NO IORG
Authors Posts by د. حه‌مید باڤی

د. حه‌مید باڤی

د. حه‌مید باڤی
2 POSTS 0 COMMENTS

25

(مه‌لا) و ئایین و كوردایه‌تی!!
ب هه‌لكه‌فتا یۆبێلا زێڕین یا دامه‌زراندنا (ئێكه‌تیا زانیێن ئایینێ ئیسلامێ ل كوردستانێ).
ژ نڤێسینا: (د. حه‌مید باڤی ـ پرۆفیسورێ هاریكار ل زانكۆیێ)
مانشیت
(پێدڤیه‌ (ئێكه‌تیا زانیێن ئایینێ ئیسلامێ ل كوردستانێ) كارتێكرن ل سه‌ر ئالیێن سیاسی هه‌بیت، دا نێزیكی ئێك بن و پێكڤه‌ خه‌باتێ بكه‌ن)
1ـ د زۆر قووناغان دا ب درێژاهیا دیرۆكا كوردان و كوردستانێ زۆرداری و خورتیه‌كا ئێكجار مه‌زن ل گه‌لێ كوردستانێ ل سه‌ر ده‌ستێ هێره‌شبه‌ر و داگیركه‌ران هاتیه‌كرن، نه‌خاسمه‌ ژ لایێ عه‌ره‌ب و فارس و توركان ڤه‌ ل چه‌رخین بۆرین وهه‌تا نوكه‌، كه‌ كورد تێدا یێن تووشى برسێ و ترسێ، دۆرپێچێ، هێره‌شێ، گرتنێ، زیندانكرنێ، سۆتنێ، كوشتنێ، سێداره‌دانێ، بنئاخكرن (شه‌هیدكرنێ)، چام، قڕكرن، ژناڤبرن، تالان، مالخرابكرن، وێرانى، ئه‌نفال ، سه‌ربڕین، ره‌ڤاندن، جینۆسایدێ و تاوان وگونه‌هباریێن جودا جودا بووینه‌ ب سه‌دان و ب هزاره‌هان جاران! وهه‌تا نوكه‌ وه‌لاتێ وان (كوردستان) یێ داگیركری و پارچه‌كریه‌! و كورد د بێبارن ژ بچویكترین و كێمترین مافێن خوه‌ یێن مرۆڤایه‌تی ونه‌ته‌وی وخودایی و سروشتی و قانوونى.
2ـ ژ بۆ ڕاكرنا زولمێ ل سه‌ر ملله‌تی و بده‌ستڤه‌ئینا مافێن خوه‌ یێن ڕه‌وا كوردان رێخستن و خه‌بات و بزاڤ و به‌رخودان كریه‌ و ب ده‌هان و ب سه‌دان خوه‌پێشاندان و سه‌رهلدان و شۆره‌ش ئه‌نجامداینه‌ دا ژ بنده‌ستیێ ده‌ركه‌ڤن و رۆمه‌تا خوه‌ و ملله‌تێ خوه‌ بپارێزن و ب سه‌رفه‌رازی وب به‌خته‌وه‌ری بژین وه‌كو هه‌موو كه‌سێن سه‌ربه‌ست و ملله‌تێن ئازاد.
3ـ بێگومان شۆره‌شا ئه‌یلۆلێ (١١/ ٩ /١٩٦١- ٦/٣ /١٩٧٥) ب سه‌ركێشیا رێبه‌رێ كوردان خودێ ژێ رازی: مه‌لا مسته‌فا بارزانی (١٤/ ٣/ ١٩٠٣- ١/ ٣/ ١٩٧٩) مه‌زنترین شۆره‌شا كوردستانی بوو د دیرۆكا نوی دا .. ئه‌وا شیایی بۆ جارا ئێكێ ده‌ستكه‌فته‌كێ مه‌زن یێ ده‌ستووری و قانوونی ب ده‌ستخوه‌ ڤه‌ بینیت (ئوتونومی- الحكم الژاتی) كه‌ تێدا حوكمه‌ت و ده‌وله‌تا عیراقێ دان ب هه‌بوونا نه‌ته‌وه‌ و زمانێ كورد و ده‌ڤه‌ر و وه‌لاتێ كوردستانێ و ب ده‌ستهه‌لات و پێكهاتێن وێ دا… ئه‌و شۆره‌شا مه‌زن و به‌رفره‌هـ كه‌ هه‌می ته‌خ وچینێن جڤاكی و پیشه‌یی ل بن خیڤه‌تا خوه‌ كومكرن و رێكخستن (وه‌ك: قوتابیان، لاوان، ژنان….هـ. د) و ده‌رفه‌ته‌كا زێڕین بۆ هه‌میان په‌یدا بوو بۆ كارێ پیشه‌یی و خه‌باتا گشتی بۆ كوردستانێ.
4ـ ئێك ژ وان رێكخراوێن كوردستانێ یێن هاتینه‌ دامه‌زراندن و رێكخستن د ناڤ (شۆره‌شا ئه‌یلولێ) دا وه‌ك به‌رهه‌مه‌كێ زۆر مفادار و رێكخستنه‌كا زۆر گرنگ بۆ جڤاكی (ئێكه‌تیا زانایێن ئایینێ ئیسلامێ ل كوردستانێ/ إتحاد علما‌و الدین الإسلامی فی كوردستان) بوو، كه‌ ل (٢١/ ٩ / ١٩٧٠)ێ ل (گلاله‌) ب ئاماده‌بوون و ل بن چاڤدێریا راسته‌وخوه‌ یا رێبه‌رێ شۆره‌شا ئه‌یلۆلێ خودێ رازی: مه‌لا مسته‌فا بارزانی ول بن درووشمێ (ۆٱعْتَصِمُواْ بِحَبْلِ ٱللَّهِ جَمِیعًا ۆڵا تَفَرَّقُواْ) هاته‌ دامه‌زراندن… و تایێن خوه‌ ل پارێزگه‌ و ل باژیرێن كوردستانێ ڤه‌كرن و مه‌لا رێكخستن، چونكو مه‌لایێن كورد و مامۆستایێن ئایینی پێشیا هه‌ر كه‌سه‌ك و ته‌خه‌كا دی هه‌ست ب وێ زولم و زۆرداریا ل سه‌ر ملله‌تێ كوردستانێ هه‌ی دكر.. له‌وما ژی پڕانیا سه‌رهلدان و بزاڤ و شۆره‌شێن هاتینه‌ ئه‌نجامدان ل سه‌رانسه‌ری كوردستانێ ل سه‌ر ده‌ستێ شێخ و مه‌لا وزانایێن ئایینی بوون، نه‌خاسمه‌ شۆره‌شا ئه‌یلۆلێ ب تایبه‌تی كه‌ (مه‌لایێن كورد) تێدا سه‌ركرده‌ وكادر و پێشمه‌رگه‌ وفه‌رمانده‌ بوون.
5ـ دامه‌زراندنا (ئێكه‌تیا زانایێن ئایینێ ئیسلامێ ل كوردستانێ) كاره‌كێ زۆر فه‌ر و گه‌له‌ك پێدڤی بوو ژ بۆ رێكخستنا كاروبار و بابه‌تێن ئایینی ودیاركرنا دیتن و رێكا راست و دروست و مفادار د ئیسلامێ دا و ژبۆ به‌ڕه‌ڤانیكرنێ ژ مافێن ڕه‌وا یێن گه‌لێ كوردستانێ و رۆنكرنا ئه‌وێ زولم و زۆریا ل سه‌ر ملله‌تی ژلایێ ده‌وله‌تێن داگیركه‌ر ڤه‌ و ناساندنا كورد و كوردستانێ و ماف وداخوازیێن وان بۆ جیهانا ئیسلامی ب گشتی.
6ـ (ئێكه‌تیا زانایێن ئایینێ ئیسلامێ ل كوردستانێ) رۆله‌كێ باش وكاریگه‌ر گرایه‌ ـ سه‌ره‌رای كێماسیان ـ د قووناغێن جودا جودا دا، نه‌خاسمه‌ د شۆره‌شا ئه‌یلۆلێ دا و ب تایبه‌تی د قووناغا شه‌ڕی دا ـ كه‌ دادگه‌هـ و داموده‌زگه‌هێن كارگێری یێن فه‌رمی وكارا ل ده‌ڤه‌را شۆره‌شێ زور د كێم بوون یان هه‌ما د بنی دا نه‌بوون ـ له‌وما ئێكه‌تیا زانایێن ئایینێ ئیسلامێ ومه‌لایێن كورد زێده‌باری ئه‌ركێن: ئایینی (پێشنڤێژ و په‌یڤخواندنا رۆژا ئه‌ینیێ، و ژنماره‌كرن و به‌ردان، وفه‌توا دان و دیاركرنا حه‌لالی و حه‌رامی، و به‌لاڤه‌كرنا میراتێ وه‌غه‌ركری…)، و جڤاكی (كرنا شیره‌تێن قه‌نجیێ وچاكیێ، وناڤبه‌نچیاتیا خێرێ وپێكئینان د ناڤبه‌را ئالیێن ناكۆك…) و په‌روه‌رده‌یی (فێركرن و نیشادانا نڤێسینێ و خواندنێ بۆ زارۆیان ل مزگه‌فتێ)، و كوردایه‌تیێ (خوه‌ڕاگرتن و پشتگیریا شۆره‌شێ وبه‌ڕه‌ڤانیكرن ژ مافێن وه‌لاتیان و ملله‌تی)، ئه‌ركێن كارگێری ژى هه‌بوون (كه‌ ب ده‌هان ئارێشێن ئه‌ردی و مولكداریێ و ئالوزیێن بازاركرنێن جودا جودا…هـ.د) چاره‌سه‌ركرینه‌ ل دووڤ دیتنا (شه‌ریعه‌تێ ئیسلامێ) و هۆسا (مه‌لایێ كورد) ب كارێ خوه‌ یێ پیرۆز ئێمناهی و ئارامیا جڤاكی ڕاگرتیه‌ وتاكه‌كێ ساخله‌م په‌روه‌رده‌ و ئاڤاكریه‌… و توند و تیژی لاواز كریه‌ و رێك ل به‌ر گه‌شه‌كرنا وێ گرتیه‌. و پشتى راوه‌ستانا شۆره‌شا ئه‌یلۆلێ ژى (ل ٦ ئادارا ١٩٧٥) مه‌لایێن كورد و (ئێكه‌تیا زانایێن ئایینێ ئیسلامێ) به‌رده‌وامی دایه‌ خه‌بات وكارێ خوه‌ یێ ئایینی و كوردایه‌تیێ وخزمه‌تا جڤاكی كریه‌ د ناڤ رێزێن شۆره‌شا گولانێ (٢٦/ ٥/ ١٩٧٦- ٢٥ / ٨/ ١٩٨٨) دا، وه‌ك به‌رده‌وامیدان بۆ كار و خه‌بات خوه‌ د شۆره‌شا ئه‌یلولێ دا، هه‌روه‌سا پشتى كریارێن پیس و چه‌په‌ل و جینۆسایدا ئه‌نفالێن ره‌ش (٢٥/ ٨ / ١٩٨٨- ٦ /٩ / ١٩٨٨) ژى مه‌لایێن كورد د وێ قووناغا ئاواره‌بوونێ و په‌نابه‌ریێ یا سه‌خت و دژوار و ته‌نگاڤ دا ره‌نج و كه‌دا (ئێكه‌تیا زانیێن ئایینێ ئیسلامێ) ژبیر نه‌كریه‌ وده‌ست ژێ نه‌ به‌رداینه‌ .. به‌لكو داموده‌زگه‌هێن وێ نویژه‌نكرینه‌ د ناڤ كه‌مپ و ئوردیگایێن ئاواره‌یان دا ل باكۆر ورۆژهه‌لاتێ كوردستانێ (توركیا و ئیران) وخواندنگه‌هێن ئایینی ـ نیشتیمانی ڤه‌كرینه‌ وب هه‌می ئه‌ركێن خوه‌ یێن ئایینی و په‌روه‌رده‌یی و جڤاكی وكوردایه‌تی و(فه‌توا و قه‌زایی) رابووینه‌ و ئارامی و ئێمناهیا جڤاكی ڕاگرتیه‌ و پشتی سه‌رهلدانا پیرۆز ژی (ئادارا ١٩٩١) مه‌لایێن كوردپه‌وه‌ر و (ئێكه‌تیا زانیێن ئایینێ ئیسلامێ) به‌رده‌وامی دا خه‌بات و كارێ خوه‌ یێ پیرۆز ل سه‌رانسه‌ری هه‌رێما كوردستانێ ل دووڤ رێنمایێن كۆنگرێن خوه‌ یێن گشتی (هه‌تا ٢٤- ٢٦/ ٧/ 2018 شه‌ش كۆنفرانس گرێداینه‌ و كرینه‌) كه‌ پشتی ڤه‌كێشانا رژێما عیراقێ بۆ داموده‌زگه‌هێن فه‌رمی ژ هه‌رێما كوردستانێ (ئێكه‌تیا زانیێن ئایینێ ئیسلامێ) ب ئه‌ركێن خوه‌ یێن ئایینی و كوردایه‌تی رابوو و داكۆكی و پشته‌ڤانی ل ئاڤاكرنا په‌رله‌مان و حوكمه‌تا كوردستانێ كر، وپشتى ژناڤچوونا رژێما به‌عسیان پشتگیریا مامێن گه‌لێ كوردستانێ یێن نه‌ته‌وی و دستووری كر د ناڤ سیسته‌مێ حوكمڕانیا عیراقه‌كا فیدرالی دا و ل سه‌رده‌مێ هێڕه‌شا رێكخراوا (داعش) یا تیرۆرستی بۆ سه‌ر كوردستانێ و شه‌ڕێ دژى وێ بار و ئه‌ركه‌كێ زۆر مه‌زن و قوڕس كه‌فته‌ سه‌ر ملێن (ئێكه‌تیا زانیێن ئایینێ ئیسلامێ) له‌وما ب شه‌ڤ و رۆژ مل ب ملێ پێشمه‌رگه‌هێن قاره‌مان ڤه‌ به‌رهنگارێ تیرۆرستێن (داعش و ماعش) بوون، نه‌خاسمه‌ ژ لایێ ره‌تدكرنا بیر و هزرێن وان یێن گه‌مار وگه‌نی ڤه‌… كه‌ رسواكرن و ره‌فتار و كریارێن وان یێن پیس و چه‌په‌ل ب دژواری شه‌رمزار كرن و ل گه‌ل پێشمه‌رگه‌هێ كوردستانێ د سه‌نگه‌ر و چه‌په‌رێن شه‌ڕه‌فێ دا ب هه‌می شیانێن خوه‌ شه‌ڕێ وان بێ ئۆل و بێ وژدانان كر وپێشوازیه‌كا گه‌رم ل ئاواره‌یێن هه‌می ته‌خوچینێن جڤاكی كر… و د ریفراندۆمێ و ده‌نگدانا سه‌ربه‌خوه‌یا كوردستانێ دا (ل٢٥/٩/٢٠١٧) خودان هه‌لویست بوو و پشته‌ڤانیه‌كا ئێكجار مه‌زن ژێ كر و به‌رده‌وام به‌ڕه‌ڤانیێ دكه‌ت ژ مافێ گه‌لێ كوردستانێ ل ده‌ڤه‌رێن ڤه‌قه‌تیایی ل دووڤ بنه‌مایێن شه‌ریعه‌تێ ئیسلامێ ومافێن مرۆڤی و ده‌ستورێ عیراقێ … و هه‌تا نوكه‌ (ئێكه‌تیا زانیێن ئایینێ ئیسلامێ) ل سه‌ر دلسۆزی و خه‌مخۆری و خه‌باتا خوه‌ بۆ ئایینێ ئیسلامێ یێ پیرۆز و دۆزێن كوردایه‌تیێ یێن ڕه‌وا یا رژد و به‌رده‌وامه‌..
7ـ ئه‌ڤروۆ زۆر گرنگ و پێدڤیه‌ ل سه‌ر (ئێكه‌تیا زانیێن ئایینێ ئیسلامێ ل كوردستانێ) باشتر و چێتر و وێره‌كتر كارێن خوه‌ رێكبێخیت و خه‌باتێ بكه‌ت بۆ بجهئینانا وان ئارمانجێن (ئایینی و مرۆڤایه‌تی وجڤاكی و كوردایه‌تیێ) ئه‌وێن بۆ وان هاتیه‌ دامه‌زراندن و رێكئێخستن ل دووڤ ره‌وشا سه‌رده‌می وكاودانێن رۆژه‌ڤێ.. ژ وان:
أ‌ـ رێكخستنا كاروبارێن خوه‌ یێن پیشه‌یی وبه‌ڕه‌ڤانیكرن ژ مافێن ئه‌ندامێن خوه‌ (مادی ومه‌عنه‌وی) و مافێن مه‌لایێن كوردپه‌روه‌ر ب گشتی ژ هه‌می ئالیان ڤه‌.
ب‌ ـ به‌ڕه‌ڤانیكرن ژ ئازادیا ئایینێ ئیسلامێ و بیر و هزرێن وی یێن راست و دروست و په‌یره‌وێ نه‌رم و ناڤنجێ و په‌یاما پیرۆزا مزگه‌فتان.
ت‌ ـ داكۆكیكرن ل لێبۆرین و پێكڤه‌ژیانێ ل كوردستانێ د ناڤبه‌را هه‌می ته‌خوچینێن جڤاكی و بنه‌مایێن بیر و هزری وپێكهاتێن ئایینی و مه‌زهه‌بی و نه‌ته‌وی دا … ژ بۆ هێوركرنا وه‌لاتیان و ئارامیا جڤاكی.
پ‌ ـ به‌رهنگاربوونا توند و تیژیێ ل سه‌ر هه‌می ئاستان ود هه‌می بوار و بیاڤان دا… و به‌رچاڤكرنا بنه‌مایێن مرۆڤایه‌تیێ و پێكڤه‌ژیانێ و سینگفره‌هیێ وهزرڤه‌بوونێ، وپاشڤه‌لێدانا ناكۆكیێن كه‌لتۆری ودیرۆكێ و رویدانێن كومانلێكری ودیتنێن بێ بنه‌مایێن راسسته‌قینه‌.
ج‌ ـ پویته‌دان ب خواندنا ئایینی ل خواندنگه‌هـ و په‌یمانگه‌هـ وزانكۆیێن كوردستانێ ل دووڤ په‌یره‌وێ ئیسلامێ یێ راست و دروست بۆ ئاڤاكرنا مه‌لایێن دلسۆز و ئولدار و مرۆڤخواز و كوردپه‌روه‌ر و ئاڤاكه‌ر بۆ جڤاكه‌كێ كوردستانی یێ فڕه‌ ره‌نگ وده‌نگ و هشیار و ساخله‌م.
ح ـ خومالیكرنا داموده‌زگه‌هێن ئایینێ ئیسلامێ ل كوردستانێ و سه‌ربه‌خوه‌یا وان و ئاڤاكرنا لێڤه‌گه‌رێ ئایینی یێ كوردستانێ (المرجع الدینی الكوردستانی) بۆ موسلمانان.. و گرێدانا پێوه‌ندیێن وه‌كهه‌ڤیێ و هاریكاریێ د گه‌ل داموده‌زگه‌هێن ئایینی ل جیهانا ئیسلامی وگه‌هاندنا دۆز و مافێن گه‌لێ كوردستانێ و ئه‌و زۆرداریا لێ دهێته‌كرن ژ لایێ (عه‌ره‌ب وفارس وتوركان) ڤه‌ بۆ ده‌ستهه‌لاتێن جیهانا ئیسلامی و ڤه‌دیتنا چاره‌سه‌ریێن گونجای ل دووڤ شه‌نگستێن ئایینێ ئیسلامێ و بنه‌مایێن مرۆڤایه‌تیێ و دیتن و شه‌ریعه‌تێ خودایی.
خ‌ ـ گرنگه‌ و پێدڤیه‌ (ئێكه‌تیا زانیێن ئایینێ ئیسلامێ ل كوردستانێ) كه‌سایه‌تیه‌كا خوڕستی وسه‌ربه‌خوه‌ بۆ خوه‌ ئاڤا بكه‌ت (ل دووڤ بنه‌مایێن ئایینی و ره‌وایه‌تیا كوردایه‌تیێ) و په‌یاما خوه‌ یا نه‌گوهۆڕ هه‌بیت ده‌ربارا دۆز و مافێن گه‌لێ كوردستانێ بێ كارتێكرنا هێز و رێكخراو و پارتێن سیاسى… به‌لكو پێدڤیه‌ (ئێكه‌تیا زانیێن ئایینێ ئیسلامێ ل كوردستانێ) ئه‌وێ كارتێكرن هه‌بیت ل سه‌ر ئالیێن سیاسی دا د نێزیكی ئێك بن و پێكڤه‌ خه‌باتێ بكه‌ن و بژین و به‌رژه‌وه‌ندیێن كوردستانێ بپارێزن وخزمه‌تا ملله‌تی ب دروستایێ بكه‌ن ودادپه‌روه‌ریا جڤاكی بچه‌سپینن و مافێن وه‌لاتیان دابین بكه‌ن دا ب خۆشى و ب سه‌رفه‌رازی و ب به‌خته‌وه‌ری وب ئازادانه‌ بژین.
ـ هیڤیه‌ ڤه‌كولینێن زانستی ل سه‌ر خه‌باتا (٥٠) سالان یا (ئێكه‌تیا زانیێن ئایینێ ئیسلامێ ل كوردستانێ) بهێنه‌كرن و پرتووك بهێنه‌ نڤێسین وب شێوازه‌كێ ئه‌كادیمی كار و خه‌بات و چالاكیێن وێ بهێته‌ هه‌لسه‌نگاندن.. دا كارێن باش و چاك و مفادار و گه‌ش و سه‌ركه‌فتیانه‌ ببنه‌ جهێ رێزلێنانێ و ده‌ستخۆشیێ و خه‌لاتكرنێ، و یێن خراب وشاش ژی ببنه‌ وانه‌ و ئه‌گه‌رێ لخوه‌زڤرینێ و راستڤه‌كرنێ.
ـ پیرۆزه‌ سالڤه‌گه‌را (٥٠) سالیا دامه‌زراندنا (ئێكه‌تیا زانیێن ئایینێ ئیسلامێ ل كوردستانێ) و خه‌باتا وێ یا ئایینی و جڤاكی و مرۆڤایه‌تی و كوردایه‌تی.
ـ سلاڤ و رێز بۆ هه‌می مه‌لایێن كوردستانێ ئه‌وێن رۆلێ خوه‌ یێ ئایینی و كوردایه‌تی ب دروستایی دگێرن.

150

(ئولداری، كوردایه‌تی، وێره‌كی، وه‌فاداری و مه‌ردینی).

سه‌یدا (مه‌لا عه‌لی گه‌رماڤی) ل گوندێ (گه‌رماڤا) ژ دایكبوویه‌ ل سالا (1953)، و ل به‌ر ده‌ستێ بابێ خوه‌ خودێ ژێ رازی (مه‌لا نه‌بی گه‌رماڤی) رابوویه‌، د ماله‌كا مه‌رد ونانده‌هـ و ره‌وشت بلند و كوردپه‌روه‌ر، زانستی ودیندار دا هاتیه‌ په‌روه‌رده‌ كرن، خواندنا خوه‌ یا ده‌ستپێكێ ل (مزگه‌فت وقوتابخانێن) باژێری دهوكێ به‌رده‌وامی دایێ و بدوماهیك ئینایه‌، و به‌كالوریوس ژی ب (شه‌ریعه‌تێ ئیسلامێ) ل زانكویا ئیسلامی ل باژێرێ پێغبه‌ری (س. خ) وه‌رگرتیه‌، وماجستێر ژی ل كولیژا (شه‌ریعێ وخواندنێت ئیسلامی) ل دهوكێ دیسا وه‌رگرتیه‌ (ئه‌و كولیژا ئه‌و بخوه‌ ئێك ژ دامه‌زرێنه‌ر وماموستایێن وێ)، و ناما دوكتورایێ ژی ل زانكویا (جنان)- ل ترابلس ل لوبنانێ- ئاماده‌كر بوو ل دور رفتار و كریار و كومكوژی و قڕكرن و جینوسایدا (ئه‌نفالێن) ره‌ش دژی ملله‌تێ كورد ل سالا (1988)ێ، به‌لێ به‌ری گه‌نگه‌شێ ل سه‌ر بكه‌ت گازیا خودایێ مه‌زن بجهئینا وگه‌هشته‌ خودایێ خوه‌. خودێ ژێ رازی بیت وجهێ وی به‌هشتا به‌رین بیت.
– سه‌یدا (مه‌لا علی مه‌لا نبی گه‌رماڤی) كه‌سه‌ك خودێ ترس وب ته‌قوا بوو، زور یێ رژد بوو ل سه‌ر گه‌هاندنا په‌یاما خودایێ مه‌زن ل دویف رێیا قورئانا پیروز ورێبازا پێغمبه‌رێ خودێ (س. خ) ب ره‌نگه‌كێ راست ودروست بێ هێرڤه‌ و و ێڤه‌، وئولداریا وی زور یا زه‌لال وپاقژ وموكم بوو، زور یێ دویر بوو ژ هشكاتیێ و ره‌قیاتیێ وتوند و تیژیێ، وه‌سا د ئایینی د گه‌هشت كه‌ ئایین یێ هاتی بۆ ئاشتیێ و ئاڤه‌دانكرنێ ومروڤان بپارێزیت ژ نه‌خوشیان وژ خرابیان (ژ هه‌می ئالیان ڤه‌) دا مروڤ وجڤاك یێ سه‌رفه‌راز وبه‌خته‌وه‌ر بیت ل دونیایێ و ل ئاخره‌تێ. تێگه‌هشتنا وی بو ئایینی زور یا به‌رفره‌هبوو. ئه‌ڤ چه‌نده‌ ژی بدیتنا من د زڤریت بو چه‌ند ئه‌گه‌ران، ئێك ژ وانا كو سه‌یدایێ (مه‌لا علی گه‌رماڤی) ل زانكویا ئیسلامی خواندبوو وب سه‌دان هه‌ڤال ودوست هه‌بوون ژ هه‌می وه‌لاتێن جیهانێ، كه‌ بوچوون ودیتنێن جودا جودا هه‌بوون. . و پێوه‌ندیێن زور خورت و به‌رفره‌هـ هه‌بوون د گه‌ل زانایێن ئایینی ل هه‌می جیهانا ئیسلامی، له‌ما ژی یێ ڤه‌كری بوو و ژ كاڤلانكێ هزركرنا به‌رته‌نگ وده‌ڤه‌ركی وئێك مه‌زهه‌بی ده‌ركه‌فتبوو. .. و زور بسانه‌هی ره‌فتار د گه‌ل هزرێن جودا جودا د كر.. و هه‌ر ده‌م بیر وهزرێن وی د به‌رفره‌هبوون ودیتنێن خوه‌ ل سه‌ر به‌لگه‌یان ئاڤا د كر وبه‌ڕه‌ڤانی- ب به‌لگه‌یان-‌ ژێ د كر، و خوه‌ نه‌ د كره ئێخسیرێ دیتنا هه‌ر زانایه‌كێ و كه‌سه‌كی. . به‌لكو یێ وێره‌ك بوو. . ڤه‌كولینا بابه‌تان د كر ول دیڤ د چوو.. هه‌تا گه‌هشتبایه‌ دیتنه‌كا دلێ وی پێ رحه‌ت ببایه‌ ل دویف به‌لگان، و د به‌رژه‌وه‌ندیا جڤاكی دا بایه‌، چونكو زور گرنگی د دا به‌رژه‌وه‌ندیێن هاوه‌لاتیان و جڤاكی، و ئه‌ڤ چه‌نده‌ زور یا دیار بوو ژ هه‌می هه‌لویست وپه‌یڤێن وی (چ د ناڤ لیژنێن فه‌توایێ دا، وچ ل سه‌ر مینبه‌را مزگه‌فتێ، و چ ژی د وانه‌ گوتنێ دا)‌، ئانكو دیتنێن به‌رێ ویێن نوكه‌ د دانه‌ به‌رێك وتشته‌كێ راست ودروست ژێ د ده‌رێخست وئاڤا د كر بو خزمه‌تا جڤاكی، كه‌ هه‌می ده‌مان دیتنێن وی د پێشكه‌فتی بوون.. و گه‌له‌ك یێ دویربین بوو .
– سه‌یدا (مه‌لا علی گه‌رماڤی) كه‌سه‌كێ كوردپه‌وه‌ربوو، زور حه‌ژ وه‌لات وملله‌تێ خوه‌ د كر، هه‌ر رفتار وكریاره‌كا نه‌ د به‌رژه‌وه‌ندیا وه‌لات وملله‌تی دابایه‌ ره‌تد دكر ودژی د راوه‌ستا، وهه‌ر ده‌م د گه‌ل خێرا ملله‌ت و وه‌لاتێ خوه‌ بوو، و ب باشترین شێواز ئایین وكوردایه‌تی پێكڤه‌گرێدابوون، خوه‌ د دیت یێ به‌خته‌وه‌ر و شاناز ده‌مێ خزمه‌تا جڤاكی دكر بێ جیاوازی د ناڤ به‌را ته‌خ وچینێن جڤاكی یێن جودا جودا. .. ب هه‌می ئایین ومه‌زهه‌ب ڤه‌، له‌ما سه‌یدایی زور سه‌رهاتی وچیروك وپێوه‌ندیێن هه‌ڤالینیێ ودوستایه‌تیێ یێن موكم وقاییم د گه‌ل كه‌سایه‌تی وهاوه‌لاتیێن خودان ئایین ومه‌زهه‌بێن جودا جودا هه‌بوون نه‌خاسمه‌: مه‌سیحی و ئێزیدیان.. . زێده‌باری ره‌وشه‌نبیر وكه‌سێن خودان بیر وهزرێن جیاواز. .. ب دیتنا من كه‌سایه‌تیێن وه‌كی سه‌یدایێ (مه‌لا علی گه‌رماڤی) زوی ب زوی دووباره‌ نا بن د دیروكێ دا. .. ئه‌و شیابوو هه‌ڤسه‌نگیه‌كا زور موكم بكه‌ت د ناڤبه‌را ئایینی و كوردایه‌تیێ دا بره‌نگه‌كێ وه‌سا كو خزمه‌ته‌كا راست ودروست بو ئایینی بكه‌ت وهه‌ر وه‌سا خزمه‌ته‌كا راست و دروست بو ملله‌تی و وه‌لاتی ژی بكه‌ت.. . براستی كه‌سایه‌تیا وی د ڤێ ده‌ربارێ دا جهێ رێزگرتنا هه‌ر ئالیه‌كی بوو (چ ده‌ستهه‌لات وبه‌رپرس، وچ ده‌زگه‌هێن جڤاكی، و چ هاوه‌لاتی!!!)، كاریزمایه‌ك ئێكجار بالكێش هه‌بوو بو چاره‌سه‌ریا ئارێشه‌ و كێشان، و رزگاركرنێ ژ ئاسته‌نگ و ته‌نگاڤیان ئه‌وێن د كه‌فتنه‌ د رێكا جڤاكی دا، وهه‌ر ده‌م رێیێن چاره‌سه‌ریێ یێن زور باش ودیتن و بوچوونێن زور گونجای پێشكێش د كر بو چاره‌سه‌ریا كێشه‌ و گرفتاریان، دیسان زور شانازی ب به‌ركرنا جلكێن كوردی د كر ل هه‌می جهان (چ ل وه‌لاتی، و چ ژ ده‌رڤه‌ی وه‌لاتی)، ورولێ وی یێ كوردایه‌تیێ زور یێ به‌رچاڤ و دیار بوو ل هه‌می ده‌م وجهان نه‌خاسمه‌ د ده‌رفه‌تێن به‌رته‌نگ ونه‌خوش دا ژی، كه‌ هه‌می ده‌مان به‌ڕه‌ڤانی ژ دوز وبه‌رژه‌وه‌ندی ومافێن ملله‌تی وكوردستانێ د كر و د ژی زوردار وسته‌مكار وداگیركه‌ران د راوه‌ستا.
– سه‌یدا (مه‌لا علی گه‌رماڤی) زور یێ زیره‌ك و وێره‌ك بوو، ده‌رباره‌ی گوتنا راستیێ وهه‌لویستێ حه‌قیێ چ جاران خوه‌ ژێ نه‌ دا پاش چه‌ند زیان و زه‌ره‌ر‌ گه‌هشتبایێ، له‌وما زور یێ ب هه‌لویست بوو وخودانێ په‌یڤ وئاخفتنا خوه‌ بوو، بیر وهزر ودیتن و پێشنیار و تێبینی وهه‌لویستێن خوه‌ د گوتن ورادگه‌هاندن ب وێره‌كی ل هه‌ر جهه‌كی ول ده‌ف هه‌ر كه‌سه‌كی.. ، وراستگویی وئه‌مانه‌تا وی وه‌لێ كربوو كه‌ هاوه‌لاتی وجڤاك و(ده‌ستهه‌لات ژی) هه‌می رێزه‌ك تایبه‌ت لێ بگرن ومفایی ژێ وه‌ربگرن بو راگرتنا بارێ جڤاكی وبه‌لاڤكرنا‌ چاكیێ وقه‌نجیێ وچاكسازیێ د ناڤ دا. .. سه‌یدایی ب كه‌ساتیا خوه‌ (ئێكه‌تیا زانایێن ئایینێ ئیسلامێ.. ) خورت كربوو ، كربیه‌ ده‌زگه‌هه‌كێ گرنگ د ناڤ جڤاكی دا و ل ده‌ف ده‌ستهه‌لاتی ژی.. هه‌ر ده‌م پشكداری د خوشی ونه‌خوشیێن ملله‌تی دا كر وئامراز وپشته‌ڤانێ رێكخستنێ و ئێكگرتنێ وئاڤه‌دانكرنێ وپێشئێخستنێ وپێشكه‌فتنێ بوو.
– سه‌یدا (مه‌لا علی گه‌رماڤی) یێ رێنجبه‌ر بوو، وكه‌دا حه‌لال د كر، وزور یێ نه‌فس بچیك بوو،- به‌لێ دگه‌ل خوه‌راگرتنێ ومروئه‌تێ وخوه‌ دویركرنێ ژ هه‌ر كێماسیه‌كێ- سپێدێ هه‌تا ئێڤاری د شیا وه‌كی پاله‌ و ره‌زڤانه‌كی كاری بكه‌ت وخزمه‌تا مالا خوه وكه‌س وكار وهه‌ڤالێن خوه‌ بكه‌ت، زور یێ بێنفره‌هـ وڤه‌كری بوو، و زور یێ وه‌فادار بوو بو هه‌ڤال وملله‌تێ خوه‌، خزمه‌تا هه‌میان د كر، وزور یێ شاناز بوو ب خزمه‌تكرنا هاوه‌لاتیان وجڤاكی، خوشمروڤیا وی ونانده‌هیا وی سنور به‌زاند بوون، د شیا پاریێ ده‌ڤێ خوه‌ وخێزانا خوه‌ ب ده‌ته‌ كه‌سێن پێتڤی وهه‌می هاوه‌لاتیان، نه‌خاسمه‌ مێهڤانان ورێڤینگان وزانا وقوتابیێن خواندنا ئایینی. . كه‌ ب شه‌ڤ وروژ خزمه‌تا وان د كر بێ به‌رامبه‌ر ژ بلی حه‌ژێكرنا خودێ وپاشی یا ملله‌ت و وه‌لاتی، له‌وما چاڤ ڤه‌بوون ونانده‌هی ومه‌ردینیا وی زور یا ب ناڤ ده‌نگ بوو د ناڤ ته‌خا زانایێن ئایینی وژینگه‌ها وی دا، هه‌ر ده‌م به‌رژه‌وه‌ندیا زانایێن ئایینی وهه‌ڤالێن خوه‌ وهاوه‌لاتیان ل پێشیا به‌رژه‌وه‌ندیا خوه‌ د ئێخست، ئو شه‌فافیه‌ت وپاقژی وده‌ستپاكیا وی یا بێ وێنه‌ بوو ، دلسوزێ ملله‌تێ خوه‌ وهه‌ڤالیینێ بوو، كه‌سه‌كێ زور قه‌نج وجامێر وره‌وشت بلند بوو، هه‌ر هه‌م داكوكیه‌كا مه‌زن د كر ل سه‌ر پێكڤه‌ژیانێ ولێبورینێ ورێزگرتنێ ل ئێك ودوو، وخورتكرنا پێوه‌ندیان دگه‌ل هه‌می ته‌خ وچینێن جڤاكی یێن جودا جودا.. (كه‌ براستی ب بوو:‌ هێمایێ پێكڤه‌ژیانا جڤاكی و ئالاهه‌لگر وبه‌لاڤكه‌رێ په‌یاما مروڤایه‌تیێ)، و سه‌یدایێ (مه‌لا علی گه‌رماڤی) زور خزمه‌تا دهوكێ وكوردستانێ كریه‌ چ وه‌ك ئه‌ندامه‌كێ كارا وبه‌رپرس د لژنێن فه‌توا، وئێكه‌تیا زانایێن ئایینی دا، وچ وه‌ك مه‌لا وپه‌یڤخوین ل سه‌ر مینبه‌را مزگه‌فتان ود هه‌لكه‌فتان دا، وچ وه‌ك سه‌یدایێ قوتابخانێ وماموستایێ زانكویێ، وچ وه‌ك كه‌سایه‌تیه‌كا جڤاكی وجه‌ماوه‌ری یێ ناڤدار وبه‌رنیاس ل ده‌ڤه‌رێ، كه‌ ئه‌ڤروكه‌ ب سه‌دان قوتابیێن وی یێن ئایینی ویێن كوردایه‌تیێ د به‌ردوامن د خزمه‌تكرنا ملله‌تی و وه‌لاتی دا نه‌ ته‌نها ل پارێزگه‌ها دهوكێ به‌لكو ل سه‌رانسه‌ری كوردستانێ.
– زانایێ هێژا وژێهاتی (مه‌لا علی گه‌رماڤی) وه‌كی ستێره‌كا گه‌ش بوو د ناڤ زانایێن ئایینی دا، چونكو یێ خودان هه‌لویست بوو، راستگوو بوو، شاره‌زا وبسپور بوو، دلفره‌هـ ومه‌رد وڤه‌كری بوو، له‌ما خوشتڤیێ هه‌میان بوو، چونكو هه‌ر ده‌م هاریكار وپشته‌ڤان بوو بو دوزێن راستیێ وبابه‌تێن چاكیێ وحه‌قیێ ، وباشترین به‌ره‌ڤان وپه‌رژان بوو بو مافێن مه‌لا وزانا وقوتابیێن زانستێن ئایینی، دیسا بو بنه‌مال وكه‌س وكار وجڤاكی ژی وه‌كی ستینه‌كا بهێز بوو، ده‌مێ ره‌وشا ئێكی خراب ببایه‌ خوه‌ لێ د كره‌ خودان وبارێ وی رادگرت وسه‌خبێریا بێ ده‌ستهه‌لاتان د كر، چ جاران ژی دلێ خوه‌ نه‌ د بره‌ پایه‌ وكورسیكان ژی. . به‌لكو كورسیكان شانازی ب وی د كر.. . له‌ما زانایان وهاوه‌لاتیان وجڤاكی بگشتی زور حه‌ژێ د كر وهه‌می د داخبار بوون بو وه‌غه‌ركرنا وی.. . وئه‌ڤ چه‌نده‌ یا دیار وئاشكرا بوو ژ سه‌ره‌دانێن جه‌ماوه‌ری بو نه‌خوشخانا ئازادی- ل ده‌مێ نه‌خوشیا وی- وپشكداریكرنا زانا وبه‌رپرس وهاوه‌لاتیان د رێ وره‌سمێن ڤه‌شارتنا وی دا ل گورستانا شاخكێ، ود جڤاتا تازیا خودێ ژێ رازی دا ل مزگه‌فتا (ئه‌مین) ل گرێباصێ، وژ هه‌لویستێن خه‌لكی یێن دیاركری به‌رامبه‌ری وه‌غه‌ركرنا وی. .. خودایێ مه‌زن جهێ (بابێ شێروانی) بكه‌ته‌ به‌هشتا به‌رین، وخودێ هه‌می خێزان وبنه‌مال وكه‌س وكار وهه‌ڤالێن وی بپارێزیت ژ هه‌ر نه‌خوشیه‌كێ. . هیڤیه‌ رێكا وی بگرن وناڤێ وی وخه‌باتا وی یا ئایینی وكوردایه‌تیێ یا پری وژدان وره‌وشت ودلسوزی ب درێژاهیا ژیانا وێ یا (53) سالی.. هه‌ر مه‌زن وبلند رابگرن.. (مِنَ الْمُۆْمِنِینَ ڕجالٌ صَدَقُوا ماعاهَدُوا الڵّهَ عَڵیْهِ فَمِنْهُمْ مَنْ قَچی نَحْبَهُ وَمِنْهُمْ مَنْ ێنْتَڤِرُ وَما بَدَّلُوا تَبْدِیلًا).
– هه‌ژی گوتنێ یه‌ : زانایێ به‌ركه‌فتی (مه‌لا علی گه‌رماڤی) چه‌ند ڤه‌كولین وپه‌رتوكیێن گرێدایی بابه‌تێن ئایینی وكوردایه‌تیێ ل پاش خوه‌ هێلاینه‌ ژ وانا :
1- الملا خلیل السیرتی.. ومنهجه فی إپبات العقیده‌ الإسلامیه‌ من خلال منڤومته : (نهج الأنام). (ناما ماجستێرێ بوو، وگه‌نگه‌شه‌ ل سه‌رهاتبوكرن ل روژا پێنج شه‌مبێ 4/1/2001).
2- عملیات الأنفال فی كوردستان العراق – حقیقتها وێپارها وحكمها-، (ناما دوكتورایێ بوو. .. یا هاتیه‌ چاپكرن).
3- زێده‌باری چه‌ندین بابه‌ت وڤه‌كولینێن دی یێن ئایینی وئه‌كادیمی.

website security
WP Facebook Auto Publish Powered By : XYZScripts.com