NO IORG
Authors Posts by ئاراس سوبحی ره‌شاڤه‌یی

ئاراس سوبحی ره‌شاڤه‌یی

ئاراس سوبحی ره‌شاڤه‌یی
7 POSTS 0 COMMENTS

33

نه‌وریج، ئاراس ره‌شاڤایی

كێم كه‌س و لایه‌ن هه‌نه‌، خه‌ونان ب ده‌ستهه‌لاتێ ڤه‌ نه‌بینن، ئه‌ڤجا هه‌كه‌ ده‌ستهه‌لات یا سیاسی، ئابووری، له‌شكری یان كه‌سایه‌تی بیت، ئه‌و لایه‌نێن دگه‌هنه‌ ڤان ده‌ستهه‌لاتان، هه‌رده‌م خه‌لكه‌ك خه‌ونان ب وان و ژیانا وان ڤه‌ دبینن، ئێك ژ وان جۆره‌ ده‌ستهه‌لاتان كو هه‌تا نوكه‌ و به‌ری نها ژی دهاته‌ په‌یره‌وكرن، ژیانا شاهانه‌، كو هه‌ره‌م د گوپیتكا ده‌ستهه‌لاتێ دژین و د خۆشترین ژیان دا ده‌رباز دكه‌ن، سه‌ره‌رای كێمكرنا ده‌ستهه‌لاتا شاهان ب تایبه‌ت ل وه‌لاتێن دیمۆكراسی، ب تایبه‌ت ل ئه‌ورۆپا لێ هه‌تا نوكه‌ ژی ده‌ستهه‌لاتا خوه‌ هه‌یه‌ و د كارێن رۆژانه‌ یێن وه‌لاتیان دا پشكدارن و خودان هێزن، هه‌می وه‌لاتی خۆزیان ب ژیانا وان دبه‌ن بێ كو بزانین د ژیانا وان یا ناڤخوه‌یێ دا چ په‌یدا د بیت، به‌س نوكه‌ میدیا ئازاد و به‌رفره‌هیا بكارئینانا سۆشیال میدیا ئێدی ب ساناهی په‌رده‌ ل سه‌ر ژیانا ڤان شاهان دهێته‌ لادان و هه‌می كوژیێن تاری یێن ژیانا وان رۆهنتر دبیتن بۆ وه‌لاتیان. ل ئورۆپا سه‌ره‌رای ئه‌و ئازادی و دیمۆكراسی و پێشكه‌فتنا هه‌ی، هه‌تا نوكه‌ گه‌له‌ك وه‌لاتان سیسته‌مێ شاهاتی یێ ب جه دئینین، لێ وه‌ك سۆمبوله‌ك و ب سنۆرداركرنا ده‌ستهه‌لاتان، سه‌ره‌رای ژیانا وان یا نایاب به‌س ئه‌وژی د بێ ئاریشه‌ نینن، گه‌له‌ك جاران مه‌زنترین ئاریشێن سیاسی و ئابووری دكه‌ڤنه‌ ڕێیا ڤان وه‌لاتان دا، ب پشه‌ڤانیا وان شاهان دهێنه‌ چاره‌كرن، به‌س د ژیانا وان یا كۆمه‌لاتی دا ئه‌و پێدڤی مه‌زنترین هاریكاری نه‌ و نكارن وان ئاریشا چاره‌ بكه‌ن، یا دخوازم بێژم د ڤێرێ دا ژیانا وان یا كۆمه‌لایه‌تی یه‌ ل گه‌ل دیاركرنا هنده‌ك نموونان. گه‌له‌ك نموونه‌ هه‌نه‌ كو دیاربیت ژیانا ڤان شاهان وه‌سا ب ساناهی نینه‌، ئه‌و هنگڤینێ سه‌ر دیوارێن قه‌سرێن ڤان شاهان دهێته‌ دیتن د بیت د ناڤ قه‌سرێن وانا دا دژوارترین ژه‌هر بیت. ل نه‌رویج هه‌تا نها سیسته‌مێ مه‌لكی دهێته‌ په‌یره‌وكرن ل ڤان سالێن بۆری دا، به‌رپه‌رێن هه‌می رۆژنامه‌ و میدیا ڤی وه‌لاتی ل سه‌ر ژیانا شاهێ وان بوویه‌، ل سالا2001 ده‌مێ شاهنشینێ ڤی وه‌لاتی ( هاكۆن) كۆ د بیته‌ كورێ شاهێ نوكه‌ بریارا هه‌ڤژینیێ دای تووشی ره‌خنه‌كا مه‌زن بوو ژ لایێ وه‌لاتێن وان ڤه‌، چونكی وی بریار دا هه‌ڤژینیێ ل گه‌ل (بێژنه‌كێ) ب ناڤێ (مه‌تێ ماریت) بكه‌ت و ژ ماله‌كا زۆر هه‌ژار بوو، بابێ ژنێ هه‌می ده‌مان یێ سه‌رخۆش بوو ژ كه‌سێن (ئه‌لكهۆلیك) دهاته‌ هژمارتن، یا ژ هه‌میان مه‌ترسیتر وێ ژنێ كوره‌ك ژ زه‌لامه‌ك دی هه‌بوو، هه‌كه‌ كورێ شاهی چ زارۆ نه‌بان ژ ڤێ ژنێ، دبیت ئه‌و كور هاتبیه‌ سه‌ر كورسیا شاهێ ڤی وه‌لاتی، ژ به‌رهندێ ئه‌ڤ هه‌لبژارتنه‌ بوو جهێ نه‌رازیبوونا پتریا نه‌رویجیان، به‌س ل دووماهیێ كوڕێ شاهی گه‌شته‌ ئارمانجا خوه‌ و ڤیانا خوه‌ ل سه‌ر هه‌می قانوونان سه‌پاند و ئه‌ڤ بیژنه‌ ل خوه‌ ماركر سه‌ره‌رای هندێ كو دژی پرۆتۆكۆل و قانوونێن خێزانا شاهی بوون. د رۆژا شاهیا وان دا چونكی وان نه‌ڤیا خه‌زیرێ زاڤای ب سه‌رخۆش بهێته‌ د ناڤ داوه‌تا وان دا، به‌ری چه‌ند رۆژان ژ لایێ نۆشداران ڤه‌ چاره‌سه‌ری بۆ هاتبوو دان داكو د ڤێ رۆژێ دا ب ئاسای ده‌ربكه‌ڤیت و هه‌تكا شاهی نه‌به‌ت ل پێش چاڤێن مێڤانێن وان. پشتی چه‌ند سالان كچا شاهی ژی (مۆرسا لۆیس) بریارا جودابوونێ دا ل گه‌ل هه‌ڤژینێ خوه‌ كو خودان سێ زارۆ    بوون  و 14 سال ل گه‌ل ئێك بوون، دیاره‌ جودابوون دیارده‌كا سروشتی و ئاسای یه‌ ل ڤی وه‌لاتی دا، به‌س تشتێ كو بوویه‌ جهێ گومانێ بۆ وه‌لاتیان، ئه‌وبوو ده‌مێ كچا شاهی پشتی جودابوونێ، كه‌سه‌ك ره‌ش پیست كریه‌ ده‌زگرێ خوه‌ و كه‌سه‌ك ره‌شت پیست بریه‌ سه‌رێ دیوانا شاهی، ڤێ چه‌ندێ ژی خه‌لكێ ڤی وه‌لاتی تووره‌كرن، د ئه‌نجام دا پارسال ل رۆژین سه‌رسالێ و ده‌مێ ئاهه‌نگان، زاڤایێ شاهی یێ به‌رێ (ئاری په‌هن) ل مالا خوه‌ و ب ئه‌گه‌را تنێبوونا خوه‌، دووماهی ب ژیانا خوه‌ ئینا و خوه‌ كوشت، ڤێ چه‌ندێ ژی ئاهه‌نگێن سه‌رسالێ و ڤێ هه‌تكبه‌ریێ د ناڤ كۆچكا شاهی دا تێكهه‌ل كرن و وه‌ك بیڤه‌له‌رزه‌كێ بوو د مالا وان دای. ژ لایه‌كی دیڤه‌ ل بریتانیا خه‌لكێ ڤی وه‌لاتی ب دژواری هێرش كرینه‌ سه‌ر خێزانا شاهێ ڤی وه‌لاتی و تووره‌ بوونه‌، ئه‌وژی پشتی جیهنشینێ ڤی وه‌لاتی (هاڕی) بریار دای كو هه‌ڤژینیێ ل گه‌ل كچه‌كێ دا بكه‌ت ب ناڤێ (مێگان)، چونكی ل گۆر باوه‌را وان، ئه‌ڤ  كچه‌ سێ سالان ژ هاڕی مه‌زنتره‌ و دایكا كچێ ب ئه‌سل ئه‌فریقی یه‌، به‌س سه‌ره‌رای نه‌رازیبوونا خه‌لكی و یا شاها ڤی وه‌لاتی ژی وانا بریارا هه‌ڤژینیێ دا و داوه‌تا خوه‌ كر و مێگان كره‌ بویكا قه‌سرا شاها بریتانیا، لێ ژبه‌ركو ژیانا شاهان پره‌نسیب و قانوونێن خوه‌ یێن تایبه‌ت هه‌نه‌، بویكا وان زۆر دووربوو ژ ڤان رۆتینان، ئه‌ونه‌شیا ڤان قانوونان ل سه‌ر خوه‌ بسه‌پینیت، ل دووماهیێ جیهنشینێ ڤی وه‌لاتی هاری د ناڤبه‌را هه‌ڤژینا خوه‌ و ڤیانا خوه‌ بۆ وێ د گه‌ل ژیانا شاهانه‌ دا، وی ژنا خوه‌ هه‌لبژارت و بریار دا خوه‌ ژ هه‌می مافێن شاهانه‌ بێبار بكه‌ت و ببیته‌ كوڕێ كولانان و مالا خوه‌ باركه‌ت بۆ وه‌لاتێ كه‌نه‌دا، و شاها بریتانیا (ئیلیزابێز)  كو شاها 16 وه‌لاتانه‌، ڤان وه‌لاتان هه‌میان ب رێڤه‌دبه‌ت، به‌س نه‌شیا بویكا خوه‌ رازی بكه‌ت، ب ڤێ بریارێ هه‌می بریتانی و جیهان دوباره‌ تووشی شۆكێ بوونه‌ ڤه‌، كا چاوا كه‌سه‌ك ب بلندترین ده‌ستهه‌لات و هێزا خوه‌ بێبار بكه‌ت، ل سه‌ر خاترا ڤیانا كوڕه‌ یا ژنه‌كێ. ئه‌ڤ روودانا ئیكێ نینه‌ ل بریتانیا روودده‌ت د ناڤ خێزانا شاهی دا، ل سالا 1936 دا شاهێ بریتانیا (ئیدواردێ هه‌شتێ)  ده‌ستبه‌ردارێ كورسیكا شاهی بوو داكو ژیانا هه‌ڤژینێ ل گه‌ل (بێژنه‌كا ئه‌مریكی) دا بكه‌ت، ب شێوه‌كی هه‌می بریتانی ل وی ده‌می تووشی تووره‌بوونێ كرن، ده‌مێ ژهه‌می ده‌ستهه‌لاتا خوه‌ هاتیه‌ خار و ئه‌و ده‌ستهه‌لات دایه‌ برایێ خوه‌ (جۆرج) كو دبیته‌ بابێ شاها بریتانیا یا نوكه‌.

14

ئاراس سوبحی ره‌شاڤایی
رێفۆرم یان چاكسازی و خوه‌نووكرن پرۆسه‌یه‌كا به‌رده‌وامه‌ د گه‌ل مرۆڤی و ژیان ب ڤێ چه‌ندێ جوانتر دبیت، پێدڤی یه‌ مرۆڤ هه‌موو بزاڤان بكه‌ت بۆ خۆڤه‌ژاندنێ ل گه‌ل وی سه‌رده‌مێ تێدا دژیت، به‌روڤاژی مرۆڤ دێ گه‌له‌ك ڤه‌مای مینت و ناگه‌هیته‌ چ ئارمانجان.
گه‌له‌ك جۆرێن چاكسازی ژی هه‌نه‌ كه‌ساتی، سیاسی، ئابووری و ئاینی و گه‌له‌ك جۆرێن دی، هه‌می ده‌مان كه‌سێن وێره‌ك دڤێن ژ بۆ ده‌ستپێكرنا ڤێ پرۆسێ، و ئه‌و كه‌س ژی هه‌موو ده‌ما د بینه‌ قوربانی و وه‌ك شه‌مالكه‌كێ د سۆژین ژ بو ڤێ رێ یێ.
ئه‌ڤرۆ ل كوردستانێ نووچه‌یا هه‌ری به‌لاڤ و گرنگ د هه‌موو دیوانان دا د هێته‌ به‌سكرن، پرۆسا چاكسازی یه‌، چونكی ژ ئه‌گه‌رێن نه‌ دادپه‌روه‌ری یێ و گه‌نده‌لیا زۆر، وه‌لاتی وه‌سا بێزار كری نه‌، كو په‌نایێ بۆ تۆلڤه‌كرنێ و تێكدانێ ژی ببه‌ت، كۆ ئه‌ڤ چه‌نده‌ د به‌رژه‌وه‌ندیا گشتی دا نینه‌.
ده‌ستپێكرنا ڤێ پرۆسێ یا ب سناهی نابیت، به‌س هه‌كه‌ ب به‌رنامه‌ و پلان بیت، سه‌ره‌رای هه‌موو ئاسته‌نگان د رێیا ڤێ پرۆسێ ده‌ دێ سه‌ركه‌فتن ب ده‌ستڤه‌هێت.
هه‌موو وه‌لاتێن جیهانێ د ڤێ قووناغێ دا ده‌رباز بوویه‌، دبیت وه‌لاتێ مه‌ ژی مفا ژ سه‌ربۆرێن ڤان وه‌لاتان وه‌رگریت.
به‌ری چه‌ند هه‌یڤان ل وه‌لاتێ نه‌رویج نووچه‌یا هه‌ری به‌لاڤ ل سه‌ر كچا شاهێ ڤی وه‌لاتی بوو، چونكی ئه‌وێ ب فه‌رمی راگه‌هاند كو ده‌ستگرێ وێ كه‌سه‌ك پیست ره‌شه‌، ئه‌ڤ چه‌نده‌ بوو جهێ نه‌رازیبوونا وه‌لاتیێن نه‌رۆیج، و میدیا نه‌رۆیج ژی چه‌ندین رۆژا سه‌رپه‌رێن بابه‌تێن وان سه‌ر ڤی بابه‌تی بوون. نه‌رازیبوونا وه‌لاتیان سه‌ر وێ چه‌ندێ بۆ كا چا وا كه‌سه‌ك ره‌ش پیست ببیته‌ زاڤایێ شاهێ وه‌لاتێ وان، سه‌ره‌رای پرۆسا دیمۆكراسی یێ ل ڤی وه‌لاتی یا ب هێزه‌ و قانوون ژی سه‌روه‌ره‌، به‌س نێرینا وه‌لاتیێن ڤی وه‌لاتی ب باشی نینه‌ ل به‌رامبه‌ر پیست ره‌شان، هه‌تا نوكه‌ ژی دبیت گه‌له‌ك نه‌ڕۆیجی و ئه‌ورۆپی ئاماده‌نه‌ بوون كه‌سه‌ك پیست ره‌ش بده‌نه‌ شۆلی و چاڤه‌ك كێمتر د هێنه‌ ته‌ماشاكرن ل ڤان وه‌لاتان.
سه‌ره‌رای هه‌موو ره‌خنه‌یان، كچا شاهێ نه‌رۆیج ڤیانا خوه‌ دوباره‌كره‌ ڤه‌ بۆ ڤی كه‌سێ ره‌شت پیست و جهێ وی دانا سه‌رێ دیوان خانا شاهی و هه‌كه‌ وان زارۆ ژی هه‌بوون، دوور نینه‌ كه‌سه‌ك ره‌ش پیست ل ئاینده‌ ببیته‌ شاهێ هه‌موو پرچ زه‌ر و چاڤ شینێن ڤی وه‌لاتی. ده‌مێ رۆژنامه‌ڤانه‌ك نه‌رۆیجی پسیار ل وێ كری كا بۆچی ئه‌و سه‌ره‌رای هه‌موو ره‌خنه‌یان یا به‌رده‌وامه‌ ل سه‌ر هزرا خوه‌، د به‌رسڤ دا وێ گۆتی، د ئاینده‌ دا دێ وه‌لاتی زانن كا بۆچی و ئه‌گه‌ر چ بوونه‌، و دبێژیت من دڤێت نێرینا وه‌لاتیێن وه‌لاتێ خوه‌ ب گوهۆرم هه‌مبه‌ر پیست ره‌شان.
پشتی چه‌ند هه‌فتیان د راپرسیه‌كێ دا دیار دبیت كو نێرینا وه‌لاتیێن نه‌رۆیج هه‌مبه‌ر ره‌شت پیستان هه‌تا راده‌یه‌كی باشتر هاتیه‌ گوهۆرین. ب ڤی ره‌نگی ئه‌و كارێ وێ كری د چه‌ند هه‌یڤانا دا، به‌لكی سه‌دان ساله‌ بزاڤا یه‌كسانیێ دهێته‌كرن به‌س نه‌گه‌هشتیه‌ ئه‌نجامان.
به‌ری چه‌ند رۆژه‌كا د گه‌شته‌كا خوه‌ دا بۆ وه‌لاتی سلۆڤاكیا ل سه‌ر جاده‌كا سه‌ره‌كی یا باژێره‌كێ ڤی وه‌لاتی ژنه‌ك و زه‌لامه‌ك كه‌فتنه‌ د رێیا مه‌ دا و داخوازا هاریكاریێ ژ من كر، ژ سه‌رو به‌رێ وان دا دیار بوون كو قه‌ره‌چن، وه‌لاتێ سلۆڤاكیا یه‌ك ژ ناڤه‌ندا سه‌ره‌كی یا قه‌ره‌چانه‌ و ژماره‌ك زۆر ل وێرێ د ئاكنجی نه‌. پشتی گه‌له‌ك جاران داخوازكری كو هاریكاریا وان بكه‌م، من ژی گۆتێ پارێ (كه‌ش) د گه‌ل من نینه‌ هه‌كه‌ دا هاریكاریا وه‌ كه‌م، دیاربوو ژ بۆ وان كو من دل هه‌یه‌ هاری وان بكه‌م، ئینا زه‌لامی گۆتی كا راوه‌سته‌، چو ده‌رگه‌هێ ترومبێلا خوه‌ ڤه‌كر و ئامیره‌ك ڤه‌گۆهاستنا پارا (ئه‌پ) ده‌رئینا د گه‌ل ژمارا حیسابا بانكا خوه‌ و گۆتی بۆ مه‌ پارا فرێكه‌ سه‌ر حسابا مه‌، كا چه‌ند مرۆڤی باوه‌ری ب ئامیرێ قه‌ره‌چێ سلۆڤاكی هه‌یه‌، ئه‌و بابه‌ته‌ك دی یه‌!
دیاردبیت كو قه‌ره‌چان ژی ل دووڤ به‌رژه‌وه‌ندیا خوه‌ و ژ بۆ په‌یداكرنا نانێ خوه‌ گۆهۆرین كرینه‌ و چاكسازی كری نه‌ ئه‌گه‌ر كێم ژی بیت به‌س بۆ وانا گه‌له‌كه‌ و خۆگونجاندی یه‌ ل گه‌ل سه‌رده‌می نوكه‌ دا.
ل ڤان هه‌ردو نموونان دا دیار دبیت كو پرۆسا چاكسازیێ یا گشگیره‌، نه‌ ب تنێ بۆ هه‌ژارا یان به‌رپرسانه‌، به‌لكی بۆ هه‌موو ته‌خێن جڤاكی یه‌، پێدڤی یه‌ هه‌ر ته‌خه‌ك د دووڤ سه‌نگا خوه‌ رێفرۆمێ د خوه‌ دا بكه‌ت و حوكمه‌ت ژی وی ده‌رفه‌تێ په‌یدا بكه‌ت كو ئه‌و گوهۆرینێن په‌یدا د بن د قازانجا هه‌موو وه‌لاتیان دا یه‌، وه‌كی دیار ده‌سهه‌لات و ئوپۆزسیۆن گه‌هشتنه‌ وێ چه‌ندێ كو چاكسازی بهێته‌كرن، به‌س ل كێ ده‌ستپێ بكه‌ت و كه‌نگی، ئه‌و یا دیار نینه‌. هه‌رده‌مێ شاهو و قه‌ره‌چێن مه‌ پێكڤه‌ بزاڤا رێفۆرمێ دا و ل خوه‌ ده‌ستپێكیر دێ ئه‌نجامێن باش هه‌بن.
جیهان گه‌له‌ك بچووك بوویه‌ و سه‌ربۆر و نموونێن رێفۆرما گه‌له‌ك وه‌لاتان دبیت ل گۆر بارۆدوخێ كوردستانێ بهێته‌ ده‌ستپێكرن، مه‌زنا ژی یا گۆتی ئه‌گه‌ر نه‌زانی چاڤبده‌ جیرانی!

33

ئاراس سوبحى ره‌شاڤایى
ئه‌ڤه‌20 سالن من ژی وه‌كی سه‌دان گه‌نجێن ڤی وه‌لاتی ریێا ده‌ربه‌ده‌ریێ هه‌لبژارتی، ئه‌و رێیا نه‌ ده‌سپێك و نه‌ دووماهی دیار، رێیا هزار خه‌ون و هیڤیان.
ده‌مێ گه‌هشتیمه‌ وه‌لاتێ نه‌رویج، به‌ری 20 سالان، دادوه‌رێ لێكۆلینێ هنده‌ك پسیار ژمن كرن، نوكه‌ ژی هنده‌ك ل بیرا منن، من ژی ب ڤی ره‌نگێ به‌رسڤ دا.
دادوه‌ر: تو چاوا هاتی وه‌لاتێ مه‌ نه‌رویج؟
ئه‌زـ رێیاحه‌فت شه‌ڤ و ۷ رۆژان ب پێیا، بێ نان، بێ ئاڤ، زیندان، كه‌فتنا د ناڤ رویباران دا، بێ پاره‌، ب ته‌كسیا، باخیره‌یان، پشتی مرنا خوه‌ من دیتى و ب هه‌شت هه‌یڤان ب رێڤه‌، ئه‌ز گه‌هشتیم وه‌لاتێ وه‌.
دادوه‌ر: بۆچی تو هاتی نه‌رویج؟
ئه‌ز: چونكی كه‌سه‌كم من وه‌لاتێ خوه‌ نینه‌، هه‌تا نوكه‌ (سالا 1999) چار جاران مالا مه‌ هاتیه‌ سۆتن، ئه‌نفال و كیمیابارانكرن و بێهنا باریتا شه‌رێ براكۆژیێ، ئابلووقا ئابووری سه‌ر مه‌ و..
دادوه‌ر: كه‌نگی دێ ڤه‌گه‌ری وه‌لاتێ خوه‌؟
ئه‌زـ هه‌رده‌ما بۆمه‌ خۆدان وه‌لاته‌ك سه‌ربه‌خوه‌ و وه‌لاتێ ته‌ دانپێدان پێكر، بێ هیچ دودلی و سوپاسی ڤه‌ دێ زڤرم وه‌لاتێ خوه‌.
دادوه‌ر: چێرۆكا ته‌ جهێ گۆمانێ یه‌، یان ژی تۆ كه‌سه‌ك گه‌له‌ك ب شانسی؟
ئه‌زـ ئه‌گه‌ر ئه‌ز ب شانس بام دا من وه‌لاته‌ك سه‌ربه‌خوه‌ و ئارام هه‌بیت، و موحتاجی جه‌نابێ ته‌ نه‌دبۆم!
ژیانا ده‌ربه‌ده‌ریێ، گه‌له‌ك تاله‌، ژبه‌ر هندێ رۆژانه‌ پسیاره‌ك بۆ هه‌می په‌نابه‌ران دوباره‌ دبیت، ئه‌وژی ئه‌ڤه‌ یه‌، ئه‌رێ په‌شێمانین مه‌ وه‌لات بجه هێلایه‌، ژبه‌ر كو ڤیانا وه‌لاتی گه‌له‌ك شرینه‌، مرۆڤ نكاریت ڤێ به‌رسڤێ بده‌ت، به‌س ئه‌گه‌ر ئه‌م گه‌له‌ك دوور نه‌چین دێ دیار بیت كو هه‌مان روودان و كاره‌سات دوباره‌ دبن رۆژانه‌ بۆ وه‌لاتیێن كوردستانێ.
بێئومێدیا گه‌نجێن كورد وه‌كری یه‌ كو به‌ره‌وام رێیا مرنێ بگریت، ژبۆ په‌یداكرنا ژیانه‌ك هه‌ژیتر، بنئاڤ كه‌فتنا به‌له‌مه‌كا په‌نابه‌ران و خه‌ندقینا هژماره‌ك زۆر ژ خه‌لكێ ده‌هۆك و زاخۆ ل ڤان رۆژێن بۆری دا جهێ دلگرانی و داخێ یه‌، پێدڤی یه‌ حوكمه‌تا هه‌رێمێ ب رژدی كار بكه‌ت بۆ چاره‌سه‌ریا ڤان ئه‌گه‌ران، كاره‌ساته‌ خه‌لك ژ بۆ نان و ئاڤێ و خه‌سته‌خانه‌ك باش قه‌ستا ده‌رڤه‌ی وه‌لاتی بكه‌ت. مژوولیا پارتێن كوردستانێ ب هه‌ڤڕكیێن ناڤخوه‌ی و به‌رچاڤنه‌گرتنا بارێ ئابووری یێ وه‌لاتیان، هه‌مان روودانێن به‌ری 20 سالان دئینته‌ بیرا مرۆڤی.
پشتی 20 سالان، كو كۆپیتكا ژیانا مه‌ ب چاڤه‌رێبوونێ ده‌رباز بووی، میێن ره‌ش ب ژمار ل پۆرا مه‌ دا دیار بوی، و هه‌مبێزا دایك و بابان بێ بار بووى، ئه‌گه‌ر هه‌ما پسیار دوباره‌ بهێنه‌كرن، دێ هه‌مان به‌رسڤ بیت، ب تنێ تشته‌ك نه‌بیت، ئه‌وژی ل وه‌لاتێ من هێشتا جوداهی د ناڤبه‌را ئه‌یلۆن و ئوكتۆبه‌را دا ناهێته‌ كرن، بلا ئێدی دانپێدانێ بكه‌ین و ئه‌ڤه‌ ژی به‌ختێ مه‌یه‌!.

70

(ده‌مێ ئه‌ركێ خوه‌ ب دووماهی دئینى و خانه‌نشین دبى، ل گۆر هه‌مى قانوونێن جیهانێ سروشتى یه‌ ل كیڤه‌ ل دونیایێ بژى، به‌لێ نه‌یا سروشتى یه‌ ده‌مێ ل سه‌ر بینیاته‌ك نه‌ دروست خانه‌نشین ببی)  بایۆمه‌ترى سیسته‌مه‌كێ پیڤاندنێ یه‌ د چارچووڤێ بیۆلۆژیك دا، دبیت تایبه‌تمه‌ندیێن فیزولۆژیك وه‌ك (په‌نجه‌مۆر) ب ره‌نگه‌ك ئه‌لكترۆنى زانیارى تێدا بێنه‌ پاراستن ژ بۆ ناسناما كه‌ساتى دهێت بكارئینان، ئه‌ڤ سیسته‌مه‌ ل گه‌له‌ك وه‌لاتێن جیهانێ دهێت بكارئینان ژ بۆ پاراستنا ئاسایشا وه‌لاتى و كێمكرنا گه‌نده‌لیێ. ئێك ژ بریارێن چاكسازیێن حوكمه‌تا هه‌رێمێ ل ڤێ دووماهیێ داى بكارئینانا ڤى سیسته‌مى یه‌، ئه‌ڤ چه‌نده‌ جهێ ده‌ستخۆشیێ یه‌ و پێدڤى یه‌ هه‌موو وه‌لاتى و لایه‌ن پێكیر بن ژ بۆ كێمكرنا گه‌نده‌لى یه‌ د ناڤ  سازیێن هه‌رێما كوردستانێ دا، وه‌ك ده‌سپێك پتریا وه‌لاتیان ناڤێن خوه‌ توماركرینه‌ و ئه‌ڤ چه‌نده‌ جهێ دلخوشیێ یه‌، مه‌به‌ستا من د ڤێ نڤیسینێ دا ئه‌وه‌ كو ل ڤان رۆژێن دووماهیێ یێ بابه‌تێ چوونا په‌نابه‌رێن كورده‌ بۆ كوردستانێ ژ بۆ توماركرنا ناڤێن خوه‌ د سیسته‌مێ بایۆمه‌ترى دا، ژماره‌كا زۆر ژ رۆژنامان و تۆرێن جڤاكى و ب ره‌نگێ كاریكاتۆر هێرشێن دژوار ل هه‌مبه‌ر په‌نابه‌ران كرینه‌ و ب تایبه‌ت ئه‌وێن ئه‌ورۆپا و ئه‌مریكا دژین، ب گشتى بیروبۆچوونێن جودا ل سه‌ر ڤێ چه‌ندێ د هێنه‌ دیتین، پتریا وان كوردێن ده‌رڤه‌ى وه‌لاتى دژین ب گه‌نده‌ل ناڤكرینه‌، گه‌له‌ك نڤیسین و كۆمێنتێن وه‌لاتیان وه‌سا دیاركریه‌ كو ئه‌ڤ كه‌سه‌ ژ ده‌رڤه‌ى وه‌لاتى دژین و نوكه‌ ژ برسا دا هاتینه‌ كوردستانێ دا ناڤێن خوه‌ تۆماربكه‌ن و مووچێ وان ب هیته‌ پاراستن، راسته‌ گه‌له‌ك كه‌س هه‌نه‌ ل ده‌رڤه‌ى وه‌لاتى دژین و خودان مووچه‌نه‌ ژ به‌رهندێ پێدڤى یه‌ ئه‌و ژى ب هێنه‌ دیاركرن و به‌رگرى ژ وان ناهێته‌ كرن یێن نه‌ ب دروستى دبنه‌ خودان مووچه‌، ب نێرینا من نابیت هه‌موو كوردێن ده‌رڤه‌ى وه‌لاتى دژین وه‌ك ئێك هژمار بكه‌ن، ب گشتى ژماره‌ك زۆر ژ ڤان په‌نابه‌ران پتر ژ 20 سالان پێشمه‌رگه‌ بووینه‌، به‌لێ ئه‌ڤرۆ كۆچبه‌ر و په‌نابه‌رن و ل ده‌رڤه‌ى كوردستانێ دژین، دیاره‌ دیاردا په‌نابه‌رى یێ یا نامۆ  نینه‌ ل جه‌م كوردان، چونكى پتریا وه‌لاتیێن كورد په‌نابه‌رى د ژیانا خوه‌ دا نه‌دیتی یه‌، كێم مال هه‌نه‌ نوكه‌ ژى كه‌سه‌ك ژ مالباتا وان ل ده‌رڤه‌ى وه‌لاتى نه‌ژین، ئه‌ڤجا پێدڤى یه‌ مافێن وان ژى بهێنه‌ به‌رچاڤكرن، چونكى ده‌ما تو ئه‌ركێ خوه‌ ب دووماهی دئینى و خانه‌نشین دبى ل گۆر هه‌مى قانوونێن جیهانێ سروشتى یه‌ ل كیڤه‌ ل دونیایێ بژى، به‌لێ نه‌یا سروشتى یه‌ ده‌مێ ل سه‌ر بینیاته‌ك نه‌ دروست بهێته‌ خانه‌نشینكرن، مافێ خانه‌نشینیێ بۆ هه‌مى كه‌سان هه‌یه‌ ب تایبه‌ت ئه‌وێن كار دكه‌ن یان ژى ژیانا خوه‌ هه‌میێ ته‌رخان بكه‌ن بۆ ئێك ئارمانج، ئه‌و ژى پاراستنا وه‌لاتیه‌، پێدڤى یه‌ ده‌سهه‌لاتدار مافێن وان بپارێزن، بێگومان پێشمه‌رگه‌ ژى ژیانا خوه‌ هه‌موو ته‌رخان كریه‌ بۆ پاراستنا ڤى وه‌لاتى و ئایندێ خوه‌ گۆرى ڤێ رێیا پیرۆزكریه‌ كو به‌رهه‌مێ ڤان كه‌سان بوویه‌ كو وه‌لاتێ مه‌ ئازاد بوویه‌، ئه‌ڤجا ئه‌ڤ كه‌سه‌ ل كوردستانێ بن یان ده‌رڤه‌ى وه‌لاتى بن ب هه‌ر ئه‌گه‌ر ده‌ربه‌ده‌ر بووبن، د ئاینده‌ دا ژى كور و كچێن ڤان دێ ل وه‌لاتێ خوه‌ بنه‌ خودان و خزمه‌تا وه‌لاتێ خوه‌ كه‌ن و بلا ژبیر نه‌كه‌ین ئه‌و ئاڤه‌دانیا هه‌ى نوكه‌ ل كوردستانێ شوون تبلێن وان په‌نابه‌ران لێ ددیارن.

84

د هه‌ر سازیه‌كا جڤاكى، سیاسى، ئابوورى ل جیهانێ، دابه‌شكرنا رۆلان كاره‌كێ گرنگه‌ ژبۆ برێڤه‌برنا كاروبارێن رۆژانه‌ و رێكخستنا وان كو ب شێوه‌یه‌كێ وه‌سا بیت كو د خزمه‌تا گشتى دا بیت، به‌رده‌وامى و پێشڤه‌چوونا هه‌ر سازیه‌كێ گرێدایه‌ ب دانانا پرۆگرامه‌كێ رێكخستى و دابه‌شكرنا رۆلان د ناڤبه‌را جهێن كاریگه‌ر و به‌رهه‌ڤیا هه‌ر رودانه‌كێ بهێته‌ كرن، پێدڤى یه‌ هه‌ر كه‌سه‌ك كارێ خوه‌ بزانیت و هه‌ر ئێك ژى تمام كه‌رێ یێ دى بیت.

هه‌كه‌ دابه‌شكرنا ڤان رۆلان ل دووڤ وێ ئاخفتنێ بیت كو دهێته‌ گۆتن” كه‌سێ ژ هه‌ژى بۆ جهێ ژ هه‌ژى” دێ ئه‌نجام و ئاینده‌كێ گه‌ش هه‌بیت
ل ڤێره‌ من دڤێت به‌حسێ رۆلێ وه‌لاتێن ئێكه‌تیا ئۆرۆپا بكه‌م كو چاوا هه‌ر چه‌ند وه‌لاتان رۆله‌ك پێ هاتیه‌ سپاردن و هه‌ر ئێك ژ وان چاوا بازارێ خوه‌ په‌یدا دكه‌ت و چاوا رۆلێن خوه‌ دگێرن و دبنه‌ تمامكه‌رێن ئێك دو، هه‌كه‌ ب ساده‌یى ڤه‌ سه‌حكه‌ینه‌ ڤان وه‌لاتان دێ بینن، ولاتێن ئاشتى خوازن و ل دووڤ یاسایێ دچن و ل سه‌ر ئاستێ ناڤخو و ژ ده‌ڤه‌ر كه‌سێن ژ هه‌ژى ئێخستینه‌ د پۆستان دا و كارتێكرنه‌كا باش ل سه‌ر ئاستێ جیهانێ دروست كرینه‌، ل سه‌ر ئاستێ ده‌رڤه‌ ڤان وه‌لاتان ل سه‌ر بنه‌مایێ به‌رژه‌وه‌ندیان سیاسه‌تا خوه‌ ئاڤاكریه‌، پشتى شه‌رێ جیهانى یێ دوێ، گه‌له‌ك ژ ڤان ده‌وله‌تێن ئۆرۆپى ژ ئالیێ سیاسى، ئابوورى و ئاسایشێ ڤه‌ هاتنه‌ لاوازكرن، لێ پشتى بزاڤه‌كا زۆر ئێكگرتنه‌كا ئابووریا ب هێز د ناڤبه‌را پرانیا ولاتێن ئێكه‌تیا ئۆروپا هاته‌ دروستكرن و ژ ئه‌گه‌رێ دلسۆزیا وان و مفا وه‌رگرتن ژ شه‌ران، ئێكگرتنه‌كا سیاسى ژى په‌یدابوو و 28 ده‌وله‌تان ئێكه‌تیا خوه‌ ب ناڤێ ئێكه‌تیا ئۆرۆپا ئاڤاكر، بازاركرن و كارێ هه‌ڤپشك ژ ئامانجێن سه‌ره‌كى یێن ڤان ده‌وله‌تان بوویه‌. وه‌لاتێن ئۆرۆپى بۆ هه‌ر وه‌لاته‌كێ ئۆرۆپى رۆله‌ك دیاركریه‌، بۆ نموونه‌ ئه‌لمانیا، فره‌نسا و بریتانیا ناڤدارن ب هێزا خوه‌ یا له‌شكرى و مرۆڤى و سالانه‌ چه‌ندین جۆرێن چه‌كان به‌رهه‌م دئینن و رۆلێ له‌شكرى پێ هاتیه‌ سپاردن و د ئاریشێن جیهانى دا، ب رۆنى دهێته‌ دیتن، وه‌لاتێن وه‌كو ئیتالیا و ئسپانیا ژ وان وه‌لاتانه‌ كو هاتینه‌ نیاسین ب وه‌لاتێن گه‌شتیارى، سالانه‌ ملیۆنه‌كا گه‌شتیار قه‌ست دكه‌نێ و ئابوورێ خوه‌ ل سه‌ر ئاڤاكریه‌، هنده‌ك وه‌لاتێن دى ژى وه‌سا دیاركرینه‌ كو ئاسایشا وان 100% مسوگه‌ره‌ كو ئه‌و ژى سویسرایه‌، ژبه‌ر ڤێ چه‌ندێ ژى پرانیا وه‌لاتان پارێن خوه‌ ل وێ ده‌وله‌تێ ددانن، هنده‌ك وه‌لاتێن دى ژى رۆلێ وان ئه‌وه‌ كو كۆنفرانس لێ بهێنه‌ گێران وه‌كو نه‌مسا و پورتوگال و سالانه‌ ب سه‌دان كۆنفرانس لێ دهێته‌ ئه‌نجامدان.
وه‌لاتێ نه‌رویج و سوێد ژى خوه‌ وه‌ك وه‌لاتێن بێ لایه‌ن دایه‌ نیاسین و د شه‌ران دا، رۆلێ ناڤبه‌ریێ دگێرن، ئانكو هه‌ر وه‌لاته‌كێ رۆله‌كێ پێ هاتیه‌ دا و ئێك و دو تمام دكه‌ن، هه‌ر ئه‌ڤ چه‌نده‌ ژى بوویه‌ ئه‌گه‌ر كو ڤان وه‌لاتان پێكڤه‌ هێزه‌كا سیاسى، ئابوورى ل سه‌ر ئاستێ جیهانێ هه‌بیت، ل ڤێره‌ ئه‌گه‌ر ب پرسین ئه‌گه‌ر شه‌ر و ئالوزى نه‌مان دێ رۆلێ هنده‌ك ژ ڤان ده‌وله‌تان چ لێ هێت، ئانكو دێ بازاركرن دێ هه‌ر یا به‌رده‌وام بیت، ب هزرا من هه‌كه‌ شه‌رو ئالۆزى نه‌مان وه‌ك پێدڤى رۆلێ ڤان ده‌وله‌تان نامینیت ئانكو چه‌ك ناهێته‌ فرۆتن و هۆتێلێن هنده‌ك وه‌لاتان دێ ڤالا بن ژ كۆنفرانسێن ئاشتیێ، خه‌لاتێن ئاشتیێ ژى بۆ هنده‌ك ده‌وله‌تان نامینن، بانكێن هنده‌ك ده‌وله‌تان ژى دێ ڤالا بن، ل ڤێره‌ یا گرنگه‌ ئه‌م كورد ژى بزانین دێ چاوان رۆلان دابه‌ش كه‌ین و مفا ژ سه‌ربورێن وه‌لاتان بینین، ئه‌ڤرۆ كوردستان ل سه‌ر چار پارچان هاتیه‌ پارڤه‌كرن، بلا هه‌ر پارچه‌ك رۆله‌كێ ببینیت، كو د ئاینده‌ى دا، رۆلێن هه‌ر چار پارچان دێ خزمه‌تا ئێكگرتنه‌كا سیاسى، ئابوورى یا كوردستانێ كه‌ت.

78

د هه‌ر سازیه‌كا جڤاكى، سیاسى، ئابوورى ل جیهانێ، دابه‌شكرنا رۆلان كاره‌كێ گرنگه‌ ژبۆ برێڤه‌برنا كاروبارێن رۆژانه‌ و رێكخستنا وان كو ب شێوه‌یه‌كێ وه‌سا بیت كو د خزمه‌تا گشتى دا بیت، به‌رده‌وامى و پێشڤه‌چوونا هه‌ر سازیه‌كێ گرێدایه‌ ب دانانا پرۆگرامه‌كێ رێكخستى و دابه‌شكرنا رۆلان د ناڤبه‌را جهێن كاریگه‌ر و به‌رهه‌ڤیا هه‌ر رودانه‌كێ بهێته‌ كرن، پێدڤى یه‌ هه‌ر كه‌سه‌ك كارێ خوه‌ بزانیت و هه‌ر ئێك ژى تمام كه‌رێ یێ دى بیت.
هه‌كه‌ دابه‌شكرنا ڤان رۆلان ل دووڤ وێ ئاخفتنێ بیت كو دهێته‌ گۆتن”كه‌سێ ژ هه‌ژى بۆ جهێ ژ هه‌ژى” دێ ئه‌نجام و ئاینده‌كێ گه‌ش هه‌بیت
ل ڤێره‌ من دڤێت به‌حسێ رۆلێ وه‌لاتێن ئێكه‌تیا ئۆرۆپا بكه‌م كو چاوان هه‌ر چه‌ند وه‌لاتان رۆله‌ك پێ هاتیه‌ سپاردن و هه‌ر ئێك ژ وان چاوا بازارێ خوه‌ په‌یدا دكه‌ت و چاوا رۆلێن خوه‌ دگێرن و دبنه‌ تمامكه‌رێن ئێك دو، ئه‌گه‌ر ب ساده‌یى سه‌حكه‌ینه‌ ڤان وه‌لاتان دێ بینن، ولاتێن ئاشتیخوازن و ل دووڤ یاسایێ دچن و ل سه‌ر ئاستێ ناڤخوه‌ و ژ ده‌ڤه‌ر كه‌سێن ژ هه‌ژى ئێخستینه‌ د پۆستان دا و كارتێكرنه‌كا باش ل سه‌ر ئاستێ جیهانێ دروست كرینه‌، ل سه‌ر ئاستێ ده‌رڤه‌ ڤان وه‌لاتان ل سه‌ر بنه‌مایێ به‌رژه‌وه‌ندیان سیاسه‌تا خوه‌ ئاڤاكریه‌، پشتى شه‌رێ جیهانى یێ دوێ، گه‌له‌ك ژ ڤان ده‌وله‌تێن ئۆرۆپى ژ ئالیێ سیاسى، ئابوورى و ئاسایشێ ڤه‌ هاتنه‌ لاوازكرن، لێ پشتى بزاڤه‌كا زور ئێكگرتنه‌كا ئابووریا بهێز د ناڤبه‌را پرانیا ولاتێن ئێكه‌تیا ئۆرۆپا هاته‌ دروستكرن و ژ ئه‌گه‌رێ دلسۆزیا وان و مفا وه‌رگرتن ژ شه‌ران، ئێكگرتنه‌كا سیاسى ژى په‌یدابوو و 28 ده‌وله‌تان ئێكه‌تیا خوه‌ ب ناڤێ ئێكه‌تیا ئۆرۆپا ئاڤاكر، بازاركرن و كارێ هه‌ڤپشك ژ ئامانجێن سه‌ره‌كى یێن ڤان ده‌وله‌تان بوویه‌. وه‌لاتێن ئۆرۆپى بۆ هه‌ر وه‌لاته‌كێ ئۆرۆپى رۆله‌ك دیاركریه‌، بۆ نموونه‌ ئه‌لمانیا، فره‌نسا و بریتانیا ناڤدارن ب هێزا خوه‌ یا له‌شكرى و مرۆڤى و سالانه‌ چه‌ندین جۆرێن چه‌كان به‌رهه‌م دئینن و رۆلێ له‌شكرى پێ هاتیه‌ سپاردن و د ئاریشێن جیهانى دا، ب رۆنى دهێته‌ دیتن، وه‌لاتێن وه‌كو ئیتالیا و ئسپانیا ژ وان وه‌لاتانه‌ كو هاتینه‌ نیاسین ب وه‌لاتێن گه‌شتیارى، سالانه‌ ملیۆنه‌كا گه‌شتیار قه‌ست دكه‌نێ و ئابوورێ خوه‌ ل سه‌ر ئاڤاكریه‌، هنده‌ك وه‌لاتێن دى ژى وه‌سا دیاركرینه‌ كو ئاسایشا وان 100% مسوگه‌ره‌ كو ئه‌وژى سۆیسرایه‌، ژ به‌ر ڤێ چه‌ندێ ژى پرانیا وه‌لاتان پارێن خوه‌ ل وێ ده‌وله‌تێ ددانن، هنده‌ك وه‌لاتێن دى ژى رۆلێ وان ئه‌وه‌ كو كۆنفرانس لێ بهێنه‌ گێران وه‌كو نه‌مسا و پورتوگال و سالانه‌ ب سه‌دان كۆنفرانس لێ دهێته‌ ئه‌نجامدان.
وه‌لاتێ نه‌رویج و سوێد ژى خوه‌ وه‌ك وه‌لاتێن بێ لایه‌ن دایه‌ نیاسین و د شه‌ڕان دا، رۆلێ ناڤبه‌ریێ دگێرن، ئانكو هه‌ر وه‌لاته‌كێ رۆله‌كێ پێ هاتیه‌ دا و ئێك و دو تمام دكه‌ن، هه‌ر ئه‌ڤ چه‌نده‌ ژى بوویه‌ ئه‌گه‌ر كو ڤان وه‌لاتان پێكڤه‌ هێزه‌كا سیاسى، ئابوورى ل سه‌ر ئاستێ جیهانێ هه‌بیت، ل ڤێره‌ ئه‌گه‌ر ب پرسین ئه‌گه‌ر شه‌ر و ئالۆزى نه‌مان دێ رۆلێ هنده‌ك ژ ڤان ده‌وله‌تان چ لێ هێت، ئانكو دێ بازاركرن دێ هه‌ر یا به‌رده‌وام بیت، ب هزرا من هه‌كه‌ شه‌ر و ئالۆزى نه‌مان وه‌ك پێدڤى رۆلێ ڤان ده‌وله‌تان نامینیت ئانكو چه‌ك ناهێته‌ فرۆتن و هۆتێلێن هنده‌ك وه‌لاتان دێ ڤالا بن ژ كۆنفرانسێن ئاشتیێ، خه‌لاتێن ئاشتیێ ژى بۆ هنده‌ك ده‌وله‌تان نامینن، بانكێن هنده‌ك ده‌وله‌تان ژى دێ ڤالا بن، ل ڤێره‌ یا گرنگه‌ ئه‌م كورد ژى بزانین دێ چاوا رۆلان دابه‌ش كه‌ین و مفا ژ سه‌ربۆرێن وه‌لاتان بینین، ئه‌ڤرۆ كوردستان ل سه‌ر چار پارچان هاتیه‌ پارڤه‌كرن، بلا هه‌ر پارچه‌ك رۆله‌كێ ببینیت، كو د ئاینده‌ى دا، رۆلێن هه‌ر چار پارچان دێ خزمه‌تا ئێكگرتنه‌كا سیاسى، ئابوورى یا كوردستانێ كه‌ت.

257

ئه‌ڤه‌ چه‌ندین ساله‌ ل میدیا وه‌لاتێ نه‌رویج به‌حس و باسا مه‌لا كرێكاره‌، نه‌ ژ به‌ر قاره‌مانی وێ داهێنان و خێرێن ئه‌و دكه‌ت بو ڤێ كۆمه‌لگه‌ها لێ دژیت، به‌لكی ژبه‌ر گه‌فێن كوشتنێ كو ژ په‌نابه‌ر و سیاسێن ڤی وه‌لاتی دكه‌ت.
نه‌رویچ وه‌لاته‌كه‌ كو ب هزاران كیلۆمه‌ترا ژ كوردستانێ دووره‌، ژبه‌ر بارودۆخێ سیاسی و ئابووری ب ده‌هان په‌نابه‌رێن كورد قه‌ستا ڤی وه‌لاتی كرینه‌ و وان ژی هه‌مبێزا خوه‌ ب و ڤه‌كری و پاراستینه‌، تو ژی ئه‌ڤه‌ 20 ساله‌ ل گه‌ل خێزانا خوه‌ ل ڤی وه‌لاتی دژی، پشتی كو جهێ ته‌ ل هه‌می جیهانێ نه‌مای ژ به‌ر وان كریارێن ته‌ دژی وه‌لاتێ خوه‌ ئه‌نجامدای, ڤی وه‌لاتی ده‌رگه‌هێن خوه‌ بۆ ته‌ ڤه‌كرن و هه‌می مافێن خوه‌ ته‌وه‌رگرتن و ئه‌ڤه‌ 20 ساله‌ ته‌ و زارۆیێن ته‌ بخودان دكه‌ت، لێ جهێ كو تو سوپاسیا ڤێ چه‌ندێ بكه‌ی، دیاره‌ ل چیایێن ئه‌ڤغانستانێ هاتیه‌ په‌روه‌رده‌كرن و به‌فر ژی ساریا خوه‌ ناهێلیت ژ به‌ر هندێ تو یێ بوویه‌ به‌لا بۆ هه‌می كورد و موسلمانێن ڤی وه‌لاتی، ل شوونا تو هه‌ول و بزاڤا بكه‌ی داكو كاره‌كێ بۆ خوه‌ په‌یداكه‌ی داكو زارۆیێن خوه‌ پێ خودان كه‌ی، تویێ بوویه‌ سه‌رئێش و تو یێ ڤێ دوبه‌ره‌كیێ د ناڤ ڤێ جڤاكێ دا په‌یدا دكه‌ی، ئه‌رێ د ده‌مێ 20 سالێن ته‌دا ل ڤی وه‌لاتی ته‌ چه‌ند په‌یڤێن زمانێ ڤی وه‌لاتی گرتینه‌؟ ته‌ چه‌ند ده‌مژمێران كار كری یه‌؟ ته‌ چه‌ند زه‌كات دایه‌ هه‌ژارێن ڤی وه‌لاتی؟ ته‌ چه‌ند مزگه‌فت ئاڤاكرینه‌؟
هه‌كه‌ تو ب ناڤێ پیرۆزێ ئیسلامێ دئاخڤی، كو ئه‌ز باوه‌رم تو ب تنێ ته‌مسیلا خوه‌ دكه‌ی و نابیه‌ نوونه‌رێ كه‌سه‌كێ، ل درێژاهیا ڤان سالا تو یێ پارێ سوسیالا ڤی وه‌لاتی وه‌ردگری، كو ئه‌ڤ پاره‌ ژی ل دووڤ سیسته‌مێ ڤی وه‌لاتی بۆ كه‌سێن نه‌خۆش و بێ شیان دهێته‌ مه‌زاختن، ل ئاینێ پیرۆزێ ئیسلامێ گه‌له‌ك ته‌ئكید هاتیه‌كرن كو مرۆڤ كار بكه‌ت داكو به‌رێ ماندیبوونا خوه‌ نانه‌كێ حه‌لال بده‌ستڤه‌بینیت، ته‌ ژی هه‌تا نوكه‌ ئێك رۆژی كاره‌ك نه‌كریه‌ و چاڤه‌رێ هاریكاریێ و پاره‌یێ نانێ حوكمه‌تا ڤی وه‌لاتی، كورد دبێژن (هه‌كه‌ مرۆڤی ئاڤا كانیه‌كێ ڤه‌خوار چێ نابیت شێ لی كه‌ت) ئاینێ ئیسلامێ وه‌سا په‌روه‌ردا مرۆڤی دكه‌ت كو پشتی مرۆڤ بۆ مێهڤان ل ماله‌كێ نابیت نهێنیێن وێ مالێ ده‌ربكه‌ت و پێدڤیه‌ رێزێ ل وێ ماندیبوونێ بگریت، لێ به‌روڤاژی ڤێ چه‌ندێ جهێ سوپاسیان تو یێ گه‌فێن كوشتنێ یێ ل وه‌لاتیێن ڤی وه‌لاتی دكه‌ی، هه‌تا نوكه‌ ب ده‌هان جاران تویێ هاتیه‌ دادگه‌هیكرن دوباره‌ ئازاد بوویه‌ڤه‌، ئه‌ز د وێ باوه‌ریێ دامه‌ هه‌كه‌ ته‌ ب ڤی ره‌نگی ره‌فتار ل گه‌ل هه‌ر وه‌لاته‌كێ بناڤ موسلمان كربا دا هه‌تا نوكه‌ 10 جاران تو هاتبایه‌ سێداره‌دان، لێ ته‌ ئه‌ڤ ئازادی و مافێ راده‌ربرینێ بۆ به‌رژه‌وه‌ندیا خوه‌ بكار ئینایه‌، رۆژ بۆ رۆژ گه‌فێن ته‌ دژوارترن، ئه‌ڤرۆ تو یێ بوویه‌ به‌لا و خه‌م بۆ هه‌می كوردێن ڤی وه‌لاتی، چونكی ل پێشیا ناڤێ ته‌ كورد دهێته‌ بكارئینان و تو ب جلێن كوردی ل سه‌ر شاشه‌ و به‌رپه‌رێن هه‌می رۆژنامه‌ و تیڤیێن ڤی وه‌لاتی ده‌ردكه‌ڤی.
تو دزانی ته‌چه‌ند زیان ب ناڤێ كوردستانێ گه‌هاندی یه‌؟ و كاچاوا بوویه‌ ئه‌گه‌رێ شێواندنا ناڤێ موسلمانان ل ڤی وه‌لاتی؟ ئه‌رێ تو دزانی كا چه‌ند گه‌نجێن كورد ڤی وه‌لاتی هه‌نه‌ و شه‌ڤ و رۆژا كاردكه‌ن، دخوینن داكو خوه‌ بگونجینن ل گه‌ل ڤی كلتووری و رێزێ ل وێ ئازادیێ دگرن ئه‌وا كو بۆ هاتیه‌ به‌رده‌ستكرن؟ پرسیاره‌كا دی ئه‌رێ تو هزر د ئایندێ زارۆیێن خوه‌ دا دكه‌ی؟ تو دزانی ئه‌ڤ ره‌فتار و گه‌فێن ته‌ دێ چ پاشه‌رۆژ بۆ وان په‌یدا كه‌ت ل ڤی وه‌لاتی؟ ل ڤی وه‌لاتی مافێ ده‌ربرینێ و په‌یره‌وكرنا هه‌ر ئاینه‌كی مرۆڤ یێ ئازاده‌، ئه‌ڤرۆ پتریا باژێرێن ڤی وه‌لاتی مزگه‌فت و ناڤه‌ندێن ره‌وشه‌نبیریێ لێ هه‌نه‌ و پارێ وان ژی ژ لایێ حوكمه‌تێ ڤه‌ دهێته‌ دابینكرن، جڤاكێ نه‌رویج 70% بێباوه‌رن، به‌لێ ل گه‌ل هندێ رێزێ ل هه‌می خودان باوه‌ران دگرن، ئه‌و كه‌سانێن شاره‌زا ل ئاینێ پیرۆزێ ئیسلامێ بزاڤ كربان و ب رێیێن نه‌رم و ب قه‌ناعه‌ت دا كارن رێژه‌كا زۆر ژ ڤان بۆ سه‌ر باوه‌را پیرۆزا ئیسلامێ ڤه‌گوهێزن، لێ نه‌ كه‌سێن وه‌كی ته‌ ب گه‌ف و مرنێ و ب زۆریێ دشێن ڤی كاری بكه‌ن به‌روڤاژی بوویه‌ جهێ ترسێ بۆ هه‌ركه‌سه‌كی، ئه‌ڤرۆ كورد و موسلمانێن ڤی وه‌لاتی ژ ته‌ بیزاربووینه‌ ب هزرا من ته‌ چ جهـ ل ڤی وه‌لاتی بۆ خوه‌ نه‌هێلانه‌ و باوه‌ردكه‌م جهێ ته‌ ل كوردستانێ ژی ناهێته‌كرن ئه‌ڤجا پێشنیاز دكه‌م و هزردكه‌م ئه‌ڤه‌ بیروبوچونا 99% ژ كوردێن وه‌لاتێ نه‌رویچ دژین ئه‌وه‌ كو تو ل ڤی وه‌لاتی بار بكه‌ی و ب تنێ چیایێن ئه‌فغانستانێ یان ژی بیابانێن سومالێ دێ ته‌ حه‌وینن.

website security
WP Facebook Auto Publish Powered By : XYZScripts.com