NO IORG
Authors Posts by د.سالار عوسمان

د.سالار عوسمان

د.سالار عوسمان
57 POSTS 0 COMMENTS

39

عیراق ده‌وله‌ته‌كا چێكری یه‌ ئه‌و ب خوه‌ نه‌ چێبوویه‌, بێگومان جوداهی گه‌له‌كه‌ د ناڤبه‌را یا ب ده‌ست چێببیت و یا ب خوه‌ چێببیت, ب ده‌ست چێكرن بێ ئیراده‌یه‌ و یا ب خوه‌ چێببیت ئیراده‌یه‌, واته‌ بێ ئیرادا خه‌لكێ عیراقێ و بێ راپرسی و را وه‌رگرتن, عیراق ژ ئالیێ خه‌لكێ بیانی و بۆ به‌رژه‌وه‌ندیێن وان هاته‌ چێكرن, له‌وما ژی هه‌تا نها ئه‌و مفادارن و خه‌لكێ عیراقێ ژى مالۆێران و زیانڤێكه‌فتی و قووناغێن ژیانا خوه‌ دانه‌ ده‌ست مرنێ.
ـ د ڤێ ناڤبه‌رێ دا تێگه‌هێ (ئێكپارچه‌یا ئاخا عیراقێ) هه‌ر وه‌كی عیراقێ ب هه‌مان ئاوای تێگه‌هێ خوه‌ چێكریه‌ و ژ دروستكرنا عیراقێ و هه‌تا نها ده‌ستهه‌لاتدارێن عیراقێ ل بن ڤێ پێگه‌هێ زوڵمێ ل نه‌ته‌وه‌ و پێكهاته‌یێن جودا دكن و د هه‌ر قوناغه‌كا دیرۆكی دا زوڵم ناڤونیشانه‌كێ ب خوه‌ڤه‌ د هه‌لگریت, لێ زوڵم هه‌ر زوڵمه‌ و پێدڤیه‌ مرۆڤێن ئازادیخواز, وه‌ك پێشمه‌رگه‌یان ل دژ راوه‌ستن.
ـ د كورتترین پێناسه‌ دا ( ئێكپارچه‌ییا ئاخا عیراقێ) واته‌ دره‌و, دره‌و ب وێ رامانێ خه‌لكێ عیراقێ نه‌ڤێن و نه‌شێن دگه‌لدا ببۆرینن و ب زۆری و خورتی ب سه‌ر واندا هاتیه‌ سه‌پاندن و ب كورتی ناخازن دگه‌ل دره‌وه‌كێ بژین كو ناڤێ وێ ئێكپارچه‌ییا ئاخا عیراقی َ یه‌ ..
– راستییا وێ چیه‌ ؟ .. راستییا وێ ئه‌وه‌ ئه‌ڤێ دره‌وێ راكه‌ین و لاببه‌ین , ئه‌ڤێ دره‌وێ (ئێكپارچه‌ییا ئاخا عیراقێ ) بێخینه‌ به‌رده‌ڤ پرسیارێن ویژدانی و ب راشكاوی بپرسین : ئه‌رێ هه‌تا كه‌نگی دگه‌ل دره‌وێ بژین ؟ .. ئه‌رێ هه‌تا كه‌نگی بنده‌ستی و هه‌تا كه‌نگی زوڵم و هه‌تا كه‌نگی مالوێرانی ؟ ..
– عیراق نه‌ ده‌وله‌ته‌كا راگر و ل سه‌ر پیێت خوه‌یه‌ , ئه‌وا عیراق راگرتیه‌ زوڵمه‌ , ئه‌ڤ ئێكپارچه‌ییا دره‌و و ژ قه‌ستا هه‌ر ب زوڵمێ یا راوه‌ستیایه‌ , له‌وما وه‌ك دبینین د هه‌ر ده‌رفه‌ته‌كا دیموكراسیێ دا , د هه‌ر (نه‌خێر)ه‌ كێ دا بۆ دیكتاتۆریه‌تێ و زوڵما عیراقێ , ئیكپارچه‌ییا عیراقێ ئه‌وا به‌حس دكه‌ن دكه‌چیته‌ له‌رزین و د هه‌شییت , یاشترین له‌رزینا ئاشتیانه‌ ژی بۆ عیراقێ ۆیفراندۆمه‌ داكو ژ وێرێ ڤه‌ بچنه‌ سه‌ر رێكا راست , رێكا ڤه‌گه‌ریانێ بۆ ئیراده‌ و ئیراده‌ و را یێ هه‌ڤوه‌لاتیان , كو ئایا دخازن عیراق ب ڤێ دره‌وا وه‌ها مه‌زن به‌رده‌وام بیت ؟! ..
– هه‌رێما كوردستانێ یا ل سه‌ر رێكه‌كا راست , هه‌رێما كوردستانێ دێ بریارێ ده‌ت , دێ بریارێ ده‌ت و دخازیت دره‌وه‌كا مه‌زنا دیروكی نه‌هێلیت و بده‌ته‌ ئاله‌كێ و راستیه‌كا گه‌ش بنه‌ جه بكه‌ت , ئه‌و راستیا گه‌شا كو تێدا هه‌ڤوه‌لاتیێن كوردستانێ ب دلێ خوه‌ و ب ده‌ستێ خوه‌ و ب ئازادی دێ بریاریً ل چاره‌نڤیسێ خوه‌ ده‌ت, كه‌واته‌ بریارا ریفراندۆما هه‌رێما كوردستانێ بریاره‌كا راسته‌ و (به‌لێ) ژی راستتره‌ و دێ دووماهیێ ب گێ دره‌وا مه‌زن ئینیت كو ژبلی خوین و برسێ و ترسێ چ دی بۆ عیراقیان نه‌بوویه‌.
ـ كێ دڤێت ل گه‌ل دره‌وێ بمینیت و كێ دڤێت ب سه‌ر رێیا تژی شانازیا راستیێ دا بچیت و ده‌رباز ببیت ئازاده‌, لێ د ڤێرێ دا پێدڤی یه‌ بێژیین, ئه‌وێ بڤێت دره‌وا ئێكپارچه‌یا ئاخا عیراقێ به‌رده‌وام بیت, كرنۆش و سه‌رێ خوه‌ و به‌ژنا خوه‌ بۆ زوڵمێ دیكتاتۆریه‌تێ دچه‌مینیت و ده‌نگی دده‌ته‌ بن ده‌ستی و زه‌لیلو ره‌زیلیا خوه‌, كو هه‌رگیز باوه‌ر ناكه‌م كورد و كوردستانیه‌ك هه‌بیت ل هه‌مبه‌ر ئازادی و سه‌ربخوه‌یا خوه‌ ئه‌ڤا دووێ هه‌لبژێریت و كبریا و كه‌رامه‌تێن قه‌ومی و مرۆڤیێن خوه‌ ته‌سلیمی زولم و دیكتاتۆریه‌تێ بكه‌ت !! .. لێ دا جارێ چاڤه‌رێ ببین.

62

مالیكی: زه‌لامه‌كێ نوقمبووى د توندڕۆیا مه‌زهه‌بی دا، یێ تاری د هزرا خوه‌ دا، شكستخواریى د ڕێڤه‌برنا عێراقێ دا و فاشل د سیاسه‌تكرنێ دا، ئه‌ڤ جاره‌ ژی د هه‌ڤپه‌یڤیه‌كێ دا د گه‌ل (الاخبار) یا لوبنانی، ئاخافتنێن زۆر كرێت و نه‌ سیاسی ل هه‌مبه‌ر گه‌ل و كوردستان و سه‌رخۆبوونێ كرینه‌، به‌ری هه‌ر تشته‌كی پێدڤیه‌ ئه‌م بێژین :ـ مالكی ب سایكۆلۆژیایه‌كا شكستخوارى دئاخفیت، له‌ورا هه‌رده‌م وه‌ك دۆڕاوی سیاسی وێنه‌ و پرس و مژاران دبینیت!..ـ مالكی ل ناڤ شیعان، تایبه‌ت ڤان شیعه‌یێن خوه‌ ب عێراقی دزانن، سه‌ركرده‌كی نه‌یێ خۆشتڤى یه‌، بۆیه‌ وه‌ختی دئاخڤیت پتر نه‌ عێراقیانه‌ دئاخڤیت. له‌ورا دشێین بێژین ئاخفتن و لێدوانێن مالكی گوزارشت ل عیراقێ و جاده‌یا سیاسی یا عێراق ناكه‌ت!..ـ هه‌ر ده‌مێ پرۆسا هه‌لبژارتنان نێزیك دبیته‌ڤه‌، مالكی لێدوان و ئاخافتنێن ئاگرین دده‌ت و مه‌ره‌م ژی ته‌نێ ڕاكێشانا سۆزا شیعانه‌ بۆ خوه‌، ب كورتی مه‌ره‌م كۆمكرنا ده‌نگانه‌ و خۆبه‌رهه‌ڤكرنه‌ بۆ هه‌لبژارتنان كو ل پێشه‌ و دهێت!. پشتی ڤێ ده‌سپێكا كورت، پێدڤیه‌ ئه‌م بێژین: هه‌می ئاخافتنێن مالكی ل (الاخبار) یا لوبنانی پێكهاتبوون ژ: (دژایه‌تیا ڕیفراندۆمێ، سه‌رخۆبوون، سه‌رۆك بارزانی و كوردستان) و ئه‌م ژی زۆر ب كورتی دبێژینه‌ مالكی و هه‌می خودان ڤان هزرێن سیاسی كو وه‌كو مالكی هزر دكه‌ن و هه‌می ئه‌كرادێن مالكی ژی كو كوردن و بۆ یه‌كپارچه‌یا عێراق كار دكه‌ن: ـ ڕیفراندۆم مافی هه‌ر تاكه‌كه‌ د جڤاكێ داو ل نێزیكترین وه‌قتان دهێته‌ ئه‌نجامدان،. ریفراندۆم میكانیزمه‌كا مۆدێرنا سیاسی یه‌، جڤاكی یه‌ و كورد گونجاو ل گه‌ل سه‌رده‌مان نوو پێنگاڤان دهاڤێژیت و ئاریشان چاره‌سه‌ر دكه‌ت، ڤان ئاریشان كو خه‌لكی سیاسی وه‌ك مالیكی به‌ری نووكه‌ د قۆناغێ زوودا چێكریه‌!… ـ سه‌رخۆبوون مافه‌كا ئایینی، نه‌ته‌وه‌یی، ئینسانی و سیاسی مه‌یه‌ و هه‌ر دهێته‌ دی!.. هه‌ر سه‌ر ئاخافتنێن مالكی ل سه‌ر سه‌رخۆبوونێ، د په‌یاما سه‌رۆكایه‌تیا هه‌رێما كوردستانێ دا هاتیه‌; (مالكی د ڤى مه‌قامى دا نننه‌ به‌حسێ سه‌ربه‌خۆیێ بكه‌ت!!).. ـ سه‌رۆك بارزانی پێشمه‌رگه‌یه‌، وه‌ك چیا د ڕابوونه‌كا نه‌ته‌وه‌ی یدا ل هه‌مبه‌ر هه‌می ناحه‌ز و دوژمنێن كورد ڕاوه‌ستیایه‌…بارزانی خودان فه‌لسه‌فه‌كا سیاسیا ره‌وایه‌، فه‌لسه‌فا:(ئاخ و ئالا و ئازادی)، هه‌ر لایه‌ن و سه‌ركرده‌یه‌ك ژی بڤێت دژایه‌تیا بارزانی بكه‌ت، دژایه‌تیا ئاخ و ئالا و ئازادیێ دكه‌ت و ئه‌نجام شكستنێ دخۆت و بارزانی و فه‌لسه‌فه‌ سیاسه‌تا وى سه‌ردكه‌ڤیت. ـ كوردستان ژی مه‌لبه‌ندا خۆر و تاڤ و ئاڤ و چیا و كانی و به‌فر و باران و میهره‌بانیێ یه‌، هه‌ر كه‌سێ دژایه‌تیا كوردستان بكه‌ت سه‌رێ خوه‌ ل چیایێن كوردستانێ دده‌ت و ب سه‌رشۆڕیی دچیته‌ ناڤ زبلدانا دیرۆكێ دا!… ⁃ ل دووماهی دبێژین: ستایلی مالكی ستایله‌كێ سیاسی یێ كه‌ڤنه‌ و نه‌ مالكی و نه‌ خه‌لكێ ب هێزتر ژ مالكی نه‌شیان كاروانێ كوردستانێ بۆ ئازادی ڕاگرن، كاروانێ كوردان به‌ر ب ئازادیێ ده‌ڕوا و مالكی و مالیكیه‌كان ژى هه‌ر دئاخڤن !!!!

72

هه‌ر رێكه‌كا مرۆڤ دگریته‌ به‌ر، پێدڤیه‌ به‌رپیێن خوه‌ ببینیت، پێخه‌مه‌ت گه‌هشتنا جهێ مه‌ره‌مێ دێ ئه‌ڤراز و نشیڤی ل به‌ر هه‌بن، ئه‌گه‌ر هات و بۆ وێ مه‌ره‌مێ پشته‌ڤان ژی هه‌بن، ئێدی ب دله‌كێ خۆشتر و پیه‌كێ سڤكتر پێنگاڤێن خوه‌ هاڤێژیت..
مه‌ كوردان ژی رێیه‌كا گرتیه‌ به‌ر، ریفرادۆم نێزیكه‌، رێیا مه‌ رێیا سه‌رخوه‌بوونی یه‌ و ئارمانج ده‌وله‌تا كوردی یه‌، ئه‌ڤ رێێا سه‌رۆك رێبه‌راتیێ دكه‌ت، بجهئینانا مراده‌كا دیرۆكى یه‌، ئه‌گه‌ر جاران خه‌ون بوویه‌ نها یا دبیته‌ راستی، رێێا مه‌ دیاره‌، ئارمانجا مه‌ هاوار دكت، دڤێ رێكێ دا پشته‌ڤان ژی مه‌ هه‌نه‌، چما ئه‌م هه‌می ب پێنگاڤێن چه‌له‌نگ و پیه‌كێ سڤك د ڤێ رێیێ دا نه‌چین، یا دروست ئه‌وه‌ ئه‌م هه‌می پشكدار و پشته‌ڤانێن ڤئ پرۆسا نیشتمانیا مه‌زن بین، هه‌ڤركی و ناكۆكیا بده‌ینه‌ ئاله‌كێ، ئه‌ڤێ پرۆسا مه‌زن مرۆڤین مه‌زن پێدڤیه‌، مرۆڤین مه‌زن، مه‌زن هزر دكن، مه‌زن دبینن، مه‌زن ره‌فتارا دكه‌ن، ئه‌وین بچووك هزر دكه‌ن ئه‌و دێ هه‌ر مینن بچووك، دیرۆك ژی وانا تۆمار ناكه‌ت، شه‌مه‌نده‌فه‌را دیرۆكئ ژی وانا نابینیت یا راستر بێژم، ئه‌و ناگه‌هنه‌ شه‌مه‌نده‌فه‌رێ، چونكی پینگاڤێن وان بچووكن وه‌كی هزرێن وان.. بلا ئه‌م هه‌می ب دله‌كێ پاقژ پشكداربین د بجهئینانا ڤێ مرادا دیرۆكی دا، چونكی بجهئینان و گه‌هشتن ب ده‌وله‌تا كوردی نه‌ تنێ بۆ دیرۆكێ یه‌، لی بۆ نها و پاشه‌رۆژێ یه‌ ژی.
تشته‌كێ دی یێ هه‌ری گرنگ كو پێدڤیه‌ و پێدڤیه‌ ب پاشه‌رۆژێ ئه‌و ژی په‌روه‌رده‌كرنا تاكه‌كێ نیشتمانپه‌روه‌ر و به‌لاڤكرنا ره‌وشه‌نبیریا سیاسی ب شیوه‌یه‌كی ل گه‌ل دیرۆكا مه‌ كوردان و ل گه‌ل واقعی ئه‌ڤرۆ یێ كوردستانی بگونجیت، به‌لاڤكرنا ره‌وشه‌نبیریا برێڤه‌چوونا دامه‌زراوه‌یین ده‌وله‌تێ دا بشیین ب هه‌ڤرا و هه‌ڤته‌ریب ل گه‌ل قووناغا به‌ر ب ده‌وله‌تبوونی ئه‌م نه‌وه‌یه‌ك ئاماده‌ بكه‌ین ژ رامانا ده‌وله‌تبوونی تێبگه‌هیت و قه‌درێ وی ده‌ستكه‌فتی بزانیت داكو ب باوه‌ریه‌كا موكم ڤه‌ پارێزڤانیێ، لێ بكه‌ت، هه‌كه‌ ئه‌م مفایی ژ ئه‌زموونا پشتی سه‌رهلدانی و هه‌تا نها وه‌رگرین دی بێنین ئه‌وین نها قه‌درێ ڤێ ئه‌زموونی و ده‌ستكه‌فتێن وێ نزانن ئه‌ون یێن د شه‌نگست دادپه‌روه‌رده‌یا نیشتمان په‌روه‌ری نه‌ دیتینه‌ و هه‌ستی وه‌لات و خاك و ئالا ل جه‌م وان لاواز بوویه‌ و ل نك وان خه‌م نه‌بوویه‌، له‌وما دكارن ب بێ وێژیدانی راست و چه‌پ هێله‌كی ب سه‌ر هه‌می قوربانی و ده‌ستكه‌فت و سه‌وه‌ری بینن، لی د به‌رانبه‌ر دا ئه‌وێ رۆژه‌كێ ژ رۆژا گوهداریا ده‌نگێ گریا دایك و داپیرا خوه‌ بوویه‌، بۆ باب و باپیری خوه‌ ژ ده‌ستێ رژیمێ، ئه‌وێ رۆژه‌كێ ژ رۆژا هه‌ست ب گه‌رمیا هناڤ سۆتیا بابێ و بابیرێ خوه‌ كریه‌ بۆ باب و برا چ جاران نه‌شیت وژدانا خوه‌ خراب بكه‌ت به‌رامبه‌ر قوربانیدانا پێشمه‌رگه‌ و خه‌باتا میلله‌تێ خوه‌، چ جار نه‌شێت درێیا ده‌وله‌تبوونێ دا راوه‌ستیت لێ دێ ل ل گه‌ل رێبه‌رێ رێكێ د وێ رێكێ دا چیت، دێ بزاڤێ كه‌ت ئه‌و شانازی به‌ر وی ژی بكه‌ڤیت، ڤێجا بلا ئه‌م هه‌می ب هه‌ڤرا بزاڤێ بكه‌ین پشكدار بین ل رێیا ده‌وله‌تبوونی و ژ وێ شانازیێ پێ به‌هر نه‌بین.

44

بیاڤ

ڕه‌خنه‌یا سیاسی پشكه‌كا گه‌ش و گرنگه‌ د ژیانا سیاسی دا، ژیانا سیاسی یا ساخله‌م و دروست، ئه‌و ژیانه‌ كو ڕه‌خنه‌ تێدا بیت و ب ڕامانه‌كا دن، بێ ڕه‌خنه‌یا سیاسی ژیانا سیاسی نه‌ ژیانه‌كا ته‌مامه‌ و نه‌ پێشكه‌فتنێ ژی ب خوه‌ڤه‌ دبینیت.

د ژیانا سیاسیا كوردستانێ دا، ڕه‌خنه‌یا سیاسی هه‌یه‌، كو دشێین دابه‌ش بكه‌ینه‌ سه‌ر (٢) دو جۆران:
١- ڕه‌خنه‌یا سیاسی / زاره‌كی:
ئه‌ڤ جۆر ڕه‌خنه‌یه‌ ژ لایێ هه‌ڤوه‌لاتی، ڕۆژانه‌ د ناڤ جڤاكی دا دهێته‌ ئه‌نجامدان و پتر سۆز یا زاله‌ ب سه‌ری دا و دشێین بێژین: ڕه‌خنه‌كا ئاسۆییه‌.
٢- ره‌خنا سیاسی/ نڤیسین:
ئه‌ڤ جۆره‌ ژ لایێ نڤیسه‌ر و ڕۆژنامه‌ڤان و سیاسه‌تمه‌داران دهێته‌ نڤیسین و پتر ئه‌قل زاله‌ ب سه‌ری دا و دشێین بێژین: ڕه‌خنه‌كا ستوونی یه‌.
هه‌ردو جۆرێن ڕه‌خنێ:( زاره‌كی و نڤیسین) پێویستییه‌كا سیاسی یه‌ و پیڤه‌ره‌كه‌ بۆ ژیانا دیمۆكراسیێ و بیاڤێن ئازادیێ د هه‌ر جڤاكه‌كی دا، كو كوردستان ئێك ژ وان جڤاكانه‌ كو هه‌ردو جۆر ڕه‌خنه‌ تێدا هه‌نه‌ و ڕۆژ ب ڕۆژ ژی به‌ر ب پێشڤه‌چوونێ زێده‌تر دچن، لێ پرس و پرسیار و مژار ئه‌ڤه‌یه‌: ئه‌رێ ڕه‌خنه‌یا سیاسی د پێناڤى چ دایه‌ و ئارمانج ژێ چنه‌؟!..
بۆ به‌رسڤدانا ڤان هه‌ردو پرسیاران، پێدڤیه‌ به‌ری هه‌ر ئاخافتنه‌كی ئه‌م هنده‌ك پرسیاران بكه‌ین و بێژین:
١ـ ڕه‌وشه‌نبیریا سیاسی ل كوردستانێ د چ ئاسته‌كى دایه‌؟!..
٢ ـ ل ئاستێ تێگه‌هشتنه‌كا نه‌ته‌وه‌یی دایه‌..؟!..
٣ـ د ئاستێ وه‌لاتببینیێ دایه‌ ؟!..
٤- د ئاستێ ته‌كمیلكرنا ئه‌ركێن سیاسی دایه‌، د قۆناغا ڕزگاریا نیشتیمانی دایه‌؟!… مخابن به‌رسڤ نه‌ یا ئه‌رێنی یه‌ و جارێ هه‌تا نوكه‌ ژی جڤاكێ كوردی، ڕه‌ۆشه‌نبیریا سیاسی و میدیایا كوردی ژى د گه‌لدانه‌ ل ئاستێ هۆشمه‌ندیێ و تێگه‌هشتنه‌كا نه‌ته‌وه‌یی دانه‌، له‌ورا ب دروستی دشێین بێژین: ره‌ِۆشه‌نبیریا سیاسی ل كوردستانێ ئاریشه‌ هه‌نه‌، هه‌ر وه‌سا ژى ره‌خنه‌یا سیاسی ژی ئارمانجا خوه‌یا سه‌ره‌كی به‌رزه‌كریه‌ و هنده‌ك جاران ژی ب ڕێكه‌كا به‌روڤاژی دچیت.
ئارمانج ژ ڕه‌خنه‌یا سیاسی: (هه‌لسه‌نگاندن، نیشادانا لایه‌نێ ئه‌رێنی و نه‌رێنیا ژیانا سیاسی، هه‌ولدان بۆ چاككرنا لایه‌نێن نه‌رێنی، هشیاریا جڤاكی/ هه‌ڤوه‌لاتیان، خزمه‌تكرنا نیشتمانی یه‌ د هه‌می كایه‌ و بیاڤێن جیاواز و به‌رهه‌ڤكرنا نه‌وه‌كا هۆشیارى دا بۆ دوارۆژا وه‌لاتی،… لێ ل كوردستانێ ژ به‌ر كۆمه‌كا ئه‌گه‌ران كو به‌ری نوكه‌ مه‌ ئاماژه‌ پێ داى، ڕه‌خنه‌یا سیاسی نه‌شێت بوونه‌كا ساخله‌م و ئه‌رێنی بیت و پێنگاڤان ل گه‌ل ژیانا سیاسی بهاڤێژێت، ل ڤیره‌ پرسیاره‌ك دهێته‌ پێش: چاره‌سه‌رى چنه‌؟.. چاره‌سه‌رى ئه‌ڤه‌نه‌، ده‌سپێكێ ئه‌م هه‌می پێكڤه‌ ئاریشان ده‌ستنیشان بكه‌ین و پشتی ده‌ستنیشانكرنا ئاریشان، پێنگاڤێن زانستی د وارێن:(كلتووری، سیاسی و جڤاكی) دا بهاڤێژین و پارتێن سیاسی ژی ب ڕۆلێ خوه‌یێ سه‌ره‌كی ڕابن و ده‌رگه‌هى بۆ گه‌نگه‌شه‌كا ڤه‌كریی ڤالا بكه‌ین!..

90

بیاڤ
پارتیێن ناڤ یه‌كێتی!..
هه‌ر قووناغه‌كا سیاسی چه‌مك و تێگه‌ه و ده‌سته‌واژه‌یا تایبه‌ت ب خوه‌ هه‌یه‌، تایبه‌ت قووناغێن ئالۆز و هه‌ستیار، ئه‌ڤ قووناغه‌ قووناغه‌كا هه‌ستیاره‌ و ل گه‌ل هه‌ستیاریێ ژی قووناغه‌كا تژی چه‌مك و تێگه‌ه و ده‌سته‌واژه‌ و ده‌ربڕینا جیاوازه‌، كو هه‌ر ئێك ژ وان، مانا و ڕامان و ده‌لاله‌تا زمانێ ـ سیاسی ـ جڤاكیێ خوه‌ هه‌یه‌.
(پارتیێن ناڤ یه‌كێتی)، چه‌ككه‌كێ نوویه‌ و ده‌رهاوێشته‌یا هه‌ستیاریا قووناغا هه‌نووكه‌ی یا سیاسی یه‌ ل هه‌رێمی كوردستانێ و ب مه‌ره‌مه‌كا جیاواز دهێته‌ بكارهینان.
پارتیێن ناڤ یه‌كێتی كێن؟!…
پارتیێن ناڤ یه‌كێتی ب وێ سیاسیانه‌یا یه‌كێتی ده‌هێته‌ گۆتن كو:
١ـ به‌ری حزبایه‌تیێ كوردایه‌تیێ دكه‌ن.
٢ـ تێكۆشه‌رن و پێخه‌مه‌ت نیشتمان و به‌رژه‌وه‌ندی بالای كوردستان سیاسه‌ت دكه‌ن.
٣ـ ب رێیا ڕه‌قى و كینێ سیاسه‌تێ ناكه‌ن و ڕیالیستیانه‌ سه‌ره‌ده‌ریێ ل گه‌ل سیاسه‌ت و پرسێن سیاسی دكه‌ن.
٤- باوه‌ریا ب ڕوانگه‌یا جیاوازیا سیاسی هه‌یه‌ و ب تنێ كوردستانێ د ڕوانگه‌یا یه‌كێتیێ د نابینن.
٥- ڕێزێ ل ئیراده‌یا هه‌ڤوه‌لاتیان و ئه‌نجامێ هه‌لبژارتنێ دگرن و دزانن یه‌كێتی ب ته‌نێ خودانا (١٨) هه‌ژده‌ كورسیانه‌ ل په‌رله‌مانێ كوردستانێ.
٦ـ په‌ند و عیبره‌ت ژ دیرۆكێ وه‌رگرتینه‌ و دزانن ئێكڕیزیا نیشتمانی كلیلا چاره‌سه‌ریێ یه‌ و ناكۆكیا سیاسی مالا كوردان خراپ دكه‌ت.
٧ـ دزانن ناكۆكی ل گه‌ل پارتی د به‌رژه‌وه‌ندیا دوژمنێ كوردان دایه‌ و باش دزانن ڕێككه‌فتنناما ستراتیژی پارتی ـ یه‌كێتی چ ده‌سكه‌فته‌كێ مه‌زن بوو ژ بۆ كوردستانێ.
٨ـ پارتیێن ناڤ یه‌كێتی پارتی نین، یه‌كێتیه‌كا دلسۆزن و ب دروستی ل سه‌ر ڕێیا تاله‌بانی دچن و وه‌سیه‌تا تاله‌بانی جێبه‌جێ دكه‌ن كو: (هه‌تا ئه‌به‌د ته‌بایه‌ د گه‌ل پارتی دا).
٩ـ خه‌ما وان خه‌ما سیاسییه‌، تایبه‌ت ل قووناغا به‌ر ب ده‌وله‌تێ، كو قووناغه‌كا ئه‌ركداره‌ و (بارزانی) وه‌ك پێشمه‌رگه‌ ڕێبه‌رایه‌تیا ڤێ قووناغێ دكه‌ت: (قۆناغا به‌ر ب ده‌وله‌تا كوردستانێ).
١٠ـ گوهداریا ده‌وله‌تێن ئیقلیمی ناكه‌ن و ب ته‌نێ گوهداریا و ژدانا خوه‌ دكه‌ن، كو وژدانه‌كا زیندوویا كوردی یه‌!..
١١ـ دزانن ته‌ڤگه‌را گۆڕان پتر ته‌ڤگه‌ره‌كا ده‌نگی یه‌ و ژ بلی درووشمێن به‌تال، نه‌ خودان روئیا و ئه‌جینده‌كا نیشتیمانینه‌!..
١٢ـ باش دزانن ده‌رفه‌ت و ده‌لیڤه‌كا باش بۆ كوردان هاتیته‌ پێش و دنیا پشته‌ڤانیا (نه‌ته‌وه‌كا پێشمه‌رگه‌ه: كورد) دكه‌ت و پێدڤییه‌ ده‌رفه‌تێ بكه‌ینه‌ به‌رهه‌م.
١٣ـ باش دزانن هه‌می چاره‌سه‌رى: سیاسی، ئابووری، جڤاكی و ….هتد ب ته‌نێ د ده‌ست یه‌كێتی و پارتی دایه‌ و ئه‌گه‌ر پارتی و یه‌كێتی ڕێككه‌فتنێ بكه‌ن، كوردستان ئارام و پێشكه‌فتى و سه‌ركه‌فتى دبیت.
ئه‌و (١٣) سێزده‌ خال و پتر ژی سیفات و خه‌سله‌ت و ئه‌دگارێن (پارتیێن ناڤ یه‌كێتی) نه‌!….. ڤێجا پا خوێنده‌ڤانێ هێژا تو ب خوه‌ بڕیار بده‌: (ئه‌رێ پارتیین د ناڤ یه‌كێتی دا كێنه‌ و یه‌كێتیێن ناڤ یه‌كێتی دا كینه‌ ؟!… ).

87

ب درێژاییا دیرۆكێ گه‌له‌ك پێناسه‌ بۆ: زارۆ، سروشت، ماف، پێكهاته‌، ڕۆل و پێوه‌ندیێن وی د هه‌می وارێن ژ یانێ دا هاتینه‌ به‌حسكرن و شرۆڤه‌كرن، هه‌می پێناسه‌ ل سه‌ر ڤان راستیان دكۆكن كو زارۆ هه‌تا ته‌مه‌نێ وی دگه‌هیته‌ (١٨) هه‌ژده‌ سال، پێویسته‌ مافپارێزراو، ل ناڤ خانه‌واده‌ و د هه‌مبێزا دایك و باوبێ خوه‌ دا بهێته‌ په‌ره‌ورده‌كرن و ل ژێر چاڤدرێریا خێ زانێ دا بیت.
ئه‌ڤ ڕاستیه‌، بۆیه‌ كلتووره‌كێ جیهانی و مرۆڤایه‌تی هه‌تا دهێت و ڕۆژ ل دووڤ ڕۆژى پتر گرنگی ب زارۆ و مافێ وان دهێته‌ دا و نوكه‌ (جیهانا زارۆیان) وه‌كو چه‌مك و تێگه‌هه‌كا ره‌وشه‌نگه‌ری د هه‌می بیاڤان دا پتر وه‌رارێ ب خوه‌ڤه‌ دبینیت.
جیهانا زارۆى: واته‌ هه‌می مژار و پرسێن په‌یوه‌نیدار ب زارۆى ڤه‌، ئارمانج ته‌نێ پارستنا ماف و سروشت و په‌ره‌رده‌كرنه‌كا دروسته‌ بۆ دواڕۆژه‌كا هه‌ژی و گه‌ش.
په‌كه‌كه‌ و زارۆ
…………
په‌كه‌كه‌ خودان دیرۆكه‌كا شاش و خراب و نه‌مرۆڤانه‌یه‌ ل گه‌ل زارۆیێن كوردستانێ، ل ده‌ستپێكا دامه‌زراندنێ دا هه‌تا نوكه‌ سه‌رده‌ریه‌كا نه‌ زانستی ل گه‌ل زارۆیێن كوردستانێ دكه‌ت، زارۆى دڕفێنیت، ئازادیا وی پێشێل دكه‌ت، سروشتا وی دشێوێنێت، جیهانا وی تێكدده‌ت، ب زۆر و زۆرداری، دوور ژ خواست و ئیراده‌یا وی مه‌شقا سه‌ربازی پێ دكه‌ت و دبه‌ته‌ ناڤ شه‌ڕ و ململانا سه‌ربازی، ب ڕاستی په‌كه‌كه‌ سیاسه‌ته‌كا دژى كلتۆره‌كێ جیهانی یه‌، دژى مافێ مرۆڤ پیاده‌ دكه‌ت كو هه‌ق ئه‌وه‌ هه‌می ره‌شه‌نبیرێن كوردستانێ، تایبه‌ت ڕێكخراوێن مافی مرۆڤى و دگه‌ل دا ژى ڕێكخراوێن په‌یوه‌ندار ب زارۆیان ڤه‌ بهێنه‌ ده‌نگ و ب توندی، دژی په‌كه‌كێ ڕابوه‌ستن!..
پرسیار ئه‌ڤه‌: ئه‌رێ ڕێكخراوێن مافێ مرۆڤێ، ڕۆژنامه‌ڤان و كه‌مپینیێن كوردستانێ، تایبه‌ت ئه‌ڤ ڕێكخراوێن كو ل سلێمانێ نه‌ و شه‌ڤ و ڕۆژ، سه‌رێ زمان و بنێ زمانێ وان كه‌مپین و بایكۆت و ناڕه‌زای بن، ل هه‌مبه‌ر ڤان سیاسه‌تا دژى مافێ زارۆیان كو په‌كه‌كه‌ ب درێژاهیا دیرۆكا خوه‌ په‌یڕه‌و دكه‌ت، ناهێنه‌ ده‌نگ و بێ هه‌لوێست ڕۆلێ بینه‌ره‌كێ بێ چاڤ و بێده‌نگ دگێڕن؟!!..
بۆیه‌ر و ڕوودان و چیرۆكێن تال د ناڤبه‌را پشكه‌كێ ژ خێزانا كورد و په‌كه‌كێ دا هه‌ی كو ڕۆژنامه‌ڤان و ده‌زگه‌هێن میدیایێ دشێن ڤان هه‌می چیرۆكان بكه‌نه‌ ڕیپورتاژ، هه‌روه‌سا هونه‌رمه‌ند ژی، تایبه‌ت سینه‌ماكارێن كوردستانێ دشێن چیرۆكا ڕه‌ڤاندن و پرۆسه‌یا بێئیراده‌كرنی زارۆ و جیهانا دژ ب ئێك زارۆ ـ شه‌ڕ و خولقاندنا جیهانێ و ژیانه‌كا به‌روڤاژی بكه‌نه‌ هونه‌ره‌كێ به‌رز، لێ ب ئاراسته‌ و تێگه‌هشتنه‌كا په‌روه‌رده‌یی.
په‌كه‌كه‌ ستۆپ !…
په‌كه‌كه‌ د گه‌له‌ك بیاڤ و وار و كایه‌یێن جودا دا زیانه‌كا مه‌زن گه‌هاندیه‌ كورد، كوردستان، جڤاك ، ناڤوده‌نگێ بزاڤا سیاسی و پرۆسا شۆڕشگێریا كوردی، لێ پرسا زارۆى.. ئه‌ڤ غه‌درا په‌كه‌كه‌ ل زارۆیان و مالباتێن كوردستانێ دكه‌ت، پرسه‌كا ئایینی ـ په‌روه‌رده‌یی ـ جڤاكی ـ وژدانی یه‌ و پێدڤی ب ڕابوونه‌كا ب له‌ز یا هه‌ی و پێدڤیه‌ هه‌می پێكڤه‌، ب جوداهی ڕه‌نگ و ئایدیان و نه‌ته‌وه‌ و ئایینان بێژین: په‌كه‌كه‌ ستۆپ!..

33

هه‌ر قووناغه‌ك د ژیانا سیاسی و جڤاكی دا، ئه‌ركێن یێن تایبه‌ت ب خوه‌ ڤه‌ هه‌نه‌، هه‌نوكه‌ قووناغ قووناغا رزگاریا نیشتیمانی یه‌، كو خه‌سله‌ت و ئه‌دگارێن ڤێ قووناغێ مه‌ هه‌میان: حزب و حوكمه‌ت، تاك و گرۆپان ئه‌ركدار دكه‌ت، ده‌لیڤه‌ نینه‌ ئه‌م به‌حسێ هه‌می بیاڤان بكه‌ین، لێ ب له‌ز ب تنێ ئه‌م دێ به‌حسێ میدیایێ كه‌ین، كو بیاڤه‌كێ گه‌له‌كێ هه‌ستیاره‌ و تژی باندۆره‌، تایبه‌ت ل سه‌ر تاكى: هه‌ڤوه‌لاتی/ وه‌رگر. به‌ری هه‌ر تشته‌كی پێدڤیه‌ ئه‌م ئاماژێ ب ڕاستیه‌كێ بده‌ین: ڕاستی ژی ئه‌ڤه‌، كو میدیایا د كوردستانێ دا میدیایه‌كا سیاسی یه‌، خودان ڕوانگه‌هه‌كا سیاسیه‌ و ژ پێخه‌مه‌ت به‌رژه‌وه‌ندیێن سیاسی كار دكه‌ت، پشتی ڤێ ڕاستیێ، پێدڤیه‌ جاره‌كا دن پێناسه‌كێ بۆ میدیایێ بكه‌ین، ئه‌ركێن میدیایی د قووناغا ڕزگاریا نیشتیمانی دا بكه‌ین و بێژین: میدیا ئه‌ركداره‌ و مینا هه‌ر كایه‌ و بیاڤه‌كا جڤاكی پێدڤی ب هندێ یه‌ ب ئه‌ركێ خوه‌ یی نه‌ته‌وه‌یی و نیشتیمانی ڕاببیت، لێ پرسیار ئه‌ڤه‌:ـ میدیا كوردی ب ئه‌ركێ خوه‌ ڕابوویه‌؟.ـ شیاییه‌ میدیایه‌كا وه‌لاتبین بیت ؟.. ـ شیایه‌ ئاریشان به‌ر ب چاره‌سه‌ریێ ڤه‌ ببه‌ت و ناكۆكیان به‌ر ب كۆكبوونا ڤه‌ كۆم بكه‌ت؟.. ـ ئه‌رێ میدیایا كوردی میدیایه‌كا نه‌ته‌وه‌ی یه‌، یانژی د ناڤبه‌را ئه‌رك و پیشه‌ییبوونێ دا ڕێیا خوه‌ ووندا و به‌رزه‌ كریه‌؟!.. ـ ئه‌رێ ب ڕاست پڕۆفیشنالی ڕێ ل ئه‌ركێ نه‌ته‌وه‌یی دگریت ؟!… ـ ئه‌ڤ كاره‌كته‌ركێ یه‌ كو ڕوئیا، میتۆد، ستراتیژ و سیاسه‌تا میدیایێ دیاردكه‌ت؟.. ئه‌ڤ كاره‌كته‌ر، كاره‌كته‌ره‌كا میدیاكاره‌ یانژی سیاسی یه‌؟!.. ـ میدیایا كوردی جڤاكی كوردی به‌ر ب چ ئاراسته‌ ڤه‌ و دواڕۆژه‌كا سیاسی دبه‌ت؟!.. به‌رسڤا هه‌می پرسیاران پێكڤه‌ ئه‌ڤه‌: میدیا به‌رپرسیه‌كا جڤاكی و سیاسی ئه‌ركداره‌ و ئه‌ركی هه‌ره‌ سه‌ره‌كی ژی گه‌هاندنا نه‌ته‌وه‌كی بێ ده‌وله‌ته‌ به‌ر ب سه‌ربه‌خوه‌یی. قووناغی ڕزگاریی نیشتیمانی كوردستان قووناغه‌كا سه‌خت، ئالۆز، گرفتدار و پڕ كێشه‌یه‌، بوویه‌ میدیاكار د ڤێ قووناغێ دا پێدڤیه‌ میدیاكاره‌كی هه‌ژی، ئاقلمه‌ند، دلسۆز و ب ته‌حه‌ممول بیت و نه‌ته‌وێ بێخیته‌ د ئه‌وله‌ویه‌تا ڕوئیا ڕۆژنامه‌ڤانی دا، چونكی دیرۆك وه‌ختی قووناغا ڕزگاریی نیشتیمانی تۆمار دكه‌ت، د گه‌ل دا میدیا و ڕۆل و ده‌ورێ میدیاكارى ژی تۆمار دكه‌ت!.. ل دووماهیێ دبێژین: میدیاكاریا قووناغبین میدیاكاره‌كی وه‌لاتبینه‌ و ب شاناز ژیڤه‌ دچنه‌ ناڤ دیرۆكێ دا، لێ مخابن هنده‌ك میدیاكار د ناچنه‌ ناڤ دیرۆكێ دا، چونكی نه‌ د ناڤ قووناغ و ئه‌ركێن قووناغێ دانه‌، نه‌ ژى د ناڤ ویژدانا نه‌ته‌وه‌كا بێ ده‌وله‌ت دایه‌..!.

71

ڕیفراندۆم پرسه‌كا سیاسی و دیمۆكراسی یه‌، پرسه‌كا سیاسییه‌ چونكو د ئه‌نجامی ڕیفراندۆمێ دا كێشه‌ سیاسی دهێته‌ ساخكرن، پرسه‌كا دیمۆكراسی یه‌ ژى چونكو گه‌ل بڕیار دده‌ت، ب ڕامانه‌كا دن پرسه‌كا د ناڤ: (وه‌لاتی ـ ماف) دا و ئێك ژ خه‌سله‌تێن ژیانا مۆدێرنێته‌ ژى كو جیهانا نوو شانازی پێڤه‌ دكه‌ت.
هه‌رێما كوردستانێ پێنگاڤ پێنگاڤ به‌ر ب ڕیفراندۆمێ ڤه‌ دچیت و ڕێبه‌ری ڤان پێنگاڤان ژی سه‌رۆك مسعود بارزانی یه‌، جیهانژی، ب جوداهیا بیروڕایان چاڤدێریا ڤێ پرۆسا هه‌ستیار: (ڕیفراندۆم)ێ دكه‌ت و ڕیفراندۆم بۆیه‌ بۆیه‌ره‌كا سیاسی و میدیایی و ته‌نانه‌ت هه‌والگری ژى، له‌ورا پێدڤیه‌ سیاسه‌تڤان و میدیاكارێن كوردستانێ ب هوشیاریی سه‌ره‌ده‌ریێ ل گه‌ل ڤێ پرسا ڕیفراندۆم) بكه‌ن و خوه‌ نه‌ئیخنه‌ د ناڤ شاشیان و نه‌چنه‌ د ناڤ موزایه‌داتێن حزبی دا، چونكو:
1ـ تێگه‌هشتنێن شاش زیانێ دگه‌هینته‌ تێگه‌هشتنا وه‌لاتیان و ئارمانجه‌كا دروست دئێخته‌ ل سه‌ر رێیه‌كا نه‌دروست !..
2ـ موزایه‌داتێن حزبی زیانێ دگه‌هینیته‌ حزبێن سیاسی و پێكڤه‌ژیانا سیاسی و پرسیارا نێگه‌تیڤ ل سه‌ر ژیانا سیاسیا هه‌رێما كوردستانێ چێدكه‌ت !..
3ـ هه‌ردو پێكڤه‌: (شاشی و موزایه‌دات) زیانێ دگه‌هیننته‌ هه‌رێما كوردستانێ و دلێ نه‌حه‌زانێن كوردستانێ خۆش دكه‌ت.
كێنه‌ دژه‌ڕیفراندۆم ؟!..
هه‌ر كه‌س و لایه‌ن و حزب و ده‌وله‌ته‌ك، هه‌كه‌ دژی ڕیفراندۆمێ بیت، راسته‌وخوه‌ دژی دیمۆكراسیێ یه‌، بۆچى؟.. چونكی ڕیفراندۆم واته‌ گه‌ل، گه‌ل ژی واته‌ وه‌لاتی، وه‌لاتی ژی واته‌ ئازادی و ماف!.. له‌ورا هه‌ر ده‌نگه‌كێ ل دژی ڕیفراندۆمێ بیت، ده‌نگه‌كێ نه‌ دیمۆكراسی یه‌ و پێدڤیه‌ ئه‌م هه‌می پێكڤه‌، ب جیاوازیا نه‌ته‌وه‌یی و ئۆلی و سیاسی دژی دژه‌ ڕیفراندۆمێ بین!..
ـ دژی دژه‌ڕیفراندۆم، سه‌ركه‌فتنه‌كا مسۆگه‌ر
گه‌لێ كوردستانێ ل گه‌ل ڕیفراندۆمێ یه‌ و ل سه‌ر رێیه‌كا دروست و دیمۆكراسی پێنگاڤێن خوه‌ دهاڤێژێت و پشتقایمه‌ ب دیرۆك و دۆزه‌كا ڕه‌وا، ب هیڤی و ئومێده‌كا مه‌زن ڕووه‌ و دواڕۆژه‌كا گه‌ش د ته‌مامكرنا رێیا دای و دێ هه‌ر سه‌ردكه‌ڤیت، چونكو دیرۆك و ئه‌ڤرۆ و سبه‌هی ل گه‌ل كوردان دای، دیرۆكا وی شۆڕش بوو بۆ نه‌هێلانا زولمی و ئه‌ڤرۆیا وی ژى ڕێزگرتنه‌ ل ده‌نگێ وه‌لاتی و مافێن وان و سبه‌هی ژی سبه‌هیه‌كا ئاشتییانه‌یه‌ و دڤێت وه‌ك برا ل گه‌ل ده‌رڤه‌ی خوه‌ بژیت و ببیته‌ فاكته‌ره‌كێ ئارام د ناڤچی دا، ئه‌ڤه‌ ژی خه‌سله‌تا ڤی سه‌رده‌می یه‌ سیسی نوویه‌ و سه‌رده‌مێ نوو ژی ناهێته‌ زڤرین.
دووماهى په‌یڤ: هه‌می دژه‌ ڕیفراندۆم دێ ب شكستخواردوو دچنه‌ د ناڤ دیرۆكێ و كوردستان ژی ب شێوه‌كا سه‌ركه‌فتی ڕیفراندۆما خوه‌ ئه‌نجام دده‌ت و به‌ر ب سه‌رخوه‌بوونێ دچیت.

83

ل ده‌سپێكێ پیرۆزباهیێن گه‌رم بۆ كورد و كوردستانیان، هه‌می دیمۆكراسیخوازێن دونیایێ بۆ ب فه‌رمی بلندكرنا ئالایێ كوردستانێ ل كه‌ركووكێ و ب راستی ئه‌ڤ بۆیه‌ره‌ بۆیه‌ره‌كا مه‌زنه‌ و لاپه‌ڕه‌كێ گه‌شه‌ و دچێته‌ سه‌ر لاپه‌ڕه‌یێن پڕ شانازى یێن د دیرۆكێ دا. هه‌ر ل سه‌ر ڤێ بۆیه‌ریا دیرۆكی ده‌لیڤه‌كا باشه‌ ئه‌م به‌حسێ سێ چه‌مك و مژارێن جودا بكه‌ین، لێ پێكڤه‌ گرێدای به‌حس بكه‌ین. ئالای كوردستان: ناسنامه‌ و مه‌حرومییه‌ت بۆ مه‌ وه‌كی كوردستانیان ئالا ناسنامه‌یه‌، لێ ب درێژاییا دیرۆكێ مه‌حرومین ژ ڤێ ناسنامه‌یێ، هۆكار ژی ئه‌وه‌ كو دوژمنێن كوردستانێ نه‌هێلایه‌ ئه‌م ب ئازادی بژین، نه‌هێلایه‌ ئه‌م ب ئازادی ل سه‌ر خاك و وه‌لات و زێدێ خوه‌ ژیان و ژین و ژیار بكه‌ین، نه‌هێلایه‌ ناسنامه‌یا خوه‌، كو ئێك ژ وان ئالایه‌ بلند بكه‌ین، ئه‌ڤه‌ ژی بۆ داخراوێ ئه‌قلێ سیاسی یێ وان دزڤریت، هه‌تا نوكه‌ ژی ڤان ئه‌قلێن داخراو وه‌ك بوونه‌كا سیاسی نێگه‌تیڤ ل ناڤ وان و ل ناوچێ هه‌یه‌ و هۆكارێ هه‌می ئه‌ڤ خینڕشتنێن كو وه‌ك شه‌رمه‌زاریی دیرۆكێ ل گه‌ل خوه‌ هه‌لگرتیه‌، مه‌حرومییه‌تا كوردان بۆ بلندكرنا ئالایێ خوه‌ چیرۆكه‌كا دوور و درێژه‌ و هه‌تا نوكه‌ ژی به‌رده‌وامه‌، تایبه‌ت ل پارچه‌یێن كوردستانێ نه‌ ئازاد و بۆ نه‌هێلانا ڤێ مه‌حروومییه‌تێ ژى به‌ری هه‌ر تشته‌كی پێدڤیه‌ سیسته‌مێن سیاسی ئه‌قلێ خوه‌ بگوهۆڕن و به‌ر ی دیمۆكراسیێ بچن، لێ پرسیار ئه‌ڤه‌: سیسته‌مێن سیاسی ل به‌غدا، ته‌هران، ئه‌نقه‌ره‌ و دیمه‌شق دشێن ئه‌قلێ سیاسیێ خوه‌ بگوهۆڕن و به‌ر ب دیمۆكراسیێ بچن؟!.. كه‌ركووك: باژێرێ گرفتان و ئاشتیێ!.. له‌وه‌ته‌ی كه‌ركووك هه‌ی گفتوگۆ ل سه‌ر كه‌ركووك هه‌ی، له‌وه‌ته‌ی كه‌ركووك هه‌ی دوژمنێن كوردستانێ گرفت بۆ كه‌ركووك چێ دكه‌ن و كوردی ژى هه‌ر ده‌ستێ ئاشتیێ درێژ دكه‌ن، لێ گرفت هه‌ر نه‌هاته‌ چاره‌سه‌ركرن، چما؟!.. چونكی عه‌ره‌بێ حوكمڕان ل به‌غدا نه‌ نیازا چاره‌سه‌ركرنێ هه‌یه‌ و نه‌ ڤیایه‌ ب ئه‌قله‌كێ ئاشتیانه‌ دانوستان بكه‌ت، له‌ورا هه‌تا نوكه‌ گرفت هه‌ر مایه‌ و ئاشتی ژی نه‌هاتیه‌ به‌رقه‌راركرن، ئه‌رێ چاره‌ چیه‌؟!.. چاره‌ ئه‌وه‌ كو به‌ری كورد به‌غدایێ بیننه‌ سه‌ر رێیا ئاشتیێ، لێ ب تێگه‌هشتنه‌كا دیمۆكراسی. كه‌ركووك پشكه‌كه‌ ژ ئاریشه‌یێن ناڤخوه‌یا عێراقێ، لێ بۆیه‌ پشكه‌ك ژ ده‌ستتێوه‌ردانێن ئه‌قلیمی و پێدڤیه‌ كورد به‌ر هه‌ر لایه‌ن و ده‌وله‌ته‌كێ هێمن و لۆژیكیانه‌ به‌رخورد ل گه‌ل پرسی كه‌ركووكێ بكه‌ت، به‌لێ واز ل ڕه‌وایه‌تی و كوردستانییه‌تا كه‌ركووكێ نه‌كه‌ت!.. یاسا، یان موزایه‌دا سیاسی! راسته‌ بلندكرنا ئالایێ كوردستانێ ل كه‌ركووك ره‌هه‌نده‌كێ یاسایی هه‌یه‌، لێ هه‌میان، تایبه‌ت سیاسه‌تڤان و یاساناس و میدیاكارێن عێراقێ و كوردستانێ باش دزانن كو پرسا بلندكرنا ئالایێ كوردستانێ ل كه‌ركووك رێیا گونجایه‌ و كۆكه‌ ل گه‌ل یاسایێ، لێ هنده‌ك سیاسی یێن شۆڤینی و یاساناسی ته‌ره‌فگیر و میدیاكارێن فیتنه‌گێڕ به‌حسێ نه‌یاسایا ڤێ پرسێ دكه‌ن، لێ مه‌ره‌ما وان مه‌ره‌مه‌كا سیاسیه‌ نه‌ یاسایی و پتر موزایه‌داته‌ نه‌ك گفتوگۆیا سیاسی یه‌، له‌ورا پێویسته‌ یاساناسێن ئه‌كادیمی ب رژدى به‌رسڤا ڤان موزایه‌داتان بده‌ن و حه‌قیقه‌تا یاساییبوونا بلندكرنا ئالایێ كوردستانێ ل كه‌ركووكێ رونبكه‌ن. دووما په‌یڤ پێویسته‌ بێژێن: كورد و كوردستانی د به‌رده‌وامن ل سه‌ر رێیا خه‌باتا ئاشتییانه‌ و ئالایێ كوردستان ژی هه‌ر بلند و شه‌كاوه‌تر دبیت.

57

سه‌رهلدانا ١٩٩١ تژییه‌ ژ رامان و په‌ند و عیبره‌تان، بۆ مه‌ وه‌كی كورد و بۆ دوژمنان ژی، مه‌زنترین رامان ئه‌وه‌ كو سیاسه‌تا ئینكاركرن ل بوونا هه‌ر نه‌ته‌وه‌كی سیاسه‌ته‌كا فاشله‌، مه‌زنترین په‌ند و عیبره‌ت ژی ئه‌ڤه‌ كو ئێكریزی بنیاته‌كا موكمه‌ بۆ هه‌ر سه‌ركه‌فتنه‌كی، ب ڕامانه‌كا دی كورد ما و دوژمن ژناڤچوو، شۆڕش سه‌ركه‌فت و به‌عسیان شكستن خوار، ئێكڕیزی ژى كلیلا ڤێ راستیێَ یه‌، راستیا سه‌ركه‌فتنا سه‌رهه‌لدانێ، كو نوكه‌ مه‌ هه‌می ل ژێر سایه‌ و سیبه‌را ڤێ سه‌ركه‌فتنێ دژین و پێنگاڤ بۆ دواڕۆژه‌كا گه‌ش دهاڤێژین.
سه‌رۆك مه‌سعود بارزانی د په‌یاما خوه‌ دا بۆ سالڤه‌گه‌را سه‌رهلدانێ و ل دو چه‌مكا جودا: (ده‌رفه‌ت و ته‌حه‌دییات) ده‌رگه‌ه بۆ گه‌نگه‌شه‌كا سیاسی ڤالا دكه‌ت، كو هه‌ژی هه‌لویسته‌كرنێ یه‌، تایبه‌ت كو د ناڤ په‌یامێ دا گه‌شبینی هه‌یه‌: (پاشه‌رۆژه‌كا گه‌ش و ڕۆهن چاڤه‌ڕێی وه‌لاتێ مه‌ یه‌ و سه‌رهلدان و خوینا پێشمه‌رگه‌ه و قوربانیدانا گه‌ل ئه‌نجامه‌كى به‌رهه‌م دهینیت)، له‌ورا پێدڤیه‌ ئه‌م ل سه‌ر هه‌ردو چه‌مكان هه‌لویسته‌كا كورت بكه‌ین.
ده‌رفه‌ت: ڤه‌كرنا ده‌رگه‌هێ دونیایێ بۆ دۆزا كوردی. نوكه‌، تایبه‌ت پشتی سه‌ركه‌فتنا پێشمه‌رگه‌ى ل سه‌ر داعشێ، ده‌رگه‌هێ دونیایێ، تایبه‌ت ده‌رگه‌هێن وه‌لاتێن زلهێز بۆ كوردان و دۆزا كوردی و ئارمانجا سیاسییا كوردی هاتییه‌ ڤه‌كرن و ب ڕامانه‌كا دی دونیا د كوردستانێ دایه‌، چونكی كوردستان و پێشمه‌رگه‌ وه‌ك دو په‌یڤێن جیهانی ل زهنیه‌تا سیاسه‌تا جیهانی جێگیر بوویه‌ و نوونه‌راتیا جیهانێ ل شه‌ڕێ تیرۆرێ دا دكه‌ن.
ده‌رفه‌ت زێڕینه‌، لێ ئه‌قلی زێڕین دشێت ده‌رفه‌تا زێڕین بكه‌ته‌ به‌رهه‌مێ زێڕین، مخابن هنده‌ك پارتێن سیاسی، تایبه‌ت pkk، هه‌رده‌م دژی ده‌رفه‌تێ نه‌، ئه‌ڤ خه‌سله‌تا pkk نه‌ خه‌سله‌ته‌كا نوویه‌، به‌لگه‌ ژى ئه‌ڤه‌: پشتی سه‌رهه‌لدانا سالا ١٩٩١ ـ ژی دژی ئێكه‌م په‌رله‌مان و حوكمه‌تا هه‌رێما كوردستانێ ڕابوو و گه‌له‌ك زیان گه‌هانده‌ وه‌لاتى و ده‌سكه‌فتێن سه‌رهلدان و وه‌لاتیێن باشوورێ كوردستانێ!.
ل سه‌ر هه‌ر كورده‌كی ئه‌ركه‌ ده‌رفه‌تێ بكاته‌ به‌رهه‌م، لێ دیسان دبێژین، ئه‌قلی زێڕین ده‌رفه‌تێ دكه‌ته‌ به‌رهه‌م و به‌رهه‌م ژی دئێخیته‌ د خزمه‌تا به‌رژه‌وه‌ندیا بلندا نه‌ته‌وه‌یی دا، پارتیا دیمۆكراتا كوردستانێ هه‌رده‌م ب ئه‌قله‌كێ زێڕین ده‌رفه‌تا سیاسی دكه‌ته‌ به‌رهه‌مێ نه‌ته‌وه‌یی، ل ده‌سپێكا شۆڕشا ئیلۆنێ هه‌تا نوكه‌ پارتی خودانا بیرۆكا شۆڕشێ یه‌، خودانێ ڕێككه‌فتنا ١١ ئادارێ و ئۆتۆنۆمیێ یه‌، خودانا بیرۆكا فیدرالیه‌تێ یه‌ ل سه‌رده‌مێ شۆڕشا ئیلۆنێ، خودانا بیرۆكا هه‌لبژاردنێ یه‌ ل گۆتارا سه‌رۆك بارزانی ل ڕۆژا ئازادیا كۆیه‌ ل سه‌رهه‌لدانا ١٩٩١، ب پشكداریی ل گه‌ل ئیكه‌تییا نیشتیمانیا كوردستانێ، خودانا دامه‌زراندنا په‌رله‌مان و حوكمه‌تا هه‌رێما كوردستانێ یه‌، خودانا گوهۆڕینا ئالایێ عێراقێ یه‌، خودانا پاراستن و بلندكرنا ئالایێ كوردستانێ یه‌، خودانا جێگیركرنا سیسته‌ما فیدرالیه‌تێ یه‌ د ناڤ دستوورێ عێراقێ دا، خودانا زۆرترین به‌ره‌ڤانی و شه‌هیده‌ له‌ شه‌ڕێ داعشێ و نوكه‌ ژى خودانا پڕۆژه‌ێ سه‌ربه‌خوه‌ی یه‌، ئه‌ڤ هه‌می نموونه‌ و زێده‌تر ژى ڤێ ڕاستیێ دسه‌لمینن كو پارتیا دیمۆكراتى كوردستانێ خودان ئه‌قله‌كا ڕۆهن و زێڕینه‌ و دواڕۆژه‌كا ڕۆهن و زێڕین ژی چاڤه‌ڕێی پارتی یه‌!…
ل گه‌ل ئه‌قلێ زێڕین دا ئێكڕیزی ده‌رفه‌تان به‌رهه‌مدار دكه‌ت، له‌وما ل سه‌ر هه‌ر پارته‌كی، ل سه‌ر هه‌ر ڕه‌ۆشه‌نبیره‌كی پێدڤیه‌ پێخه‌مه‌ت ئێكڕیزی د كار و خه‌باتێ دا به‌رده‌وام ببیت، پێویسته‌ بۆ نه‌ته‌وه‌كا بێ ده‌وله‌ت ئێكڕیزی ببته‌ كه‌لتوور و ل ناڤ هه‌می بیاڤان دا كه‌لتوورێ ئێكڕیزیێ بهێته‌ شرۆڤه‌كرن و كویر كویر بچیته‌ ناڤ قه‌ناعه‌تا هه‌ر تاكه‌كێ كوردی دا، چونكی ئێكڕیزی هه‌ر ب ته‌نێ نه‌ درووشمه‌، به‌لكی جێبه‌جێكرنه‌ و جێبه‌جێكرن ژى پێدڤی ب قه‌ناعه‌تێ یه‌ !..

 

ب درێژاییا دیرۆكێ كورد و ته‌حه‌دییات پێكڤه‌نه‌، ل به‌رامبه‌ر هه‌ر پێنگاڤه‌كا كورد ته‌حه‌دییه‌ك هه‌بوویه‌، ئه‌ڤه‌ ژی به‌لگه‌یه‌ ل سه‌ر زولم و مه‌زلومیه‌تێ: زولما داگیركه‌ران و مه‌زلومییه‌تا كوردان، چونكی پێنگاڤێن كوردان پێنگاڤێن ماف و ئازادیێ یه‌ و یا داگیركه‌ران ژی به‌روڤاژی بۆ نه‌دانا ماف و بنده‌ستكرنێ یه‌، لێ كوردان خه‌بات كر و نه‌وه‌ستییا، نه‌ وه‌ستییا هه‌تا ده‌نگێ خوه‌ گه‌هانده‌ هه‌می جیهانێ، نوكه‌ ده‌نگێ كوردان نه‌ هه‌ر ل ناڤ شكه‌فت و چیایێن كوردستانێ یه‌، ل ناڤ هه‌می ناڤه‌ندێن دیپلۆماسێین دونیایێ دا ده‌نگه‌كا زه‌لاله‌ و ب كورتی كورد شییا ب ئیراده‌كا نه‌ته‌وه‌یی رێكا سه‌خت، رێكا ته‌حه‌دییاتێ ببڕیت، له‌ورا دشێین بێژین هه‌نوكه‌ قۆناخ قۆناغا دووماهیێ یه‌، واته‌ قۆناغا ته‌كمیلكرنێ یه‌، ته‌كمیلكرنا ڤێ رێیا سه‌خت.
سه‌رهلدان ئێك ژ ته‌حه‌دییاتا دیرۆكی بوو كو ژیان گوهۆڕی، ژیانه‌كا بنده‌ست گوهۆڕی بۆ ژیانه‌كا ئازاد، پشتی سه‌رهلدان ژی هه‌تا نوكه‌ ته‌حه‌دییات به‌رده‌وامن، ته‌حه‌دییات دووڤ ته‌حه‌دییات، هه‌ر ته‌حه‌دییات ژی ڕامان و مه‌غزایا خوه‌ هه‌یه‌، له‌روا دشێین بێژین ته‌حه‌دییات رێیا سه‌خت كورتتر دكه‌ت و هه‌كه‌ ئه‌م بخوازین دووماهیا رێیا سه‌خت ببینین پێدڤیه‌ دووماهیا ته‌حه‌دییاتان ژی ببینین!!..
ـ ته‌حه‌دییات چ پێویسته‌؟
ئه‌ڤ پرسیاره‌: (ته‌حه‌دییات چ پێویسته‌ ؟!..) پرسیاره‌كا لۆژیكی یه‌ و پێویسته‌ هه‌ر كورده‌ك ڤێ پرسیارێ ژ خوه‌ بكه‌ت، تایبه‌ت ڤان كوردێن دلسۆز كو د وارێ سیاسه‌تێ دا كاردكه‌ن، له‌ورا بۆ به‌رسڤا ڤێ پرسیاری ئه‌م دبێژین:
ـ به‌رى هه‌ر تشته‌كێ سایكۆلۆژیا، سایكۆلۆژیا ته‌حه‌دییاتێ!
بۆ ڤان ژینگه‌ها سیاسی كو ل كوردستانێ هه‌نه‌، پێویسته‌ به‌ری هه‌ر تشته‌كی كورد خودان سایكۆلۆژیایا ته‌حه‌دییاتێ بیت، چونكو ده‌وروبه‌ری سیاسی نه‌ ده‌وروبه‌ره‌كا ساخله‌م و دروسته‌، مرۆڤ دشێت ب سایكۆلۆژییا ته‌حه‌دییاتێ ڤان ده‌وروبه‌ران نه‌یا دروست دروست بكه‌ت، ئه‌ڤ ژی ب میكانیزمه‌كا ئاشتییانه‌، ته‌نامه‌ت هه‌كه‌ به‌رگری و به‌ره‌ڤانیێ و شه‌ڕ ژی بكه‌ت، پێویسته‌ هه‌ر ب میكانیزم و زهنیه‌ته‌كا ئاشتییانه‌ به‌ره‌ڤانیێ و شه‌ڕ بكه‌ت.
ـ تێگه‌هیشتن ل دوژمن!..
پێویسته‌ ئه‌م دوژمنێ خوه‌ باش بناسیین، ئه‌قل و سروشت و ستراكچه‌را هزرا وان، دیرۆك و جوگرافیا و ئارمانجێت دوور و نێزیكێ وان، پشتی ناسینان ته‌حه‌دییات دهێته‌كرن، تا بشێین ته‌حه‌دییات به‌ر ب سه‌ركه‌فتنێ ببه‌ین، چونكو عیبره‌ت ل ته‌حه‌دییاتێ ده‌سكه‌فته‌ نه‌ موغامه‌كا بێ ئه‌نجام، له‌ورا پێویسته‌ بێژین: سیاسه‌تڤانێ ئاقل موته‌حه‌دییه‌كا ئاقله‌ و ئارمانجێن وی ده‌سكه‌فته‌ نه‌ موغامه‌ره‌!..
ـ گه‌ل و ئێكڕیزیی..
بۆ هه‌ر ته‌حه‌دییاته‌كا گه‌ل پێویسته‌، گه‌ل ژی ب ئێكڕیزی، هه‌ر پێنگاڤه‌ك بێ گه‌ل و بێ ئێكڕیزی پێنگاڤه‌كا شكستخوواریه‌ و به‌ری ده‌سپێك دمریت، بۆیه‌ ل سه‌ر مه‌ هه‌میان ئه‌ركه‌ كلتوورا ئێكڕیزی بكه‌ینه‌ كلتووره‌كا نیشتیمانی پیرۆز، چونكو پشكه‌ك ل تراژیدیا كوردان تراژیدییا ناكۆكییانه‌، بۆیه‌ پێخه‌مه‌ت دوباره‌نه‌كرنا تراژیدیان و ب ئارمانجێ ب ده‌ستهینانا سه‌ركه‌فتنێن مه‌زن پێویسته‌ ئه‌م ئێكڕیز بین!..
ـ ئیراده‌كا نه‌ته‌وه‌یی.
بۆ مفاوه‌رگرتن ژ ده‌رفه‌تان، بۆ ته‌حه‌دییاتا پڕ ده‌سكه‌فت، بۆ سه‌ركه‌فتنێن مه‌زن پێویست ب ئیراده‌كا نه‌ته‌وه‌یی مه‌زن هه‌ی، نوكه‌ گه‌لی كوردستانێ ب ڕێبه‌رایه‌تی سه‌رۆك مه‌سعود بارزانی خودان ڤێ ئیراده‌ی نه‌ته‌وه‌ییه‌ و ل سه‌ر رێكه‌كا دروست پێنگاڤێن دروست دبڕیت، دیاره‌ ژ بلی ئاریشه‌یه‌ت ده‌ره‌كی كو ب درێژاییا دیرۆكێ هه‌ی، هه‌نده‌ك ئاریشه‌یێن ناڤخۆ ژی هه‌نه‌، كو ب بۆچوونا من چاره‌سه‌ریا ڤان ئاریشان ژی، تایبه‌ت یێن ناڤخوه‌ ته‌حه‌دییات پێویسته‌، لێ ته‌حه‌دییاته‌كا ئاشتییانه‌، ته‌حه‌دیاته‌ك ئێسكی ئێكودو نه‌شكێنین !..
ئه‌ز گه‌شبینم ل دواڕۆژێ، چونكی مه‌ پتریا رێیا سه‌خت ته‌مام كرییه‌ و كێم مایه‌، كورد نوكه‌ دۆزه‌كا جیهانینیه‌، درگه‌ه و ده‌رفه‌ت بۆ كوردان ل سه‌ر پشتن، لێ ب مه‌رجه‌ك كورد ئێكڕیز و خودان ئیراده‌ بن!..

website security