NO IORG
Authors Posts by كۆڤان حسێن

كۆڤان حسێن

كۆڤان حسێن
168 POSTS 0 COMMENTS

25

كۆڤان حسێن
وه‌ك مێژوو ڤه‌دگێریت، پرانیا داهێنانان و په‌یداكرنا هه‌وجه‌یێن مرۆڤان ژ مالبچووكى، قه‌یرانان هه‌مان متاى درست بووینه‌، ئانكو قه‌یران فاكته‌ره‌كێ سه‌ركیێ سه‌رهلدانێ و داهێنانا گه‌له‌ك ژ پێدڤێن ژیانا ئه‌ڤرۆ بووینه‌، هه‌ر چه‌ند جهێ مه‌ د لیستا داهێنانێ دا ل سه‌ر ئاستێ دونیایێ هه‌مابێژه‌ نینه‌, لێ ئه‌ڤه‌ هندێ نا گه‌هینیت، ئه‌م ژی هێدى بۆ قه‌یرانێن خوه‌ ل ئه‌لترناتیفه‌كێ بگه‌رهێین بیرۆكراتیا حوكمه‌تا گه‌له‌كا ب له‌ز نینه‌ بۆ چاره‌سه‌ركرنا پرانیا قه‌یرانان. ئه‌م قه‌نج قه‌یرانێن خوه‌ ناس دكه‌ین و دبیت مه‌ تێرا هندێ ژی ئه‌و كه‌س و شیان و هزره‌ ژی هه‌بن هه‌ر چو نه‌ نیڤ چاره‌كێَ بۆ هنده‌ك ژ قه‌یرانێن مه‌ دابنن. ئه‌ڤ هه‌مى زانكۆ و زانستێ دهێته‌ خواندن بۆ چیه‌، هه‌كه‌ پشكه‌كا چاره‌سه‌ریێ په‌یدا نه‌كه‌ت، ئه‌ڤ سامانێ مه‌زنێ حوكمه‌تێ و بازرگانان بۆ چى یه‌ گه‌ر ل وارێ چاره‌سه‌ریا دا نه‌هێته‌ وه‌به‌رهێنان. راسته‌ پشكه‌ك ژ قه‌یرانێن مه‌ سیاسینه‌، لێ پشكه‌ك ژی نه‌ سیاسینه‌، زانستى و ئابوورى نه‌ نه‌مازه‌ ئابوورا مالێ، ئابوورا سه‌رده‌مێ قه‌یرانێ. تشتێ جهێ حێبه‌تیێ ئه‌وه‌ ل وارێ تیوه‌رى دا مه‌ مه‌زنترین ژمارا كه‌سان هه‌یه‌، لێ د وارێ پراكتیكێ دا ئه‌م ل هنده‌ك وارا ل بن سفڕێ دانین، مله‌ته‌ك پێنچ ملیۆنى، 30 زانكۆ یێن هه‌یین، هه‌یڤێ ملیار دۆلاران بهاڤێته‌ سویكێ، نه‌شێت پشكه‌ك قه‌رانێن وه‌ ب داهێنانه‌كا كوردى چارسه‌ركه‌ت. به‌رئاقله‌ ئه‌ڤه‌ هه‌مى مه‌ هه‌بن هێشتا كێم گاز و كاره‌با بین؟! هێشتا گلێش ئاریشا مه‌ بیت؟! هێشتا حوكمه‌ته‌ك نه‌زانیت چه‌ند كه‌س ل وه‌لاتى كاردكه‌ن و چه‌ند بێكارن، به‌لێ ب داتاێن راستى؟ بۆ خه‌لكى قه‌یران خێر و به‌ركه‌ت بوونه‌ و ژ ئازارێن خوه‌ ئافراندن كریه‌ بۆ مه‌, مخابن بوویه‌ عه‌یبه‌ و مزایدا سیاسى و فرسه‌تا شكاندنا ئێكودو و متایه‌كێ گه‌نگه‌شێ و چو دى نه‌..!

11

كۆڤان حسێن

هیچ وه‌لاته‌ك نینه‌ ل گۆر جهێ خوه‌ و شیانێن خوه‌ و پلانێن خوه‌ جارجاران تووشى قه‌یرانان نه‌بیت, ب كورتى قه‌یران جێمكێ گه‌شه‌پێدانێ یه‌ وه‌ختا تازه‌ وه‌لات جهێ خوه‌ ل سه‌ر نه‌خشێ دكه‌ن، نه‌بوونا ناسنامه‌كا ئاشكرا بۆ ئابوورا وه‌لاتى و نه‌بوونا پلانێن ژیانێ ل وه‌لاته‌كێ سویكا وێ ڤه‌كرى هه‌رده‌م هه‌ڤوه‌لاتى راستى گرفت و قه‌یرانان دبیت، هه‌تا ڤێرێ نۆرماله‌ لێ كاره‌سات هینگێ دروست دبیت وه‌ختا قه‌یرانا سه‌ده‌مێن سیاسى هه‌بن, گومان تێدا نینه‌ قه‌یرانا ئابووریا كوردستانێ پاشخانه‌كا سیاسى هه‌یه‌، به‌هرا پتراوێ ڤه‌دگه‌ریت بۆ وى ئاستێ سیاسیێ د ناڤبه‌را به‌غدا و هه‌ولێرێ دا كو كوردستان راستى قه‌یرانا كرى و قه‌یران ژی تازه‌ تێرا خوه‌ هه‌یه‌ ب ده‌هان قه‌یرانا ن بئافرینیت, لێ هنده‌ك قه‌یرانان سیمایه‌ك سیاسى كوردى بخوه‌ ژی هه‌یه‌ و جاران سه‌رهلده‌ن و ئه‌ڤه‌ نه‌خۆشترین قه‌یرانن پتر ژ خوه‌ هه‌ڤوه‌لاتیان ئازار دده‌تن, لێ ئه‌ڤه‌ هه‌مى ره‌نگه‌ خواندنێن بابه‌تى بن بۆ قه‌یرانێن كوردستانێ و حوكمه‌تێ، پتر ژ بهانه‌كێ هه‌بن كا بۆچى ئه‌م د ناڤ ڤان قه‌یرانان دا دژین. لێ ئه‌ڤه‌ هه‌مى ده‌ستهه‌لاتا كوردستانێ بێگونه‌ه ناكه‌ت، كو ها وه‌خته‌ عه‌مرێ ڤێ سه‌ربۆرێ بیته‌ 30 سال و هێتشا ل هنده‌ك سێكته‌ران دا زۆرا هه‌ژاره‌ نه‌مازه‌ یێن خزمه‌تگوزارى یێن رۆژێ ژ گازێ و غازێ و كاره‌بێ. ئه‌ڤ متایه‌ هه‌كه‌ حوكمه‌تێ شیانا دابینكرنا وان نینه‌، باشتره‌ سویكا وێ ڤه‌كه‌ن و هه‌ڤڕكیێ په‌یدا كه‌ن. هه‌تا هه‌كه‌ بازرگانى ژی بیت ب ئاسان و ئه‌رزانتر به‌رده‌ست ببیت. راسته‌ كوردستانێ سه‌ربۆره‌كا دژوارا بۆراندى ل سالێن قه‌یرانێ دا راسته‌ بارێ سازیێن حوكمه‌تێ پتر ژ پێدڤى گران بوویه‌، لێ دیسا دڤیا هه‌ر چو نه‌بیت پلانێن جودا هه‌بن بۆ به‌رهنگاریا قه‌یرانا یپَشوه‌خته‌. هنده‌ك قه‌یرانێن كوردستانێ (وه‌رزی) نه‌، ئانگو گرێداى وه‌رزێن سالێ نه‌، ئاسانتره‌ بۆ حوكمه‌تێ ب درێژیا سالێ بیر ل به‌رهنگاریان بگریت و هیچ قه‌یرانه‌كا كوردستانێ ئه‌سته‌م نینه‌ چاره‌سه‌رنه‌بیت, ل ئالیه‌ك دى ژیانا هه‌ڤوه‌لاتیان ژی شه‌پرزه‌یى یپێڤه‌ دیاره‌ و ره‌وشنبیریا بازاركرنێ ئابوورێ مالێ و پالسه‌نگ راگرتنا ژیانێ ل وه‌لاته‌كێ هه‌رده‌م نه‌ ژ لایێ سیاسى ڤه‌ سه‌قامگێره‌ و نه‌ ژ لایێ ئابوورى ڤه‌ ژێ پشتراسته‌. ئانكو ل سه‌ر حوكمه‌تێ فه‌ره‌ هه‌مى پێدڤیان به‌رده‌ست كه‌ن یان سویكا وان پڕ كه‌ن, ل سه‌ر هه‌ڤوه‌لاتیان ژی فه‌ره‌ بێ پلان و به‌رنامه‌ نه‌بن ب هیڤیا هات و باتێ ڤه‌..

8

كۆڤان حسێن
سه‌رئه‌نجام عیراقێ كه‌سه‌ك دبێژن ده‌ست پاقژ، به‌لێ لاواز و بێ شانس بۆ ئیداره‌كرنا قووناغا نوكه‌، ده‌ستنیشان كر، لێ سه‌رۆك وه‌زیره‌ك هیچ ئالیه‌ك سیاسى هه‌تا نوكه‌ و ب خودانێ وێ ناسناكه‌ت و هیچ فراكسیۆنه‌كا زه‌لال ل په‌رله‌مانى نینه‌ ئاشكرا پشته‌ڤانیا وى بكه‌ت، پێشوازیا ئه‌مریكا و دبیت یا مه‌رجه‌عیه‌تا شیعه‌یان پرسێ ئێكلاكه‌ن. ب هه‌ر حالێ هه‌ى ره‌وشا عیراقێ هندا ساناهى نینه‌ ب هانا سه‌رۆك وه‌زیره‌كێ پاك و ژ پاشخانه‌كا ده‌وله‌مه‌ندا ره‌وشێ ب ساناهى بگوهۆریت، لێ د خوه‌ دا گوهارتن ب تنێ باشه‌ نه‌مازه‌ بۆ وه‌لاته‌ك وه‌ك عیراقێ كو چاڤ ل هندێ یه‌ گوهارتنان بكه‌ت، نه‌مازه‌ د وارێ خه‌زمه‌تگوزارى دا. ئه‌ڤ راسپاردنه‌ یا بێ مه‌رج و به‌رنامێ ڤه‌شارتى نینه‌، دبیت هه‌ر ئالیه‌كێ هنده‌ك ژ مه‌رجێن خوه‌ مسۆگه‌ر كر بن ب كوردان ڤه‌. لێ ئه‌وا جهێ گومانێ ئه‌وه‌ هه‌تا چه‌ند دێ پشته‌ڤانى ل (محه‌مه‌د ته‌وفیق عه‌لاوى) هێته‌كرن، تایبه‌ت ل پرسێن سنۆرداركرنا چه‌كى ل وه‌لاتى، گومان پترن ژ گه‌شبینیێ، عیراقێ دڤیا زوى یان دره‌نك بگه‌هنه‌ وێ باوه‌ریێ وه‌لات ب هه‌مان لۆژیكێ جاران برێڤه‌ ناچیت و سیاسیێن شیعه‌یان دڤیا وێ راستیێ په‌سه‌ندب كه‌ن كو ب فۆرما خوه‌ نه‌شیان وه‌لاته‌كێ ئاڤا كه‌ن. ده‌رفه‌تان بۆ روخسایى نه‌شیان وه‌ك پێدڤى بۆ خزمه‌تا وه‌لاتى بكاربینن, عیراق وه‌ك ده‌وله‌ك یان وه‌ك هنده‌ك ئیماراتێن چه‌كداران دڤیا ل ڤێ ره‌وشێ ئێكلا بیت. ئه‌ڤه‌ كاره‌كێ ساناهى نینه‌ و ململانا خه‌لكێ دى ل عیراقێ بۆ عیراقیان ئاسان نینه‌ ژێ قورتال بن. عه‌لاوى بۆ كوردان كه‌سه‌ك به‌رنیاسه‌ میانره‌وه‌ك ئیسلامیه‌ و سه‌ركردایه‌تیا كوردان باش ناسدكه‌ن. وه‌ك دیار كه‌سه‌ك باوه‌رى ب دستوورى و دیمۆكراسیه‌تێ هه‌یه‌ هه‌كه‌ نه‌هێته‌ گوهارتن. كورد د ڤێ قووناغێ دا به‌غدایه‌ك ئارام ب باشیه‌ك بۆ خوه‌ دزانن هه‌كه‌ ج به‌رنامێن دى نه‌بن بۆ عیراقێ.

9

كۆڤان حسێن
روودان و پێشهات هنده‌ ب له‌زن گه‌له‌ك خواندنان هه‌لناگرن. دبیت شاره‌زا ژى هێدى ب وان روودانێن وه‌ك سۆپرایزه‌ر دهێنه‌ دیتن ئاشنا و ب ئاگه‌ه نه‌بن، ل ڤێ ده‌ڤه‌را ئه‌م تێدا ژ كه‌ڤن وه‌ره‌ یان مه‌یدانا زۆرانبازیا زلهێزان بوویه‌، یان ژى جهێ بایه‌خ و پاوانكرنێ بوویه‌. ئیمپراتۆرێن مه‌زن ل ڤێرێ شه‌ڕێ مان و نه‌مانێ یێ كرى هه‌مى كوردستان یان كاڤل بوویه‌ یان نێرێ بنده‌ستیێ كیَِشایه‌. نوكه‌ هه‌مان سیناریۆ خوه‌ دوباره‌ دكه‌ت، بێلایه‌نى ره‌نگه‌ تاكه‌ فریادره‌سا كوردستانێ و تێرا هندێ شاره‌زا و ب ئاگه‌ه بین هێزێن شه‌ڕكه‌ر كوردستانێ نه‌كه‌ن مه‌یدانا شه‌ڕى یان كوردستانێ هنده‌ قه‌تیس كه‌ن ئێكێ ژ دوویان بهه‌لبژێریت. هه‌مى سه‌ربۆرا سیاسیا كوردستانێ و هه‌مى شیانێن سیاسێن كورد لێ قووناغێ دا دێ بلیمه‌تیا خوه‌ دیاركن كا ب چ ره‌نگى، دێ شێن كوردستانێ ب كێمترین زیان ژ ڤێ گێله‌شۆكێ رزگاركه‌ن. ئه‌مریكا و ئیران عیراقێ و كوردستانێ وه‌ك مه‌یدانا شه‌ڕى دبینن و عیراقیان ب كورد و عه‌ره‌ب ڤه‌ ب تاگێرێن وه‌ دنیاسن وه‌سایه‌ ژى لێ ب وى مه‌رجى زیان نه‌بن. تاكه‌ هیڤى و فریادره‌سا كوردستانێ ئێكرێزى و ته‌ڤایا هێزێن وێ یێن سیاسیه‌ و ئێك گۆتاریا كوردى و راگرتنا پالسه‌نگا هێزێ د ناڤبه‌را شه‌ڕكه‌ران و نوونه‌رێن وان دا. پاراستنا سه‌ربۆرا كوردستانێ ئه‌ركێ هه‌ره‌ سه‌ره‌كیێ ڤێ قووناغێ یه‌ و دیاره‌ ل سه‌رێ هه‌مى كاره‌كێ بیت. ئه‌مریكا وه‌ك پێدڤى هه‌ڤالا هه‌ڤالێن خوه‌ نینه‌ و سه‌ربۆرا كوردان د گه‌لدا دیاره‌ و ئیران ب حوكمێ جوگرافیایێ جیرانێ هه‌تاهه‌تایێ كوردستانێ ب ئاسان نینه‌ بێته‌ فه‌رامۆشكرن یان د یاریا جیۆسیاسى دا حساب بۆ نه‌هێته‌كرن ژ لایێ كوردستانێ ڤه‌. پاراستنا ئاستێ گۆتاره‌كا كوردى یا پالسه‌نگ و خوه‌ دیركرن ل ڤێ قووناغێ ژ ململانا سیاسى و نه‌یاره‌تیا رۆژانه‌یا سیاسى بۆ كوردستانێ زامه‌نێ مان و به‌رده‌وامیا ڤى كیانێ كوردیێ پڕى شانازى و پڕى كێماسى ژی یه‌. هه‌مى چاڤ ل سه‌ر هه‌لویستێ سیاسیێن كوردایه‌ و سه‌ره‌ده‌ریا وان ل گه‌ل روودانان و راگرتنا به‌لانسێ. دیاره‌ ئه‌مریكا و ئیرانێ شه‌ڕێ ب وه‌كاله‌ت دڤێت و ئه‌ڤه‌ پیسترین شه‌ره‌ وه‌لاتان وێران دكه‌تن هیڤیه‌ كورد وه‌كیلێ كه‌سێ نه‌بیت هه‌رچونه‌ ڤێجارێ….

4

كۆڤان حسێن
ئه‌و وه‌لاتێ پڕانیا مێژوویا وى شه‌ڕێن ناڤخوه‌ و ده‌ره‌كى، ئه‌و وه‌لاتێ هیچ بنه‌مایه‌كێ ئێكرێزیا نشتیمانى نه‌هه‌ى, ئه‌و وه‌لاتێ بریتانیا بۆ مه‌ره‌مه‌كا هندا ئاڤاكرى. هنده‌ ئالۆزه‌، نوكه‌ سه‌رێ كه‌سێ ژێ ده‌رناچیت، حه‌تا وى راده‌یێ هنده‌ك خۆزیان ژ جه‌نه‌راله‌كێ دكتاتۆر بخوازن، ئه‌ڤ وه‌لاتێ بێ ناسنامه‌كا نشتیمانى به‌رده‌وام د ژینگه‌ها بێباوه‌ریێ دا سه‌د سال ژی ده‌رباز كرین و هیچ پێشكێش نه‌كرى و هه‌مى ده‌مى ل بنێ لیستا وه‌لاتان دهێت هه‌تا ل سه‌ركه‌راتا مرنێ ژی كه‌سێ نه‌ڤێت بمریت، هه‌مى گاڤێ ب پیلان و به‌رنامێن رۆژێ ژیێ وێ درێژ دكه‌ن. گه‌ر نه‌, هیچ گومان ل ده‌ف كه‌سێ نه‌مایه‌، لى وه‌لاتێ دبێژنێ عیراق هیچ بنه‌مایێ وه‌لاته‌كێ به‌رێز تێدا نه‌مایه‌ و دووماهی بریارا كو گه‌له‌گ خواندن بۆ هاتیه‌كرن، بریارا ده‌ركرنا هێزێن بیانى و ئه‌مریكى ب تایبه‌تى بوو. چاوا دیار بوو سێ مله‌ت، سێ هزر، سێ خواندنێن سیاسى، سێ ترس، سێ دیتن، سێ دیدگا، سێ هه‌ر تشت بۆ ڤى وه‌لاتى هه‌نه‌. خالێن هه‌ڤپشك هه‌ما بێژه‌ نینن. ب گۆر ڤان خواندنان بیت، عیراقێ هیچ ئاسۆیه‌ك نینه‌، ره‌وشا وێ ده‌ربازى قووناغه‌كا باشتر بیت ئه‌گه‌ر هه‌ما لۆژیكێ سیاسیێ، نوكه‌ و بیرا ته‌نگا نوكه‌ و سیاسه‌تكرنێ ب درووشمان به‌رده‌وام كه‌ت. ده‌رفه‌تێن باش بۆ عیراقێ هه‌بوون ژ سوباتا خوه‌ هه‌لویست لێ نه‌بوونا شووناسه‌ك سیاسى عیراقى نشتیمانى ئاڤاكه‌ر. یان دێ عیراقێ پارچه‌ كه‌ت كو ئه‌ڤه‌ باشترین چاره‌سه‌ره‌ یان دێ د ڤێ گێله‌شۆكا خوه‌دا وه‌ك وه‌لاته‌ك فاشل و پرى پاره‌، به‌لێ بۆ هنده‌كێن دى بۆ ده‌مه‌كێ دى به‌رده‌وام بیت، هه‌تا ئه‌وا هنده‌ك دى بۆ حه‌ز دكه‌ن ببیت. ژ ده‌ستدانا ده‌ستپێشخه‌ریێ و نه‌بوونا دیتنه‌ك عیراقى نشتیمانى وه‌ك عیراقى حه‌ز دكه‌ن هه‌بیت و مژوولكرنا وێ، رۆژانه‌ ئاسۆ پتر تارى دبن. ئه‌ڤ وه‌لاته‌ بێ حه‌زا حه‌لكێ وێ بێ خواندنا به‌گراوه‌ندێ نه‌ته‌وه‌ى و كلتووریێ وێ هاتیه‌ ئافراندن. ب ڤى ره‌نگى بیت، نه‌هه‌لبژارتن، نه‌دیمۆكراسى، نه‌ هیچ كه‌لیشه‌ك و دارشتنه‌ك تێرا هندێ نینه‌ ب ڤى لۆژیكى وه‌لاته‌ك ئاڤا بیت ل ناڤ وه‌لاتێن جیهانێ، رێزدار بیت ل گۆر پێڤه‌رێ وه‌لاتێن پێگه‌هشتى. بۆ كوردان قه‌ده‌ره‌ك ره‌شه‌ ب نه‌چارى ل وه‌لاته‌كێ ژبلى كوردان بخوه‌ ده‌ست ل هه‌لبژارتنا ڤێ ژیانێ ل ڤێ جوگرافیایێ نینه‌..

23

كۆڤان حسێن
رێخستنا موه‌چه‌یان و په‌یداكرنا ئاسته‌كێ جهێ رازیبوونێ ژ عه‌داله‌تێ گرنگه‌ و دبیت گرنگترین ژی بیت د وارێ دابه‌شكرنا سامانێ نه‌ته‌وه‌ى د،. لێ مسۆگه‌ر چاكسازى هه‌ر ب تنێ مووچه‌ نینه‌ ل كوردستانێ، پتر ژ كه‌رته‌كێ ژ واره‌كێ پێدڤى ب چاكسازى و پێداچوونێ یه‌. نه‌بوونا ناسنامه‌كا ئاشكرا بۆ سیته‌مێ وه‌لاتى و دارشتنا سیاسه‌تێن پێدڤى ل گۆر وێ ناسنامێ دێ وه‌لاتى ژ گه‌له‌گ ئاریشه‌ و قه‌یرانان قورتال كه‌ت، چاكسازى پرۆسه‌كا درێژ و رى سه‌رگێژیه‌ بۆ وه‌لاتێن تازه‌ پێگه‌هشتى قه‌ت ل كه‌رته‌كێ یان بابه‌ته‌كێ مینا مووچه‌یان قه‌تیس نابیت سه‌خمه‌راتى گرنگیا وێ. كوردستان ل په‌روه‌ردێ ل ئابوورێ ل جڤاكى ل ساخله‌میێ ل مه‌یدانا كارى ل ئیدارى پێدڤى ب نویگه‌رى و وه‌رارێ یه‌. ئاماده‌سازیا جڤاكى بۆ چاكسازیێ و گرتنا ده‌رگه‌هێن بێهنا گه‌نده‌لیێ ژێ دهێت و ئیداره‌ دانا بیرۆكراتیه‌ته‌كا ساخله‌م و چالاك و خولقاندنا پشته‌ڤانیه‌كا جڤاكى و به‌رپاكرنا ره‌وشه‌نبیریه‌كا گشتى وه‌ك پشته‌ڤان بۆ چاكسازیێ ب ته‌مه‌ت چاكسازیێ گرنگه‌. نه‌بونا سه‌ربۆرا ئیداره‌دانا ده‌وله‌تێ نه‌ عه‌یبه‌ن، لێ مان د گێژه‌ڤانكا گه‌نده‌لى و ئاسێبوون ل گرێكێن حوكمرانیه‌كا نه‌ساخله‌م و ئاریشه‌ دا عه‌یبه‌ك مه‌زنه‌، خه‌لكێ سه‌ربۆرێن جوان و سه‌ركه‌فتى هه‌نه‌ ل جڤاكێن مینا جڤاكێ مه‌ پرۆسه‌كا چاكسازیا سه‌ركه‌فتى ئه‌نجامدایه‌. فاكته‌رێن سه‌ركه‌فتنا هه‌ر پرۆسه‌كێ ل سه‌ر ئیراده‌ و زه‌مینه‌سازیا جڤاكى دراوه‌سیت. بریارا سیاسى ئاره‌ستا هه‌مى چاكسازیه‌كێ به‌لانس دكه‌ت ل گۆر ئه‌و بیردۆزا سیاسى یان ئه‌و ئایدولۆژیا باوه‌رى پێ هه‌ى ده‌وله‌تێ ئه‌ندازه‌ دكه‌ت. جڤاكێ كوردستانێ گه‌هشتیه‌ ئاسته‌كێ هشیاریا سیاسى ل ژینگه‌ها تازه‌یا پشى چاكسازیێ هاریكاربیت. نه‌مازه‌ ئه‌گه‌ر پشكه‌ك ژ بنه‌ماێن عه‌داله‌تێ تێدا به‌رجه‌سته‌ ببن. چاكسازیا نوكه‌ به‌حس لێ دهێته‌كرن ژمن ڤه‌ ده‌ستپێكه‌ و پێنگاڤا ئێكێ یه‌ بۆ ڤه‌كرنا ده‌رگه‌هى ل سه‌ر چه‌ندین وار و سێكته‌رێن دى. چاكسازى ل قووناغه‌كێ ب تنێ ناوه‌ستیت و بریاره‌ك یان قانوونه‌ك هه‌مى پرسێ چاره‌سه‌ر ناكه‌ت. لێ هه‌بوونا ئیراده‌كا سیاسى و ئاماده‌باشیه‌كا جه‌ماوه‌رى و گڤاشتنا هه‌ى ئاینده‌كێ گه‌ش چاڤه‌رێ كوردستانێ دكه‌ت, دڤیا قووناغا درووشمان ده‌رباس بكه‌ین. و هه‌مى كه‌ره‌ستێ سه‌ركه‌فتنا هه‌ر جڤاكه‌كێ ل كوردستانێ به‌رده‌سته‌ ژ شیانێن مرۆڤى هه‌تا سامانێ سروشتى.

22

كۆڤان حسێن
بازنێ هه‌ژمۆنا ئیرانێ و ئه‌مریكا رۆژانه‌ ژێك ڤاڤێر و زه‌لال دبیت، تازه‌ سنۆره‌ك ل ناڤبه‌ینا ڤان هه‌ردو هێزێن خودان كاریگه‌رى ل رۆژهه‌لاتا ناڤین دیار دبن، ئاسان نینه‌ د تێگه‌هێ سیاسه‌تێ دا دۆستینیا به‌رده‌وام یان دوژمنیا درێژخایه‌ن، د ناڤبه‌را هه‌ر دویان دا لێهاتیا سیاسى و شیانا و گونجاندنێ دبیته‌ ئه‌ركه‌ك رۆژانه‌ بۆ هه‌ر وه‌لاته‌كى بۆ ده‌مه‌ك درێژ مانا خوه‌ مه‌به‌ست بیت. ب حوكمێ جوگرافیا یێ ئیران نێزیكترین جیرانێ كوردستانێ یه‌ و ب حوكمێ مێژوویێ ژی ئه‌مریكا كوردستانه‌ك ئافراندیه‌ هه‌ر چو نه‌بیت ژ 1991 هێرڤه‌ سنۆره‌ك ب قه‌باركێ ب سه‌نگ بۆ جارا ئێكێ بوو كوردسانێ ئاڤاكریه‌، سه‌خمه‌راتى هه‌مى تێبینى و قووناغێن كوردستان تێدا ده‌رباز بوو، ب كێمى ڤه‌ پشتى 25 چه‌رخان ژ نه‌مانا میدیان هه‌تا نوكه‌ تاكه‌ كیانێ كوردیه‌ نێزیك 30 ساله‌ به‌رده‌وام ب ته‌مه‌ت شۆره‌شێن ئیلۆن و گولانێ عه‌مر هه‌یه‌. هه‌لبژارتنا دۆست و دوژمنان هه‌مى گاڤان ب ده‌ستێ كه‌سى نینه‌ و جاران ژی دۆست و دوژمن یه‌نه‌كێ پالدده‌ن هه‌لبژارتنه‌ك قورس. ئیرانێ ته‌ماحكارایا ئیمپراتۆرى هه‌یه‌ و ئه‌مریكا د لۆتكه‌یا ئیمپراتۆریه‌كا جیهانى دایه‌، ل ڤێ ده‌ڤه‌را پڕى قه‌رقه‌شه‌ و پڕى پاوانخوازى دوور نینه‌ یێن لاواز زیانێ بینن ل ده‌مه‌كێ شه‌ڕێ راسته‌وخوه‌ بیته‌ ئه‌گه‌ره‌ك بێگومان. گه‌ر ئه‌ڤ هێزه‌ ب شه‌ر بچن راسته‌وخوه‌، بێگومان نه‌خشێ ڤێ ده‌ڤه‌رێ یێ سیاسى ب كێمى ڤه‌ بۆ 100 سالێن دى دێ هێته‌ گوهارتن و هه‌كه‌ وه‌كیل شه‌ڕى بكه‌ن، ب تنێ ئاریشه‌ بۆ ده‌مه‌كێ دى، دێ هێنه‌ گیرۆكرن، ل هه‌ردو حاله‌تان دا كوردستانێ پێدڤى ب سیاسه‌ته‌ك هوشیار هه‌یه‌ هشیارى ب رامانه‌كا زۆر نازك و هه‌ستیار، مێژوو دیار دكه‌ت، بیزه‌نتى و فارس ب شه‌رچوونه‌ ل سه‌ر ئاخا كوردستانێ سه‌رئه‌نجام كوردان قوربانى داینه‌ یان ب تاگیریا ئێكێ ژ وان ژ نه‌چارى یان ب حوكمێ مه‌یدانا شه‌ڕى بووینه‌ قوربانى، كا چاوا شه‌ڕێ ئوسمانى و سه‌فه‌ویان شه‌ڕێ كوردان نه‌بوویه‌ و شه‌ڕێ بیزه‌نتى و فارسان ژی شه‌ڕێ كوردان نه‌بوویه‌. رك نوكه‌ ژى شه‌ڕێ ئه‌مریكا و ئیرانێ ژی شه‌ڕێ كوردستانێ نینه‌، هه‌كه‌ ئه‌م بێ لایه‌نیه‌كا ئه‌رێنى بپارێزین. راگرتنا به‌لانسێ ئاسان نینه‌ و لێ دیا لایه‌نێن شه‌ڕكه‌ر ژی كوردستانێ و خه‌لكێ دى راستى دو بژارده‌یان ب تنێ نه‌كن یان ئیران یان ئه‌مریكا. ل ڤى سه‌رده‌مێ تێكهه‌لیێن پڕى به‌رژه‌وه‌ندى و ئالوگۆرا بازرگانى و كلتوورى وه‌ك چه‌رخێن ناڤین نینه‌. نوكه‌ هه‌مى ئالى د به‌رژه‌وه‌ندیان دا تێرا هندێ سه‌ده‌م هه‌نه‌ ل ناڤچه‌كا ناڤین كوردستان خوه‌ ببینیت. هه‌لبژارتنا لایه‌نه‌كێ ب تنێ باجه‌كا دژوارا هه‌ى. ئیران بۆ كوردستانێ گرنگه‌ ل درێژخانیا دیتنێ دا و ئه‌مریكا گرنگتره‌ ژ پرسێن جیۆسیاسى دا. دبیت هه‌لۆیستێ كوردستانێ گه‌له‌ك باندرر نه‌بیت، چونكو ده‌وله‌ت نینه‌، لێ بێگومان هه‌ر هه‌لویسته‌ك سیاسى دهێته‌ خواندن هه‌كه‌ چه‌ند بچووك و سڤك ژی بیت. ئه‌مریكا ده‌مێ په‌یوه‌ندیێ ب سه‌ركردێن رۆژهه‌لاتا ناڤین دكه‌ت، ب كوردان ژی دكه‌ت، ئانكو د ڤێ گێله‌شۆكێ دا كورد ژی ژماره‌كا بچووك نینن. دبیت شه‌ڕ نه‌بیت ب رامانا شه‌ڕێ كلاسیكى، لێ ئالۆزى دێ دۆم ده‌ن هه‌تا هه‌ر ئالیه‌ك هه‌لویستێ وه‌ بهێز بكه‌ت، بۆ گه‌ره‌ك دانوستاندنێ و هه‌ر چه‌نده‌ تشته‌ك نینه‌ نه‌بیت و دبیت ژی شه‌ڕ ببیت، به‌لێ ب سیناریۆیێن جودا. ئێكرێزیا كوردستانێ و خوه‌ دوور راگرتن ژ تاگیریان ئاشكرا سیاسه‌ته‌ك باشه‌ بۆ ڤێ قووناغێ.
*كابۆ… ئه‌مریكا
*جبه‌..مه‌ره‌م ژێ عه‌بایێ سیاسیێن ئیرانێ

18

كۆڤان حسێن

ژنیشكه‌كێ ڤه‌ من داخۆیانیه‌كا رێڤه‌به‌رێ هاتنوچوونا دهۆكێ دیت و دیاركر دكێمتر ژ ساله‌لكێ دا پترى ملیۆن سه‌رپێچی هاتینه‌ ئه‌نجامدان، ئه‌ڤه‌ ژ بلى قوربانیان یێن گیانى و سامانى، هه‌كه‌ ئه‌ڤه‌ راست بیت و بباوه‌رم ژی راسته‌ ل گۆر داتایێن حوكمه‌تێ راستى جهێ راوه‌ستیانێ و خواندنێ یه‌, ئه‌رێ ئه‌ڤ ره‌وشه‌ نۆرماله‌, ئه‌رێ ئه‌ڤه‌ ئاسایه‌ ئه‌رێ پێشكه‌فتن و وه‌رارا ئه‌م پێ دبێژین ئه‌ڤه‌ ڤه‌رێژا وێ یه‌, هه‌كه‌ ب سه‌دان پۆلیس نه‌بان دا ئاستى سه‌رپێچیان چه‌ند بیت. ئه‌رێ ژ راست سه‌ر پێچى (مێرانیه‌) و لادان ژ یاسا سه‌ركه‌شى و سه‌رخۆشى یه‌. ئه‌رێ ژیان ب ڤى ره‌نگى د ڤێ ژینگه‌ها پڕى سه‌رپێجى دا نۆرماله‌، بلندبوونا ئاستێ ژیان و به‌رده‌ستبوونا ترومبێلان بۆ هه‌مى كه‌سان ل هه‌مى ئاسته‌كى، ئه‌ڤه‌ ڤه‌رێژا وێ یه‌. دبێژن 74% خه‌لكێ كوردستانێ ترومبێل یێن هه‌یین ب هه‌مى قه‌بار و مۆدێلان ڤه‌. جوانه‌ ئه‌ڤ هه‌مى شیانه‌ ل ناڤ جڤاكێ مه‌دا هه‌بن و ره‌نگه‌ك بلندبوونا ئاست و كوالتیا ژیانێ یه‌، چه‌ند باشه‌ و چه‌ند خرابه‌، چه‌ند بۆ ئابوورى باشه‌، چه‌ند نۆرماله‌ و چه‌ند نه‌ به‌رئاقله‌ ئه‌و بابه‌ته‌ك دى یه‌ و ب ئابوورى زان شلۆڤه‌كه‌ن؟ لێ یا گرنك كلتوورێ مه‌یه‌، ئه‌ڤه‌ به‌رهه‌مئیناى سه‌رپێچى ره‌نگه‌ك تاوانێ یه‌ ل به‌رامبه‌ر جڤاكى و رێسایێن وێ، ئه‌رێ مه‌ ل ڤێ پارێزگه‌هێ یا بچووك ساله‌كێ ملیۆن سه‌رپێچى هه‌بن، ب تنێ ئه‌ڤه‌ ئه‌ون یێن ل به‌ر چاڤێ ده‌ستهه‌لاتا به‌رپرس كه‌فتین، ب تنێ خودى دزانیت چه‌ند سه‌رپێچى نه‌هاتینه‌ تۆماركرن، ئه‌ڤ سه‌رپێچى یه‌ ب پاره‌نه‌ وه‌ك غه‌رامه‌ ژ كیسێ جڤاكى دچن، دبیت ئه‌ڤه‌ ژ هندێ سڤكتر بیت گیان ببیته‌ قوربانى. ل ڤى وه‌لاتێ ئه‌م تێدا شانازیێ دكه‌ینكو ئه‌م هه‌ر چو نه‌ بیت پێگێریێ ب قانوونێن هاتنوچوونێ بكه‌ین وه‌ك قانوونه‌ك سه‌روه‌ر بناسین. لێ داتایێن ژ ڤى ره‌نگى، ب راستى هه‌مى ژیانا مه‌ ل شارستانا باژێرا و هه‌مى خواندنا مه‌، ل زانكۆ و په‌یمانگه‌ها هه‌مى میدیا مه‌ هه‌مى ناڤه‌ندێن جڤاكى و سیاسى هه‌مى جڤاكێ مه‌ به‌رگومان دكه‌ت ب پسیاره‌كێ چ به‌رهه‌م هاتیه‌؟! ئه‌ڤ قه‌بارێ مه‌زنێ ملیۆن سه‌رپێچیان پێدڤیه‌ نۆرمال ده‌رباس نه‌بیت، ئه‌ڤ پرسه‌ یا ل هه‌مى مالان یا ل سه‌ر هه‌مى ئاستان و كه‌س ل ڤى جڤاكى بێبه‌هر نینه‌. ئه‌رێ ب تنێ ل سه‌ر قانوونێ هاتنوچوونێ ملیۆن سه‌رپێجى هه‌بن ل سه‌ر قانوونێن دى، ره‌وش چاوایه‌. ئه‌ڤ هه‌مى كامیره‌، ئه‌ڤ هه‌مى پۆلیسه‌، ئه‌ڤ هه‌مى ترافیكه‌، ئه‌ڤ هه‌مى شیانه‌، و ئه‌ڤه‌ ئه‌نجام بیت؟! ب راستى شاشیه‌كا ل جهه‌كى هه‌یى، یان ئه‌م جورئه‌ت ناكه‌ین بێژین، یان یا دروست ئه‌وه‌ ژیان ل شارستان و باژێران ب ڤى لۆژیكى، ب ڤى تێگه‌هى پترى گومانه‌كێ دروست دكه‌ت. چاره‌سه‌رى ب زێده‌كرنا پۆلیسان و كامیره‌یان و غه‌رامان نینه‌، چاره‌سه‌ركرن د لۆژیك و بیرا مرۆڤان دایه‌، ئه‌وێن خوه‌ هێژاى ژیانێ ل شارستان و باژێران دبینن. یێ سه‌رپێچیه‌كا سڤكا قانوونا هاتنوچوونێ بكه‌ت، بێگومان ئاماده‌یه‌ سه‌رپێچێن مه‌زنتر و خرابتر ژی بكه‌ت، دبیت هه‌ر سه‌رپێچكاریه‌ك قانوونا هاتنوچوونێ پرۆژێ (مجرمه‌كێ) بیت، هه‌كه‌ ده‌رفه‌ت بۆ روخسا. گه‌نده‌لى د كلتورێ مه‌دا (مسته‌وته‌نه‌) جهگیره‌ و نه‌ لڤه‌، له‌ورا ل سێكته‌رێن دى ژی زى ب زى سه‌ركه‌فتى نابین.

23

كۆڤان حسێن
بێ حزب.. بێ ره‌وتێن سیاسى و بیێ دیدگاێن جودا یێن سیاسى.. بێ هه‌ڤركێن سیاسى.. بێ ململانه‌ بێ پرۆپاگنده‌ ب هه‌مى ئیدماگوگیا خوه‌ڤه‌ یا جاران بێزاركه‌ر ژی. جڤاكێ سڤیل و ژیانا سیاسى و پرۆسا سیاسى، چو رامانه‌ك نینه‌، ئانكو حزب ره‌نگڤه‌دانا سروشتیا جڤاكى و چالاكیێن وێ یێن ئابوورى و جڤاكى و سه‌نته‌رێن هێز و كاریگه‌ریێ نه‌. كوردستان و حزب مێژوویه‌كا كه‌ڤن نینه‌ ب رامانا حزب وه‌ك سه‌نته‌ره‌كێ كۆمكه‌رێ حه‌ز و به‌ژه‌وه‌ندیێن تایبه‌ت و گشتى كه‌سۆكى و كۆمه‌لایه‌تى. دبیت پیجه‌كێ ژ 100 سالان پتر تێنه‌ په‌ریت, لێ هه‌بوونا حزبان بۆ كوردان كۆمكه‌را حه‌زه‌كا نه‌ته‌وه‌ی بوویه‌ پتر ژ به‌رژه‌وه‌ندیا ب رامانا ئابوورى و جڤاكى ژ ئه‌نجامێ نه‌بوونا كیانه‌ك سیاسى كوردستانى. هه‌مى حزب ب ره‌نگه‌ك راسته‌وخوه‌ نه‌ راسته‌وخوه‌ ده‌ربرینێ ژ جڤاكى و (خوالجێت) جڤاكى دكه‌ت و مه‌ج نینه‌ ژی هه‌مى حزبه‌ك ل دووڤ تێوه‌را خوه‌ راستگۆ بیت. ل كوردستانى ژماره‌كا زۆرا حزبا سه‌ربه‌ستن چالاكن لێ دبنه‌كۆك دا چه‌ند حزبه‌ك مه‌یدانا كارێ سیاسى دا ل وارێ پراكتیكى، ده‌ستهه‌لاتێ گرتیه‌ده‌ست. هه‌رحزبه‌كێ ل گور په‌یره‌وێ خوه‌ بۆ چالاكرنا خوه‌ بۆ نووكرنا خوه‌ ده‌مه‌ك دیاركرى هه‌یه‌ بۆ گرێدانا كۆنگره‌ى كو بالادسترین ده‌ستهه‌لاتا وێ حزبێ یه‌. بۆ خه‌لكێ ب گشتى گرنكه‌ بزانن حزبێن جه‌ماوه‌رى حزبێن سیبه‌را ده‌ستهه‌لاتێ هه‌ى، حزبێن شیاین توره‌كا په‌یوه‌ندیان دروست بكه‌ت.كا ب چى ئاره‌سته‌ دا دچن و چ باله‌ك ج بیردۆزه‌ك دێ ل سه‌ر هه‌لسوكه‌فتا ڤێ حزبێ دیاربیت.
كاره‌ك دیمۆكراتى و ماقیله‌ حزب چه‌ند سالان جاره‌كێ پێداچوونێ بخوه‌ دابكه‌ت و خوه‌ نووژه‌ن بكه‌ت ژلایێ هزرى و شیانێن مرۆڤى ڤه‌ چونكو حزب بۆ قووناغه‌كێ ب تنێ نینه‌ و هه‌ر سه‌رده‌م و قووناغه‌كێ ژی كاراكته‌رێن خوه‌ هه‌نه‌. بۆ پارتێن كوردى ئیزن و ده‌ستوور بۆ ده‌ما وه‌ك بزاڤه‌ك شۆره‌شگێر ل ده‌مێ خوه‌ كۆنگران نه‌ به‌ستن، لێ نوكه‌ پێدڤیه‌كا سه‌رده‌میا هه‌نوكه‌یه‌، ب كێمى ڤه‌ پشتى هه‌ر هه‌لبژارتنه‌كێ حزب كۆنگران ببه‌ستن دا بخوه‌ دا بچن ل كێمى و زێده‌یا ده‌نگان هه‌لسه‌نگاندنا خوه‌ بكه‌ن و ب جورئه‌ت بریارێ بده‌ن و هنده‌ك بێنه‌ لادان و هنده‌كا ژی گیانێ وه‌رزشى هه‌بیت مه‌یدانێ ب روومه‌ت چۆل بكه‌ن. پشتى ئێكه‌تیێ چاڤ ل سه‌ر پارتى نه‌ دێ بۆ چ ئاره‌سته‌ كۆنگره‌كێ گریده‌ت. هه‌لسه‌نگاندنا 70 سالێن خوه‌ بكه‌ت گوهداریا وان هه‌مى ده‌نگان بكه‌ت یێن ل سه‌ر پارتى ب ئه‌رینى و نه‌رینێ دهێنه‌ گۆتن و راده‌یا هه‌بوونا هنده‌ك تیبینیان ل سه‌ر پارتى و كاراكته‌رێن وێ یێن چالاك ل سه‌ر ئاینده‌یێ پارتى. پارتى ژی ڤالا نینه‌ ژ گه‌له‌ك تیبینیان، ڤالا نینه‌ ژ ره‌خنێ ل گه‌ل لبه‌رچاڤكرنا هه‌لومه‌رجان. لێ هه‌مى بهانه‌ تێرا هندێ ناكه‌ن پارتیه‌ك د مێژوویێ دا بژیت. پارتى ژ ئالیێ دسپلینا حزبى ڤه‌ ژ هه‌مى پارتێن دى ب شانستره‌، لێ ئه‌ڤه‌ هه‌تا قووناغه‌كێ دێ دۆم ده‌ت، نه‌مازه‌ ل مه‌یدانا هه‌ڤركیا دیمۆكراتى دا. له‌روا پارتى ژی وه‌ك بریاره‌ كۆنگرێ گریده‌ت، لێ چ كۆنگره‌ بۆ چ مه‌ره‌م بۆ چ ئارسته‌. پارتى چاوا تێرا دو شۆره‌شان كه‌س و شیان هه‌بوون نوكه‌ ژى تێرا ده‌وله‌ته‌كێ شیان و كاراكته‌ر هه‌نه‌، لێ سازیا پارتى و په‌یكه‌رێ وێ و ناڤه‌ندێن بریارێ و بیركراتیا ناڤخوه‌ پێدڤى ب پێداچوونێ. چونكوگه‌له‌ك شیانێن پارتى د ڤان بازنه‌ و پرسگه‌ها دا هندا، دبن یان خاڤ دبن و پارتى دڤیا ل ئه‌ندامێن خوه‌ یێن هه‌تا راده‌كێ زیز ئه‌ندامێن خه‌مسار ئه‌ندامێن كێم باوه‌رى و دسپلین ئه‌ندامێن به‌رژه‌وه‌ندیخواز. و جه‌ماوه‌رێ خوه‌ خواندنه‌كا دروست و دادپه‌روه‌رانه‌ بكه‌ت. كه‌ڤناتى و مێژوو بۆ پارتى باگراوه‌نده‌ك ب وێ رادێ باشه‌ كه‌سێ دى نینه‌. لێ سه‌ربۆرا حوكمرانیا پارتى ژی ل سه‌ر ئاستى حزب و حوكمه‌تێ جهێ كۆمه‌كا تیبینیایه‌ و پێدڤیه‌ پارتى كار ل سه‌ر بكه‌ت و خوه‌ ژ هنده‌ك تیبینیان و گازندان یان بێ به‌ر كه‌ت یان ب جورئه‌ت راستڤه‌كه‌ت. دا بمینیت پارتیا ته‌خا هه‌ژار و به‌لنگار و گشتیا مله‌تى نه‌ك یا نوخبه‌ چینه‌كێ…

12

كۆڤان حسێن
هیچ وه‌لاته‌ك و قه‌واره‌ك سیاسى ل ڤێ جیهانێ قوت و به‌ندكرى ژ ئاسمانان نه‌هاتیه‌ خار، مه‌زنترین وه‌لات هه‌تا بچووكترین وه‌لات، هه‌كه‌ خوه‌ ل سه‌ر ده‌مێ خێلاتیێ بیت ب ره‌نگه‌ك ژ ره‌نگان د قووناغا شه‌ڕێ ناڤخوه‌دا بۆریه‌، شه‌ر ئه‌گه‌ر چى وێرانكاریه‌ لێ قووناغه‌كه‌ بۆ سه‌قامگێریێ و به‌لانسا هێزێ. هه‌مى ئه‌ڤ وه‌لاتێن نوكه‌ ئاڤه‌دان و گه‌شه‌ستاندى رۆژه‌كێ د ناڤخوه‌دا ب شه‌رچوونه‌ و پرى زكێ ئاخێ خۆشمێرێن خوه‌ كریه‌. یان بۆ پاراستنا كه‌دخودایه‌كێ یان میره‌كى یان بۆ پاوانا چه‌روانه‌كى، یان به‌ره‌ڤانى ژ ئایدیایه‌كێ. ب هه‌ر حالێ هه‌كه‌ ب ره‌نگه‌كێ ژ ره‌نگان شه‌ر ده‌ستپێكا ئاشتیه‌ك ب روومه‌ت و سه‌قامگێریه‌ك درێژخایه‌نه‌، مێژوویا ئه‌ورۆپا كه‌ڤن و نوو و ئاسیا و ئه‌مریكا ژی ڤێ راستیێ دسه‌لمینن، شه‌ڕێ ناڤخوه‌ قووناغه‌كا بێ چاره‌یێ یه‌، دڤیا تێدا ده‌رباس بن، باشه‌ یان خرابه‌ ئه‌ڤه‌ دبیت د خانا ئه‌خلاقى دا بهێته‌ گه‌نگه‌شه‌كرن نه‌ك د یا سیاسه‌تا ریالستى دا، هه‌رێما كوردستانێ قه‌واره‌ك هه‌تا رادیه‌كێ سه‌قامگێر و ئارام به‌رهه‌م هات پشتى شه‌رێ ناڤخوه‌ و دیاركرنا به‌لانسا هێزێ و گه‌هشتن ب وێ باوه‌ریێ كو كه‌س كه‌سێ خلاس ناكه‌ت و كه‌س ل وه‌لاتێ زێده‌ نینه‌ و كه‌سێ هه‌مى راستى و ره‌وایه‌تى ڤێ نینه‌، ئانكو دڤیا پێكڤه‌ بژین پشتى هه‌مى رێیێن دى تاقیكرین و پووشمان بوین. رك و رك ئه‌وا نوكه‌ ل عێراقێ دبیت ئه‌و قووناغا پێدڤى یه‌ ئه‌وا ژمێژه‌ دڤیا شیعه‌ بخوه‌ تێرا ببۆرن ئانكو شه‌رێ شیعه‌ و شیعه‌یان و سه‌ر راستكرنا به‌لانسێ یه‌، لێ مخابنى دبێژن شه‌رێن ناڤخوه‌ سێ هه‌تا حه‌فت سالان به‌رده‌وامیێ دكه‌ن. یا نوكه‌ ل عیراقێ دقه‌ومیت شه‌رێ ناڤخوه‌یێ شیعانه‌. یان دێ عیراقێ پارچه‌كه‌ن و ئێكودو هند لاوازكه‌ن ئاسان رێك بكه‌ڤن یان دێ بخوینێ پشتى چه‌ند وه‌ختى ب ئێكجارى پێكئێن..

website security
WP Facebook Auto Publish Powered By : XYZScripts.com