ڤرو یێ به‌رده‌وامه‌. كه‌سێن نڤیسه‌ر و هونه‌رمه‌ند و داهێنه‌ر ( سه‌ره‌رایى بیرو بۆ چۆنێن وان ) ئه‌و ب گشتى ناسنامه‌یا ملله‌تانن, و گه‌له‌ك جاران باژێره‌ك ب رێكا نڤیسه‌ره‌كى هه‌لبه‌ستڤانه‌كى هاتیه‌ نیاسین , گه‌له‌ك جاران هونه‌رمه‌نده‌ك بۆیه‌ ئه‌گه‌را ناڤ وده‌نگى یا وه‌ڵاته‌كى ..ئه‌ڤجا ره‌وش ب چى ئاوایى بیت, قه‌یرانا دارایى چه‌ندا مه‌زن بیت ,به‌هانه‌ چه‌ند هه‌بن ..دڤیا رێز ل ئه‌ڤان جۆره‌ كه‌سان بهێته‌ گرتن .. و ئه‌ركێ حكومه‌تێ یه‌ ژیانه‌كا شایسته‌ بۆ ئه‌وان دابین بكه‌ت ب ره‌نگه‌كى كه‌رامه‌تا ئه‌وان بهێته‌ پاراستن ..
تشتێ سه‌رنج راكێش دئه‌ڤى بابه‌تى دا ئه‌و بو هه‌ر هه‌مو ئه‌و هه‌ڤالێن ئه‌ڤ
بابه‌ته‌ خواندى ب هه‌ڤسوزیێ و هاوخه‌میێ كومینتێن خۆ نڤێسى بون , و من نه‌دیت كه‌سه‌كێ تشته‌ك ( ملموس ) بۆ كرى كۆ چه‌نده‌كێ ئه‌ڤێ ره‌وشا خراب لسه‌ر سڤك بكه‌ت ,هه‌تا ئه‌گه‌ر ب رێكا ناسیاره‌كێ خۆ ژى بیت !
پشتى چه‌ندین رۆژان بۆ جارا دووێ من په‌یوه‌ندى ب ئه‌ڤى ماموستاى كر و ژێ پرسى ئایا ئاریشا وى چاره‌سه‌ر بو پشتى ئه‌و بانگه‌وازه‌ به‌ڵاڤ كرى, جهێ داخى یه‌ گوت هه‌ر ره‌وش وه‌كو جارانه‌ و چو كه‌سه‌ك دهانا وى نه‌ هاتیه‌ وهه‌ر وه‌ك جاران خودان ئاڤاهى دهێت داخوازا كرێ یا خۆ دكه‌ت, و دبێژیت كرێ یا ئه‌ڤان هه‌یڤێن بورى نه‌ئینێ دێ ته‌ ب مالڤه‌ درئێخم ..
جهێ داخێ یه‌ هه‌كه‌ر ئه‌م چاڤێ خۆ ل دیروكا جڤاكێ خۆ بگێرینین دێ بۆ مه‌ ئه‌و راستیا ته‌حل دیاربیت كو ئه‌و كه‌سێن پتر خزمه‌تا ئه‌ڤى ملله‌تى كرین پتر هاتینه‌ ئێشاندن و بره‌نگه‌ك هه‌ژارى وتراژیدى ژناف مه‌ باركرینه‌ و نموونه‌یێَن مینا دلدارێ شاعر , جگه‌رخوین , حه‌سه‌ن زیره‌ك , حه‌سه‌نێَ جزیرى , محه‌مه‌د شێخو , كه‌راپیتێ خاچو … هتد, دوماهى رۆژێن ژیانا ئه‌وان یا تراژیدى باشترین شاهد و به‌لگه‌نه‌ بۆ ئه‌ڤێ چه‌ندێ..
تشتێ مه‌شیاى بكه‌ین دئه‌ڤى بیاڤى دا وه‌ك ئه‌ركه‌كێ مرۆڤایه‌تى و ئه‌ده‌بى مه‌ په‌یوه‌ندى ب كه‌سانه‌كێ هه‌ست نازك و ئه‌ده‌ب و دوست كر كو دگه‌ل ئه‌ڤى نڤیسه‌رى هاریكار بن , وهه‌لبه‌ت گوت ئه‌ڤ ناڤێ هه‌ یێ به‌رنیاسه‌ و
سووز دا كو ب ئه‌ركێ خۆ رابیت ..
و دیساڤه‌ دێ بێژم ئه‌ركێ حكومه‌تێ یه‌ ب دام و ده‌زگه‌هێن خۆ یێن په‌یوه‌ندیدار ڤه‌ كو خۆَ ل ئه‌ڤێ ته‌خا جڤاكى یا گرنگ بكه‌ت خودان ..
و كه‌سێن هه‌ژى ل جهێن هه‌ژى بهێن دانان كو هه‌ست ب ئێش و ئازارێن خه‌لكێ خۆ بكه‌ن …..

28

كۆنێ ڕه‌ش/ قامشلۆ
د ده‌ستپێكا سالێن(1960) دا، هه‌یامێ كو جه‌مال عه‌بدولناسر سه‌رۆكێ سووریێ و مسرێ بوو، ته‌مه‌نێ من دۆر نه‌ه-ده‌ه سالی بوو. د وان چه‌ند سالان ده‌ باران ل جزیرێ نه‌دباریا.. ده‌خل و زه‌ڤی هشك دمان و خزانیه‌ك زۆر كۆنێ خوه‌ د سه‌ر گوندێ من و ته‌ڤ گوندێن به‌ریا مێردینێ ڕه‌ ڤه‌گرتبوو.. هن مال د گوند ده‌ هه‌بوون، نانێ جه‌هی دخوارن.. ساكۆ و كراسێ هن زارۆك و زلامان پینه‌كری بوون، هن بێ پێلاڤ بوون؛ د گه‌رما هاڤینێ و سه‌رما زڤستانێ ده‌ پێخواس د مه‌شیان و پێلاڤێن هنا ژی پینه‌كری بوون..! من چارۆخ ژی د لنگێ هنان ده‌ ددیت.. تو دكاری ببێژه‌ كو ئۆتۆمۆبیل نه‌بوون، گوندیان ئه‌رڤانێ نانێ خوه‌ ب ئه‌ره‌به‌یێن ده‌واران ئان ل سه‌ر پشتا كه‌ر، به‌رگیل و قانتران دبرن ئاشێن ئاموودێ ئان هلێلیێ ئان ئاشێ مالا قۆچ ل گوندێ تۆپز، دهێران. ب به‌ربانگا سبه‌هێ ڕه‌ دچوون، دره‌نگی شه‌ڤێ دزڤرین..
سالێن كو باران باش با، د وه‌رزێ چنینا زه‌ڤیان ده‌ زلام ژ سه‌رخه‌تێ (چیایێ ئۆمه‌ریا و تۆرا مهه‌لمیا) ب قاچاخی دادكه‌تن بنخه‌تێ، د گوندێن به‌ریا مێردینێ ده‌ پاله‌ڤانیا ده‌خلان دكرن. پشتی كو پاله‌یی خه‌لاس دبوو جاره‌كه‌ دن ب قاچاخی دزڤرین وه‌لاتێ خوه‌. هنگی ده‌رباسبوونا سینۆر – د ناڤبه‌را سه‌رخه‌ت و بنخه‌تێ ده‌ ـ نه‌ وها ئاسێ و دژوار بوو.
دروونا ده‌خلان ب داس و قه‌یناخا بوو. ژ بۆ دروونا زه‌ڤیه‌كی ده‌ه ـ دوازده‌ه پاله‌ڤانی ڕێز دبوون، سه‌رمه‌له‌كێ پاله‌ڤانیا سه‌رێ ڕێزا وان دگرت و ده‌ست ب به‌رێ خوه‌ و دروونا زه‌ڤی دكرن. گه‌له‌ك جاران سه‌رمه‌له‌كێ وان د به‌ر پاله‌یێ ڕه‌ ستران دگۆتن، پاله‌ڤانیا ژی لێ ڤه‌دگه‌راند، وه‌ك نموونه‌ ئه‌ڤ ستران:
ئێڤاره‌ خوه‌ش ئێڤاره‌
سی داكه‌ت سه‌ر زناره‌
ئێڤاره‌ نه‌ سبه‌یه‌
سی داكه‌ت به‌ر ده‌رگه‌یه‌
مالنۆ! ل به‌ختێ ته‌ مه‌
مه‌ به‌رده‌ وه‌ختێ مه‌یه‌
ئێڤاره‌ نه‌ نیڤ ڕۆژه‌
سی داكه‌تیه‌ به‌ر ڕۆژه‌
ئێڤاره‌ كه‌ڤرا سی دا
ناڤبێنا مه‌مكا خوێ دا
مالنۆ! ل به‌ختێ ته‌ مه‌
مه‌ به‌رده‌ هێ ل مه‌ ڕۆژه‌..
گۆتنێن سترانا سه‌رمه‌له‌كێ پاله‌ڤانیا ب لڤ و شنگینیا داسێن پاله‌ڤانیا ڕه‌ دهات هوناندن و وه‌ك سیمفۆنیه‌ك خوه‌ش ده‌نگ ڤه‌ددا.. هنگێ من ئاڤ د جه‌ودكه‌كی ده‌ ل سه‌ر پشتا كه‌رێ ژ وان ڕه‌ دبر و ب زه‌ركه‌كێ ل وان به‌لاڤ دكر.. پێره‌ ژی من ل وان ته‌ماشه‌ و گوهداریا سترانان دكر..
جار جاران ژی، د ناڤ وان ده‌خل، فره‌زه‌، شووڤ و زه‌ڤیان ده‌ ب هه‌ڤاله‌كی خوه‌ ڕه‌ ل هێلینێن چووكان دگه‌ریام، گه‌ه من هێك د وان هێلینان ده‌ ددیتن و گه‌ه چێلیكێن چووكان و گه‌له‌ك جاران ل قازیمازیان ڕاست دهاتم..
ئه‌زبه‌نی! چیرۆك درێژه‌..

website security
Facebook Auto Publish Powered By : XYZScripts.com